Բայդենը հայտարարել է ազգային անվտանգության թիմի անդամների անունները Լավրովը Հորդանանի ԱԳ նախարար հետ քննարկել է Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի կարգավորումը Քանի որ գերիների մասով հարցումները շատ են, կուզեի մի քանի կետ պարզաբանել. Արտակ Բեգլարյան Հրդեհ՝ Երեւանի Գ․ Նժդեհ փողոցի խանութներից մեկում․ դեպքի վայր է մեկնել հրշեջների 4 մարտական հաշվարկ Վարչապետը հանդիպում է ունեցել գերեվարված և անհետ կորած անձանց ընտանիքների անդամների հետ (տեսանյութ) Արտակ Բեգլարյանը այցելել է Քարվաճառ ու Շահումյանի շրջան Ստեփանակերտ քաղաքը սնուցող 110 կվ ենթակայանը վնասված է. ԱՀ ԷԱԵՆ Կոչ ենք անում ՔՊ-ին և ՀՀ ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցությանը հանդես գալ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով․ 3 կուսակցությունների հայտարարությունը ԿԽՄԿ-ի հայտարարությունը` անհայտ կորած զինծառայողների և ռազմագերիների վերաբերյալ ՄԱԿ-ը պատրաստ է ՌԴ-ի հետ աշխատել ԼՂ-ում հումանիտար կարիքների գնահատման համար 

Թուրքիայից ներմուծումը 120 անգամից ավելի շատ է, քան արտահանումը

Տնտեսություն

Երբ ժամանակ առ ժամանակ սրվում են հայ-ադրբեջանական կամ հայ-թուրքական հարաբերությունները, Հայաստանում և Սփյուռքում կրկինի վերսկսում են թուրքական ապրանքներից և ծառայություններից հրաժարվելու վերաբերյալ հայտարարությունները, կոչերը։ Ինչպես ցույց է տալիս վերջին տասնամյակների փորձը, այս ուղղությամբ գործնականում որևէ մի քայլ չի արվում։ Առհասարակ, տնտեսական զարգացման և անվանգության տեսանկյունից առաջնահերթ է համարվում, որ երկիրը ավելի շատ արտահանի, քան ներմուծի։ Հայաստանի պարագայում մոտ 2 անգամից ավելի ներկրում ենք ապրանքներ, քան արտահանում։ Իրավիճակն ավելի մտահոգիչ է Թուրքիայի հետ արտաքին առևտրաշրջանառության դեպքում, մասնավորապես՝ 2019 թվականին Թուրքիայից Հայաստան ներկրվել է 268,1 մլն ԱՄՆ դոլար արտադրանք, իսկ Հայաստանից Թուրքիա արտահանվել՝ ընդամենը  2,22 մլն դոլարի արտադրանք(ոսկերչական իրեր, անմշակ մորթիներ, մարդատար ավտոմեքենաներ և այլն), այսինքն՝ շուրջ 120 անգամից ավելի շատ ներկրում ենք Թուրքիայից, քան արտահանում։ Ցավով պետք է արձանագրել, որ Թուրքիայից ներկրման ծավալները տարեցտարի ավելանում են․դիցուկ՝ 2019 թվականին Թուրքիայից Հայաստան ներկրումը ավելացել է 6,1 տոկոսով, իսկ դեպի Թուրքիա արտահանումը նվազել է 12,3 տոկոսով։Միանշանակ է, որ Թուրքիայից ներկրման ծավալների աճի վրա էականորեն ազդել է նաև մաքսային վարչարարության բարելավումը, ինչի արդյունքում՝ համեմատաբար կրճատվել է Թուրքիայի հետ ստվերային առևտրաշրջանառությունը։ Թուրքիան իր ներքին շուկայի պաշտպանության համար շատ լայն գործիքակազմ ունի, օրինակ՝ թուրքական պետական բանկը տրամադրում է արտահանման վարկեր, երկրի թույլ զարգացած շրջաններում պետությունը սուբսիդավորում է էլեկտրաէներգիայի սպառումը, ԱՀԿ-ին իր անդամակցության պայմանների համաձայն՝ Թուրքիան կարող է ներկրվող ապրանքախմբերի կեսի համար նախատեսել մինչև 48 տոկոս մաքսատուրք, ինչը բնականաբար լուրջ խոչընդոտներ է ստեղծում դեպի Թուրքիա արտահանման համար։ Բացի այդ, Թուրքիան սահմանափակում է ներկրումները տարբեր քաղաքական շարժառիթներից ելնելով, օրինակ՝ տարիներ առաջ Թուրքիայի մաքսային ծառայությունն արգելել էր հայկական «Արարատ» կոնյակի ներմուծումը՝ պատճառաբանելով, որ «Արարատ» անվանումը կարող է թյուրիմացության մեջ գցել թուրք սպառողին։Վերջին տարիների ընթացքում Թուրքիայից արտահանմանը մեծապես նպաստեց նաև թուրքական լիրայի կրտուկ արժեզրկումը, ինչի արդյունքում՝ թուրքական ապրանքները դարձան ավելի մատչելի։

Չնայած փակ սահմաններին և դիվանագիտական հարաբերությունների բացակայությանը՝ հայ-թուրքական գործարար կապերը բավականին ակտիվ են եղել, ինչպես նաև Հայաստանից հազարավոր հայեր աշխատում են Թուրքիայում, հիմնականում՝ առևտրի և սպասարկման ոլորտներում։ Թուրքիայի հետ արտաքին առևտրի հարցում ճիշտ և համալիր լուծումներ գտնելու համար հարկավոր է նաև հաշվի առնել, որ 1000-ավոր փոքր և միջին առևտրականներ, արտադրողներ իրենց ապրանքները, հումքը, նյութերը ներկրում են Թուրքիայից, և թուրքական ընկերությունների հետ արդեն ստեղծվել են փոխշահավետ կապեր։

Հայաստանի տնտեսական քաղաքականության մեջ երբեք պատշաճ ուշադրություն չի դարձվել ներմուծման փոխարինման (Import-substitution) ծրագրերին: Ակնհայտ է, որ մենք միանգամից և ամբողջությամբ չենք կարող հրաժարվել թուրքական ապրանքներից, սակայն կարող ենք և պետք է ուսումնասիրենք փոխադարձ առևտրաշրջառանությունը, նախանշենք այն ապրանքների շրջանակը, որոնք հնարավոր են արտադրել Հայաստանում։ Մասնավորապես՝ ԹուրքիայիցՀայաստան հիմնականում ներկրվում են ավտոմեքենաների յուղեր, հագուստ, ցիտրուսներ, կտոր, սարքավորումներ և այլն։ Անշուշտ, Հայաստանում ցիտրուսներ չենք կարող արտադրել, սակայն պետական աջակցության ծրագրերի և ներկրման սահմանափակումների միջոցով հնարավորություն ունենք խրախուսել ավտոմեքենաների տեղական յուղերի, հագուստի և կտորի արտադրությունները։ Թուրքական ապրանքների փոխարինման քաղաքականության շրջանակում անհրաժեշտ է դիտարկել ԵԱՏՄ երկրներից նույնանման ապրանքների ներմուծման հնարավորությունները, որը կխորացնի նաև Հայաստանի ինտեգրացիոն կապերը։ Տնտեսական հեղափոխությունը նման ծրագրերով են իրականացվում։ Սա իշխանության կամ ընդդիմության հարց չէ․ այս ծրագրերը ի վիճակի կլինենք կյանքի կոչել՝ միայն համահայկական ներուժը ներդնելու միջոցով։

ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի պատասխանատու, տնտեսագետ Սուրեն Պարսյան

 

Հետևե՛ք -ին Youtube-ում`
Բայդենը հայտարարել է ազգային անվտանգության թիմի անդամների անունները Այսօրվա իշխանությունը պետք է հեռանա, պետք է գան նորերը, որ այլ օրակարգով փորձեն տանել մեզ դեպի ճգնաժամերի հաղթահարում. Թևան Պողոսյան Լավրովը Հորդանանի ԱԳ նախարար հետ քննարկել է Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի կարգավորումը Քանի որ գերիների մասով հարցումները շատ են, կուզեի մի քանի կետ պարզաբանել. Արտակ ԲեգլարյանՀրդեհ՝ Երեւանի Գ․ Նժդեհ փողոցի խանութներից մեկում․ դեպքի վայր է մեկնել հրշեջների 4 մարտական հաշվարկ Վարչապետը հանդիպում է ունեցել գերեվարված և անհետ կորած անձանց ընտանիքների անդամների հետ (տեսանյութ) Գերի ընկած մեր հայրենակիցների մասով պատրաստել եմ նամակ՝ ուղղված ԵԽ գլխավոր քարտուղարին և Ադրբեջանի հարցով ԵԽԽՎ զեկուցողներին. ՀովհաննիսյանԱրտակ Բեգլարյանը այցելել է Քարվաճառ ու Շահումյանի շրջանՌիտա Սարգսյանի վերջին հրաժեշտի արարողությունը տեղի է ունենալու խիստ ընտանեկան միջավայրում Համազգային խայտառակության ժամանակացույցի հաջորդ հանգրվանին մնացել է 2 օրից քիչ. Կարեն Բեքարյան ԲԴԽ անդամ Հայկ Հովհաննիսյանի լիազորությունները դադարեցվել են Ստեփանակերտ քաղաքը սնուցող 110 կվ ենթակայանը վնասված է. ԱՀ ԷԱԵՆԿոչ ենք անում ՔՊ-ին և ՀՀ ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցությանը հանդես գալ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով․ 3 կուսակցությունների հայտարարությունը Գոռն այն 120 Հերոսներից մեկն է, որ ապաքինվում է Զինվորի տանը․ Արմեն Մուրադյան (տեսանյութ) Խնդրում եմ ադրբեջանական ծագման որևէ տեղեկատվություն, այդ թվում՝ տեսանյութ, չտարածել՝ չհրապարակայնացնել․ Զեյնալյան Ազգային համերաշխությունն ու ճգնաժամի հաղթահարումը կսկվի այն պահից, երբ ազգովի կազատվենք ֆեյսբուքյան գերությունից. Հայկ ԴեմոյանԱնհետ կորած զինծառայողների հարազատների ճեպազրույցը․ ուղիղ ԿԽՄԿ-ի հայտարարությունը` անհայտ կորած զինծառայողների և ռազմագերիների վերաբերյալՓաստորեն հեղափոխությունն իրենց գրպանն են գցել ու ամեն ինչ սուտ էր. Ստեփան Դանիելյան ՄԱԿ-ը պատրաստ է ՌԴ-ի հետ աշխատել ԼՂ-ում հումանիտար կարիքների գնահատման համար Հռոմի Ս․Նիկողայոս եկեղեցում մատուցվել է պատարագ` ի հիշատակ արցախյան պատերազմում նահատակվածների Պաշտպանության փոխնախարար Գաբրիել Բալայանն աշխատանքից ազատվելու դիմում է ներակայացրելՀրապարակվել է Արցախի նոր քարտեզըԱրփինե Հովհաննիսյանը Լենա Նազարյանին հրավիրել է բանավեճի Ռիտա Սարգսյանի հոգեհանգիստը տեղի կունենա վաղը` ժամը 12:00-ին, Նոր Նորքի 5-րդ զանգվածի եկեղեցումՖրանսիան ներդնում է ԼՂ հակամարտությունից տուժած հայ բնակչության աջակցության համակարգ Մարտակերտում ականի պայթյունից տուժած փրկարարների կյանքին վտանգ չի սպառնում Տավուշի մարզի 4 սահմանապահ գյուղերում ռմբաստարաններ են կառուցվել Լենա՛, ամոթ է, գոնե լռիր․ Դուք հող հանձնող եք ու դեռ ավելին՝ շարունակելով մնալ իշխանություն` կկործանեք նաև Հայաստանը. Գագիկ Համբարյան Սփյուռքի միասնականությունը հետպատերազմյան շրջանում շարունակվում է բոլոր համայնքներումՃՏՊ Գավառ-Մարտունի ավտոճանապարհին․ 22-ամյա վարորդը տեղում մահացել է Այս պատերազմում ես պաշտպանել եմ միայն Արցախի ժողովրդին, և ոչ որևէ քաղաքական ուժի. Սեմյոն Պեգով (տեսանյութ) Գորիս համայնքի ավագանու անդամը պահանջում է Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականըՀեծանիվից` «պադավատապետություն». ինչպես օլիգարխացան թավշյա պաշտոնյաներըՎարչապետը ծանոթացել է «Գառնի Լեռ» գործարանի արտադրական և մասնագիտական ներուժին Նախկին իշխանությունները մեզ անվանում էին հող հանձնող, ուրեմն, իհարկե գիտեին, որ այդ ամեն ինչը մեր գլխին էր կոտրվելու. Լենա Նազարյան. Aravot.am Մատաղիսի շրջանում ականի պայթյունից տուժել է փրկարար ծառայության երեք աշխատակից, մեկ հոգի ՊԲ-իցՄեր նոր ու իրական խաղադաշտը Մերձավոր Արևելքում է․ թուրքագետ Անհետ կորածների հարազատները հանդիպում են Նիկոլ Փաշինյանի հետ. ուղիղԵրեք խոշոր ֆիասկո. ի՞նչ էր խոստանում և ի՞նչ արեց «Իմ քայլը»Լեռնային Ղարաբաղում սկսվել է տարածքների ականազերծումըԱրմեն Սարգսյանն այցելել է Հորդանանի Հաշիմյան Թագավորություն (տեսանյութ)«Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավորները հանդիպել են Հելեն Ֆեյզիի եւ Ժոնաթան Լաքոտի հետՆիկոլ Փաշինյանը շնորհավորել է Արարատ Միրզոյանին ծննդյան տարեդարձի կապակցությամբ Ինչու՞ հոկտեմբերի 19-ին չի կանգնեցվել պատերազմը. Slaq.am Լեռնային Ղարաբաղում 121 բնակավայր անցել է Ադրբեջանի վերահսկողության տակՊետք է արձանագրել, որ ուսուցիչները երբեք այնքան ազատ չեն եղել, որքան հիմա. Արայիկ ՀարությունյանՊուտինը ՀՀ գազի եւ նավթի մատակարարման մասին պայմանագրում փոփոխությունների վավերացման մասին օրենք է ստորագրել Մեր համերկրացիների անվտանգությունը ապահովված կլինի միշտ և բոլոր դեպքերում. ԱՀ ՊԲՄատաղիսում ականի պայթյունից վիրավորվել են ռուս խաղաղապահ ու ԱՀ ԱԻՆ 4 աշխատակից
Ամենադիտված