00:00
1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Ինչու են Սնանկության դատարանի դատավորները հայտնվել ԱԱԾ-ի ուշադրության կենտրոնումԲիզնես չունեմ, եկամտի աղբյուր չունեմ կորոնավիրուսի օրերին. Նարեկ Հախնազարյան (տեսանյութ)Այդ հրապարակումների համար կարող եք «սամասուդ»-ի արժանանալ, և չհասցնենք ձեզ փրկել. Խաչատրյանը՝ ԶԼՄ-ներին Եկեք համախմբվենք մեր հայրենիքին օգտակար լինելու համար. Անդրանիկ ՄանուկյանԱնմա´հ Սմբատ, երանի՜ երազ լիներ. մահից առաջ զինվորը «դուխ է տվել» իր դասընկերուհուն Օդի ջերմաստիճանը կհասնի +38+40 աստիճանի. Գագիկ ՍուրենյանԵ՞րբ պետք է դիմել բժշկի և ի՞նչ զարգացում կարող է ունենալ ատիպիկ թոքաբորբը Երևանում աղբամաններ գողացած տղամարդիկ բերման են ենթարկվել Կադիրովը իր ենթականերին ստիպել է փողոցի մեջտեղում «ձգում» վարժություն կատարել (տեսանյութ)Այս պահի դրությամբ սահմանին հիմնականում պահպանվում է հրադադար. ՊՆ խոսնակ

Արմեն Գևորգյան. Ո՞ր արդյունքի համար աշխատել. մաս 2

Tert.am-ը հրապարակում է ՀՀ նախկին փոխվարչապետ Արմեն Գևորգյանի հոդվածաշարի երկրորդ մասը, որում հեղինակն անդրադառնում է արտաքին հարաբերությունների հաստատման հարցում իշխանությունների աշխատանքին, երբ, ըստ նրա, անհրաժեշտ էր լինում ողջամիտ և ճշգրիտ կերպով գտնել հիմնական հենման կետն ու հավասարակշռման հնարավորությունները։

Կցանկանայի առանձին անդրադառնալ  արտաքին հարաբերությունների հաստատման հարցում իշխանությունների աշխատանքին, երբ անհրաժեշտ էր լինում ողջամիտ և ճշգրիտ կերպով գտնել հիմնական հենման կետն ու հավասարակշռման հնարավորությունները։

2000-ական թվականների սկզբում հիմնականում Ռուսաստանի օգտին կայացված ընտրության պայմաններում հաջողվեց Արևմուտքի հետ հարաբերություններում ճիշտ հավասարակշռում գտնել։ Դրա համար անհրաժեշտ էր առանց հուզականության, ռացիոնալ և ի նպաստ սեփական ազգային անվտանգության, հաշվի առնել տարածաշրջանում բոլոր դերակատարների շահերը և կառուցել սեփական անվտանգությունը` ներքին ու արտաքին։ Եվրոպական կառույցներն ու Միացյալ Նահանգները փաստացի 2001-ից եղել են ներքին բարեփոխումների գործընկեր, և ընդհանուր բալանսի քաղաքականության մեջ Մոսկվան սա ընդունել է իբրեւ փաստ։

Հավասարակշռության ու փոխվստահելի հարաբերությունների միջավայրում մենք հաջողեցինք մի շարք ուղղություններով.

  • Կառուցվեց Իրան-Հայաստան գազատարը՝ միաժամանակ պահպանելով կառուցողական հարաբերություններ ինչպես մեր էներգետիկ գործընկեր Ռուսաստանի, այնպես էլ՝ Իրանի հետ թշնամական հարաբերություններ ունեցող ԱՄՆ-ի հետ։
  • Հնարավոր եղավ զսպել Հայաստանը շրջանցող ենթակառուցվածքային որոշ ծրագրերի իրականացումը. oրինակ` Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթգիծը, Հյուսիս-Հարավ տրանսպորտային միջանցքը (Իրան, Ադրբեջան, Ռուսաստան)։
  • Հայաստանը, հանդիսանալով ՀԱՊԿ լիիրավ անդամ, միաժամանակ հարաբերությունների հարուստ օրակարգ ձևավորեց ՆԱՏՕ-ի հետ` զարգացնելով հայկական խաղաղապահ առաքելությունների կարողությունները։ Հենց այդ տարիներին ԱՄՆ կառավարությունը Երևանում կառուցեց տարածաշրջանում իր երկրի ամենախոշոր դեսպանատան համալիրը։
  • Կարողացանք ակտիվորեն համագործակցել միջազգային ֆինանսական կազմակերպությունների հետ, Հայաստան բերել այնպիսի հիմնադրամներ, ինչպիսիք են Լինսին, Հազարամյակների մարտահրավերները և այլն։ Ի տարբերություն մյուս արտաքին ձեռքբերումների՝  դրանց շրջանակում իրականացվող ծրագրերի ազդեցությունը քաղաքացիների կյանքի վրա ուղղակի էր։

Հայաստանի և Ռուսաստանի ղեկավարների վստահելի հարաբերությունների հիման վրա այդ հավասարակշռությունը թույլ էր տալիս զսպել մեր հարևանների ագրեսիան, շփման գծում երաշխավորել խաղաղություն և հանգստություն, սահմանափակել ռազմատեխնիկական ոլորտում Ռուսաստանի համագործակցությունը Ադրբեջանի հետ և այլն։

Նրանց համար, ովքեր չեն հիշում կամ չգիտեն, ասեմ, որ 2000-ականների սկզբներին ղարաբաղյան բանակցություններում հիմնական առաջամարտիկի  դերը ստանձնել էր Ֆրանսիան՝ ի դեմս նախագահ Ժակ Շիրակի։ Նա կարողացավ այնպես կազմակերպել գործընթացը, որ բանակցային գործընթացը չառաջացրեց խանդ ոչ միայն մյուս համանախագահների մոտ, այլև՝ մեր անմիջական հարևանների՝ Թուրքիայի և Իրանի։ Իսկ այսօրվա խաղաղասիրական նախաձեռնությունների հեղինակներին հիշեցնեմ, որ հենց այդ փուլում էին ամենաակտիվ շփումները և այցերը Հայաստանի և Ադրբեջանի տարբեր ոլորտների ներկայացուցիչների միջև։ 

Հաջողության բանաձևը պարզ էր և հստակ. հիմնական գործընկերները վստահում են միմյանց և մեկը մյուսի համար հատուկ խնդիրներ չեն ստեղծում։ Առկա էր հարաբերությունների այնպիսի համակարգ, երբ օբյեկտիվ գործոնները բավականին արդյունավետորեն փոխլրացվում էին սուբյեկտիվ գործոններով։

Իրերի այսպիսի դրությունը արդեն այսօր կարելի է բացատրել նաև այն բանով, որ միևնույն պատմական ժամանակահատվածում, գրեթե համաժամանակյա, մեր երկրներում սկսեցին ձևավորվել նոր վերնախավեր, մարդկանց նոր թիմեր, որոնց կոչումն էր՝ իրականացնել ոչ միայն իրենց պետությունների զարգացման և ամրացման առաքելությունը, այլ՝ որակապես նոր ու փոխադարձ օգտակար միջպետական հարաբերությունների կառուցումը։ Վերնախավեր, որոնք բաց էին աշխարհի հետ երկխոսության և գործողությունների համար։ Եվ այս կոորդինատային համակարգում շատ կարևոր է, որ հարաբերությունների որոշակի «քիմիա» լինի ոչ միայն պետությունների ղեկավարների, այլև նրանց թիմերի միջև։ Առանց դրա կարող են լինել միայն օգտակար և գործընկերային, բայց ոչ երբեք՝ փոխվստահություն պարունակող հարաբերություններ։ Դրանք հաղորդակցության տարբեր ուղիներ և մակարդակներ են՝ տեղեկատվության փոխանակում, ակտուալ հարցերի և նախագծերի քննարկում, դիրքորոշումների ճշգրտում, ինտենսիվ փոխադարձ այցեր։ Այս ամենը ձևավորում է անտեսանելի, բայց շատ կարևոր մթնոլորտ՝ փոխըմբռնման ու փոխվստահության համար։

2000-ականներին Հայաստանի զարգացման պատմությունը հաստատում է, որ ուղիղ համեմատական չկա աշխարհաքաղաքական իրավիճակի, որում հայտնվել էր երկիրը, և նրա տնտեսական հաջողությունների միջև։ Գլխավորը մեզնից է կախված։

Բաց եմ թողնում 2008-2018թթ. տարիների նկարագրությունը, քանի որ միայն որոշակի սահմանափակ ժամանակահատվածներում եմ ունեցել անմիջական մասնակցություն։ Միայն նշեմ, որ օպտիմալ հավասարակշռության հետ կապված առաջին խնդրահարույց ազդանշաններն օբյեկտիվորեն սկսեցին ի հայտ գալ հենց այս փուլում։ Փորձագիտական միջավայրում կա որոշակի կոնսենսուս, որ ՌԴ-Արեւմուտք հակասությունները սրվեցին թերևս 2008թ․ օգոստոսյան պատերազմից հետո, որի արդյունքում Ռուսաստանը, ինչպես նաև՝ ԵՄ ու ԱՄՆ սկսեցին ակնկալել իրենց դաշնակիցներից հստակ կողմնորոշումներ։ Բայց անգամ այդ պայմաններում Հայաստանին հաջողվեց, օրինակ՝ 2017 թվականի աշնանը ստորագրել ԵՄ-ի հետ Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիրը` շնորհիվ համբերատար դիվանագիտության։

Պետական կառավարման առումով բալանսի պահպանման հարցում բարդություններ ի հայտ գալու պարագայում շատ կարևոր է գործադիր ու օրենսդիր իշխանության բոլոր սեգմենտների սինքրոնացված գործունեությունը, որին կարելի է հասնել միայն ամենօրյա տքնաջան աշխատանքով։ Նման իրավիճակ էր ստեղծվել, օրինակ՝ 2016-2017 թվականներին ԵՄ-ի հետ համաձայնագրի նախապատրաստման ժամանակահատվածում, երբ պարբերական ռեժիմով աշխատանքային ժողովներ էինք անցկացնում, որպեսզի ԵՄ ուղղությամբ կարևոր քայլին ընդառաջ՝ թույլ չտանք գործողություններ, որոնք կարող էին խորացնել Ռուսաստանի կամ Իրանի մտահոգություններն ավելի մեծ աշխարհաքաղաքական խաղի մեջ։

Արտաքին քաղաքականության մեջ շարունակականության ու ինստիտուցիոնալ հիշողության պահպանման կարևորությունը հնարավոր չէ գերագնահատել։ Ուստի 2018թ-ի մայիսին, երբ պետական գործերը հանձնում էի նոր իշխանությանը, Կրեմլի հետ հարաբերությունների վերաբերյալ նոր ղեկավարության ուշադրությունը հրավիրեցի երկու հանգամանքի վրա։

Առաջին՝ Ռուսաստանի ղեկավարությունում, չնայած նրանց խորհրդավոր բնույթի մասին լեգենդներին, մեզ նման մարդիկ են աշխատում։ Նրանց խորթ չեն մարդկային հատկանիշները, ուստի նրանց համար առանձնահատուկ կարևորություն ունեն հարաբերություններում անկեղծությունն ու ազնվությունը։ Ուստի իմ առաջին խորհուրդն էր՝ լինել անկեղծ, իսկ հարաբերությունները կարող են հաջողություն արձանագրել, եթե այլոց նկատմամբ չկան դա բացառող պարտավորություններ։ Ընդգծեցի նաև, որ նման հավանական պարտավորությունների մասին ռուս գործընկերները կարող են իմանալ՝ ելնելով իրենց հնարավորություններից։

Երկրորդ խորհուրդս այն էր, որ, հաշվի առնելով ռուսական իշխանության առանձնահատկությունները, վերջիններս չեն ներում դավաճանությունը, իսկ փորձության ժամանակ ընկերներին չեն դավաճանում։ Սա 2018-ի մայիսն էր։ Այս դիտարկումների օգտակարության և անհրաժեշտության մասին կարելի է դատողություններ անել՝ հաշվի առնելով այն, թե ինչպես են ուրվագծվում ժամանակակից հայ-ռուսական հարաբերությունները:

Արմեն Գևորգյան
ՀՀ նախկին փոխվարչապետ
Շարունակելի

Բաժանորդագրվեք մեր YouTube ալիքին
Լրահոս
16 Հուլ
Օրհասական այս պահին իշխանությունները ժողովրդի թիկունքում գործարքի են գնում. Վահագն Վարագյան Լույս աշխարհ է եկել Սիրուն Մինասի առաջնեկը (լուսանկար) Ընդամենը 150 մարդ է ցանկացել միանալ ազգային բանակին. Իլհամ ԱլիևԱՄՆ 4 կոնգրեսականներ դիմել են Պոմպեոյին և Էսպերին խնդրանքով՝ վերանայել անվտանգության համար Ադրբեջանին տրամադրվող ֆինանսական միջոցները. Մակունց«Իլհամ Ալիևը բանակի մեջ դավաճանին է փնտրում»Ֆրանսիայի ԱԳՆ-ն Հայաստանին և Ադրբեջանին կոչ է անում պահպանել հրադադարի ռեժիմը Մամեդյարովի հրաժարականը պետք է դիտարկել Ադրբեջանի ներքին քաղաքական գործընթացների շրջանակներում. Արթուր ՂազինյանԹշնամու սանձազերծած պատերազմական գործողությունների հիմնական զսպիչ ուժը մեր բանակի հզոր պաշտպանությունն է. Գարեգին Բ ԿԽՄԿ-ն Ադրբեջանում հայտնված Նարեկ Սարդարյանի հարցով նախաձեռնել է հատուկ գործընթաց. ՄԻՊ Ոստիկանապետի հրամանով՝ Էրեբունու ոստիկանապետն ազատվել է զբաղեցրած պաշտոնից և նշանակվել այլ պաշտոնի Պառավաքարում վերակառուցվում է խմելու ջրի հնամաշ ցանցըՇուշան Ստեփանյանի անունով բացված ֆեյք էջի կեղծ գրառումը տարածվում է ադրբեջանական մամուլում Հուլիսի 17-ին կիրականացվի Մոսկվա-Երևան չարտերային չվերթը. տոմսերի արժեքը՝ 13 հազար ռուբլի Այգեպար գյուղում 11 քաղաքացիական տուն ենթարկվել են հրետակոծության. Արման ԹաթոյանՈւկրաինացի հեռուստահաղորդավարը ուղիղ եթերում «կորցրել է» ատամը (տեսանյութ) Հակառակորդը հրետակոծել էր «Տավուշ-տեքստիլի» և Երեւանի կոնյակի գործարանի Բերդի մասնաճյուղի ուղղությամբ. ՄԻՊԱրտառոց որևէ բան չկա. Արծրուն Հովհաննիսյանը՝ 102-րդ ռազմաբազայի ուղղաթիռների իրականացրած թռիչքի մասինՀամանախագահները ողջունում են ՀՀ և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների բանակցությունների պատրաստակամությունը Ադրբեջանի արտգործնախարար Էլմար Մամեդյարովը հրաժարական է ներկայացրելՀակառակորդը 50-ից ավելի արկ է կիրառել հայկական բնակավայրերի ուղղությամբ. Հովհաննիսյան «Երջանկության առավելագույն վիճակ». Աննա Դովլաթյանի և Դավիթ Աղաջանյանի ընտանեկան գեղեցիկ ֆոտոշարքըՄեր ԶՈւ-ն հուլիսի 12-ից սկսած խոցել է հակառակորդի 13 ԱԹՍ. Արծրուն Հովհաննիսյան ՌԱԿ-ն իր զորակցությունն է հայտնում Հայոց հերոսական բանակին և վարչապետ Փաշինյանի կառավարությանը Արծրուն Հովհաննիսյանի և ՄԻՊ Արման Թաթոյանի ճեպազրույցը՝ ուղիղ ՄԻՊ-ն այցելել է Տավուշի մարզ՝ կապված ադրբեջանական զինված ուժերի հրետանակոծությունների հետ Հուլիսի 14-ին հայտնաբերվել է իրավախախտման 3009 դեպքԱդրբեջանի ՄԻՊ գրասենյակի ակնհայտ կեղծ հայտարարությունը առնվազն տարակուսելի է և դատապարտելի. Շուշան ՍտեփանյանԹող Աստված օրհնի մեր քաջ բանակը. Արամ ԱՀայ-ադրբեջանական պետական սահմանագոտում օպերատիվ իրավիճակը շարունակում է մնալ հանգիստ. խոսնակՄոսկվայում ուղևորները ծեծի են ենթարկել իրենց նկատողություն արած տաքսու վարորդին (տեսանյութ)Ինչո՞ւ նախագիծը չուղարկեցիք միջազգային փորձաքննության, եթե չեք ուզում նոր գլավլիտ ստեղծել. Իվետա Տոնոյան (տեսանյութ) Հուլիսի 17-ին նախատեսված ՀՊՏՀ ռեկտորի մրցույթը չի կայանալու. Ռուբեն Հայրապետյանը հաղթել է դատարանումhaqqin.az-ը աֆղանական պատերազմի տեսանյութը ներկայացնում է՝ որպես ադրբեջանական բանակի «հաջողություն» Այգեպարում պայթյունից վնասված տանը նախկինում գիշերել էր Նիկոլ Փաշինյանը (տեսանյութ)Խոստացան և մոռացան. ո՞ւր մնաց ոլորտի բարեփոխման ծրագիրըՉպետք է ողբանք Ադրբեջանի սատկած զինվորների մահը. պահեստազորի գնդապետ (տեսանյութ) Վալենտինա Մատվիենկոն Հայաստանին և Ադրբեջանին բանակցելու կոչ է արել․ Ռիա ՆովոստիԱԺ-ն ԿԲ խորհրդի անդամի ընտրության քվեարկությունը կիրականացնի հուլիսի 16-ինՊաշտոնանկություն և նոր նշանակում՝ Արցախի նախագահի հրամանագրերով Փողով «պացիֆիստները». ովքեր են Հայաստանում խաղաղասիրություն քարոզումՄենք հետևողական երկխոսության մեջ ենք ՀԱՊԿ մեր գործընկերների հետ. ՄնացականյանԼենա Նազարյանը նամակներ է ուղարկել Չինաստանի և Վրաստանի գործընկերներին ԱԺ-ն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց արտակարգ դրության ժամանակ բուժօգնության ընթացակարգը ԱԱԾ-ն բացահայտել է թմրամիջոցների, հոգեմետ նյութերի ապօրինի շրջանառության և մաքսանենգության դեպքեր (տեսանյութ) Կյանքից հեռացել է Ժիրայր Ալթունյանը ԱՄՆ-ն կոչ է անում Հայաստանին և Ադրբեջանին սահմանին անհապաղ ապաէսկալացիա իրականացնել. ՊոմպեոԷդմոն Մարուքյանը Լյուքսեմբուրգի Դեպուտատների պալատի նախագահին տեղեկացրել է ադրբեջանական վերջին ագրեսիայի մասինԳյումրիում անձրևի պատճառով ոչ պիտանի դարձած 3 տնակների բնակիչներին սոցիալական բնակարաններ կհատկացվեն Նիկոլ Փաշինյանը շնորհավորել է Լեհաստանի նախագահին՝ պաշտոնում վերընտրվելու կապակցությամբ Հայաստանը պետք է երաշխավորի Ադրբեջանի տարածքում նավթամուղերի անվտանգությունը․ Արման Բաբաջանյան
Ամենադիտված
«Հորը հողին հանձնելուց մեկ րոպե առաջ բացել են դագաղը և տեսել, որ այնտեղ 96-ամյա կնոջ մարմին է»Այս պահին Բաքվի կենտրոնում պայթյունավտանգ վիճակ է. բազմամարդ ցույցեր են (տեսանյութ) Մեքենաս լվացել եմ, էսօրվանից տաքսի եմ քշելու. Գոռ Հակոբյան (լուսանկար) Խնձորեսկցի Նարեկը գերի է ընկել. ադրբեջանական կողմը տեսանյութ է հրապարակել Մեհրիբան Ալիևան «պատասխանեց» Աննա Հակոբյանին Ռոբերտ Քոչարյանի որդու՝ Սեդրակի կնոջ ինստագրամյան շքեղ լուսանկարները Ադրբեջանցի գեներալ-մայոր Փոլադ Հաշիմովի մահը հաստատվեց (տեսանյութ)Զանգ Ալիևից՝ հենց գեներալի հուղարկավորության ժամանակ (լուսանկարներ)Ինչ է կատարվել սահմանին․ ադրբեջանական ԶԼՄ-ը տեսանյութ են տարածել Մարիամ Մելիքյանը համոզում է դստերը, որ նա հայերեն խոսի․ վերջինս անդրդվելի է ու միայն թուրքերեն է պատասխանում (տեսանյութ)
Մահացել է երգիչ Արթուր ՈւմրոյանըՄոսկվայում երիտասարդ զույգը սեքսով է զբաղվել մարդկանց առջև (տեսանյութ)«Հորը հողին հանձնելուց մեկ րոպե առաջ բացել են դագաղը և տեսել, որ այնտեղ 96-ամյա կնոջ մարմին է»Այս պահին Բաքվի կենտրոնում պայթյունավտանգ վիճակ է. բազմամարդ ցույցեր են (տեսանյութ) Լույս աշխարհ է եկել Միհրան Ծառուկյանի եւ Արփի Գաբրիելյանի որդին (լուսանկար) Եվ սա օրը ցերեկով Սարյան փողոցում․ ինչի ենք հասել Նիկոլի օրոք՝ Նիկոլի Հայաստանում․ Հասմիկ ՄանուկյանՖոտոշարքով փորձել ենք ցույց տալ, թե ինչպես են կանայք, այլ մարդիկ ստորացվում տղամարդկանց կողմից (տեսանյութ)Զավեշտալի դեպք Հայաստանում. կիսամերկ վիճակում պառկած են ավտոմեքենայի մեջ Իմ Լույսը գնա՜ց․ Կարեն Չիլինգարյանի կնոջ հուզիչ գրառումը«Բաժանվել ենք. պատճառն անցյալս է և տարիքս». Շպռոտի գրառումը
Մահացել է երգիչ Արթուր ՈւմրոյանըՄոսկվայում երիտասարդ զույգը սեքսով է զբաղվել մարդկանց առջև (տեսանյութ)«Հորը հողին հանձնելուց մեկ րոպե առաջ բացել են դագաղը և տեսել, որ այնտեղ 96-ամյա կնոջ մարմին է»Այս պահին Բաքվի կենտրոնում պայթյունավտանգ վիճակ է. բազմամարդ ցույցեր են (տեսանյութ) Ձեր քթի տակ մարդկանց մահի վրա փող են աշխատում․ Արմեն Գրիգորյան Երևանում օրգազմի մասին պատմող գրքեր են բաժանել երեխաներին. ծնողը խոստանում է սպանել նրանց (տեսանյութ)Լույս աշխարհ է եկել Միհրան Ծառուկյանի եւ Արփի Գաբրիելյանի որդին (լուսանկար) Հրանտ Թոխատյանը և Լուիզա Ներսիսյանը բաժանվել են (տեսանյութ)Եվ սա օրը ցերեկով Սարյան փողոցում․ ինչի ենք հասել Նիկոլի օրոք՝ Նիկոլի Հայաստանում․ Հասմիկ Մանուկյան«Աննան հիմա նման է կոլխոզի նախագահի կնգա». վարչապետի տիկնոջ նախկին վարսահարդար