Католикос Арам Первый обсудил с представителями АРФД марш во имя Тавуша Оверчук: Россия и Армения имеют очень хорошие экономические отношения Президент: Благодарю компанию «Synopsys» за помощь армянам из Нагорного Карабаха Пашинян и Путин согласовали этот вопрос. Песков —о выводе военных РФ из разных районов РА Токаев призвал устранить в ЕАЭС практику скрытых ограничений во взаимной торговле Посол РФ: Праздник Победы - объединяет наши народы и будет объединять в будущем Партия «Альянс» полностью поддерживает народное движение ААЦ возглавляемое Багратом Српазаном Это священное движение более 10.000.000 армян, которых объединяет общая мечта о сильной и большой Армении! Национальное движение «Единство» Министр территориального управления и инфраструктур Армении принял посла Бразилии ЕАЭС обеспечивает опережающее развитие странам-участницам: Дмитрий Песков 

Արքեպիսկոպոս Կճոյանի հանդիսապետությամբ գիտաժողով` նվիրված Քրիստափոր Կարա-Մուրզային

Общество

Հունիսի 16-ին ՀՀ ԳԱԱ նիստերի դահլիճում Արարատյան Հայրապետական թեմի առաջնորդական փոխանորդ Գերաշնորհ Տեր Նավասարդ արքեպիսկոպոս Կճոյանի հանդիսապետությամբ տեղի ունեցավ «Քրիստափսր Կարա-Մուրզայի գործունեության պատմական նշանակությունը» գիտական կոնֆերանսը։ Այս մասին հայտնում են Արարատյան Հայրապետական թեմի տեղեկատվական բաժնից:

Այն կազմակերպել էր ՀՀ ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտը` համագործակցությամբ Արարատյան Հայրապետական թեմի եւ Հայաստանի Կոմպոզիտորների միության։ 
 
Ինչպես բացման խոսքում նշեց ՀՀ ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտի տնօրեն Աննա Ասատրյանը, գիտաժողովի գաղափարն առաջարկել է ՀՀ կոմպոզիտորների միության նախագահ Արամ Սաթյանը, որպեսզի Կարա-Մուրզայի 170-ամյակին նվիրված երգչախմբային փառատոնին զուգահեռ գիտական զեկույցներով ևս բարձրաձայնվի երախտավորի կյանքն ու գործունեությունը։ 
 
Գիտաժողովին ներկա էին ՀՀ Ազգային հերոս մաեստրո Հովհաննես Չեքիջյանը, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս Յուրի Սուվարյանը, ՀՀ կոմպոզիտորների միության նախագահ Արամ Սաթյանը, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, երաժշտագետ Մհեր Նավոյանը, երաժշտագետներ, գիտնականներ, երաժշտասերներ։ 
 
Ողջունելով ներկաներին` Սրբազան հայրն առանձնահատուկ շնորհակալություն հայտնեց բոլոր նրանց, ովքեր Կարա-Մուրզայի հիշատակը մեծարելու համար նախաձեռնել ու իրականություն են դարձրել փառատոնն ու գիտաժողովը։ 
 
Անդրադառնալով Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի արժանի վաստակին՝ Նավասարդ Սրբազանը կարևորեց դրա կրողն ու տարածողը լինելու առաքելությունը։ 
 
«Կարա-Մուրզան առաջիններից էր, ով բազմաձայնեց մեր Եկեղեցու Սուրբ Պատարագը, բայց երբ ծանոթացավ Եկմալյանի տարբերակին, ազնվորեն հայտարարեց, թե վերջինիս մշակումը շատ ավելի լավն է։ Իհարկե Եկմալյան էլ իր հերթին մեծարեց Կարա-Մուրզային` ասելով, թե վերջինս շատ ավելի վարպետ խմբավար է Սուրբ  Պատարագը քառաձայն ներկայացնելիս։ Սա, հիրավի, մեծ հոգու տեր մարդկանց կեցվածք է` լինել ազնիվ ու անշահախնդիր։ Մենք նաեւ այս օրինակով պետք է կարողանանք դաստիարակել սերունդներին։ 
 
Մեր շահը հայակերտումն է։ Այս ենք ակնկալում թե' այս գիտաժողովից, թե' փառատոնից, որպեսզի իրականանա Ոսկեդարում  բյուրեղացած մեր ազգային տեսիլը։ Այն տեսիլը,  որը դարերի միջով հասել է Կարա-Մուրզային, Կոմիտասին ու Ազգային հերոս մեր մաեստրո Չեքիջյանին, ով այսօր նստած է մեր կողքին` որպես դրա կենդանի մարմնացում։ 
 
Հայ Առաքելական եկեղեցին այս առաքելության ջահակիրն է եղել բոլոր դարերում, որպեսզի ունենանք հայրենասեր երիտասարդներ, Հայրենիքը փնտրող, գտնող ու Հայրենիքն իրենց մեջ կրող սերունդ»,- նշեց Սրբազանը Հայրը և իր օրհնությունը բերեց ներկաներին՝ մաղթելով իմաստություն բարին խորհելու, խոսելու եւ գործելու։ 
 
ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտի տնօրեն, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Աննա Ասատրյանն ընդգծեց. «Հայ երաժշտագիտության մեջ առաջին անգամ իրականացնում ենք նման գիտական կոնֆերանս՝ նվիրված Կարա-Մուրզայի գործունեության պատմական նշանակությանը։ Կարա-Մուրզայի հետ է կապված հայ երաժշտության մեջ բազմաձայնության արմատավորումը։ Նա հայ երաժշտության առաջին գործիչներից էր, ով զբաղվեց հայ ժողովրդական երգերի հավաքման, գրառման, բազմաձայնման և տարածման գործով։ Նրա անվան հետ է կապված նաև հայ խմբերգային երաժշտության տարածումը։ Հայ իրականության մեջ Ազգային օպերա ստեղծելու առաջին փորձը՝ «Շուշան» օպերան, ևս պատկանում է Կարա-Մուրզային»։ 
 
ՀՀ ԳԱԱ Հայագիտության և հասարակական գիտությունների բաժանմունքի ակադեմիկոս-քարտուղար, ակադեմիկոս Յուրի Սուվարյանը, ողջունելով ներկաներին, ասաց․ «Նման միջոցառումներն ունեն երկու կարևոր նպատակ՝ արժևորել մեր մշակույթի խոշոր գործիչների թողած ստեղծագործական ժառանգությունը և մեր այս դժվարին ժամանակներում մեկ անգամ ևս հիշեցնել սերունդներին, թե ինչ հարուստ ժառանգություն ենք ունեցել, ինչը պետք է գնահատել և հիշել։ 19-րդ դարի երկրորդ կեսին, երբ նա սկսեց իր գործունեությունը, դեռ ասպարեզ չէին եկել մեր մշակույթի շատ խոշոր գործիչներ։ Եվ այդ ժամանակ նա ստանձնեց առաքելություն, որը չափազանց կարևոր էր նաև հետագա զարգացումների համար։ Նրա ստեղծած մեծ թվով խմբերգերը՝ շուրջ 300, երգչախմբերը՝ 90, և կատարումները երգչախմբի հետ միասին կարողացան Հարավային Կովկասի շատ հայաշատ քաղաքներում՝ այդ թվում Շուշիում, հսկայական աշխատանք կատարել հայ ժողովրդի մշակույթի զարգացումը խթանելու ուղղությամբ, և այսօր մենք պետք է արժանին մատուցենք նրա կատարած այդ վիթխարի աշխատանքին»։
 
Հայաստանի կոմպոզիտորների միության նախագահ,  ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Արամ Սաթյանը նշեց․ «Տարիների ընթացքում այն ավանդույթը, որը մտցրել էր Կարա-Մուրզան՝ ստեղծագործողի, հասարակական գործչի, կազմակերպողի միաձուլումը, տվել է հիանալի արդյունքներ։ Հետագայում Կոմիտասը և շատ կոմպոզիտորներ կազմակերպում էին, ձգտում վեր հանել հայ արվեստը ոչ միայն հայաբնակչության շրջանում, այլ նաև այնտեղ, որտեղ հայեր չկային։ Արդյունքում այսօր մենք ունենք մի ամուր համակարգ, որի վրա կարող են հենվել ժամանակակից հայ կոմպոզիտորները»։
 
Երեւանի թատրոնի եւ կինոյի պետ. ինստիտուտի ուսանողական գիտական ստեղծագործական ընկերության փոխնախագահ Վիգեն Պապոյանն էլ ընթերցեց ընկերության ուղերձը գիտաժողովի մասնակիցներին` կարեւորելով այն հատկապես մեր օրերում, երբ թշնամին ջանք չի խնայում հայկական մշակույթը ոչնչացնելու կամ սեփականացնելու համար։ Իսկ Կար-Մուրզան գործել ու ելույթներ է ունեցել ոչ միայն Շուշիում, այլ նաեւ Բաքվում, որտեղ հայկական ներկայությունը մինչեւ 20-րդ դարի 80-ականները բավական մեծ ու ազդեցիկ է եղել։ 
 
Զեկույցներով հանդես եկան ութ բանախոսներ։
 
Արվեստագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր Աննա Ասատրյանը ներկայացրեց «Հայ խմբերգային արվեստը. Կարա Մուրզայից Հովհաննես Չեքիջյան» խորագրով զեկույցը` կամրջելով 19-21-րդ դարերի խմբերգային արվեստը և նրա մշակներին։ 
 
Արվեստագիտության թեկնածու Մարիաննա Տիգրանյանը, խոսելով «Նշանավոր ղրիմահայեր. Կարա-Մուրզա - Անդրեաս Քաղցածյան» թեմայով, հետաքրքիր տեղեկություններ բացահայտեց Ղրիմի հայ համայնքի ու երաժշտության պատմության մասին` եզրակացնելով, որ Կարա-Մուրզան դեռեւս մանկության տարիներին իր ծննդավայրում արդեն լսել է բազմաձայն երգչախմբային կատարումներ, որոնք Քաղցածյանի շնորհիվ էին կյանքի կոչվել։ 
 
Արվեստագիտության թեկնածու, դոցենտ, Կոմիտասի անվան կոնսերվատորիայի Գյումրու մասնաճյուղի տնօրեն Հասմիկ Հարությունյանը «Կարա-Մուրզայի գործունեությունը Ալեքսանդրապոլի քաղաքային երաժշտական մշակույթի համատեքստում» խորագրի ներքո ներկայացրեց Կարա-Մուրզայի կապը Գյումրու ու գյումրեցիների հետ։ 
 
Հայ հոգեւոր երաժշտության դասախոս, ներկա գիտնականներից շատերի ուսուցիչ, արվեստագիտության թեկնածու, դոցենտ Անահիտ Բաղդասարյանը շատ հանգամանալից վերլուծեց Կարա-Մուրզայի բազմաձայնած Պատարագը։
 
Արվեստագիտության թեկնածու, դոցենտ Նարինե Ավետիսյանը ներկայացրեց Կարա-Մուրզայի կենսագրության ուշագրավ կողմերը։ Ի դեպ` նա այդ նյութն ավելի հանրամատչելի կերպով պատմել էր երգչախմբային փառատոնի մասնակից պատանիներին։ 
 
Գոհար Շագոյանը հետաքրքիր նյութ մատուցեց Գրիգոր Փիտեճեանի ուսումնասիրությունների ու Կարա-Մուրզայի հետ առնչությունների մասին։
 
Այս գիտաժողովը ուշագրավ էր նրանով, որ հնարավորություն էր ընձեռվել ավագ գիտնականների կողքին զեկույց կարդալ նաեւ Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի ուսանողուհու։ Լինդա Սարգսյանը ներկայացրեց իր ուսումնասիրությունները Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի գործունեությունն ուսումնասիրած Մաթեւոս Մուրադյանի մասին։ 
 
Գիտաժողովում ելույթ ունեցավ նաեւ տաղանդաշատ երիտասարդ խմբավար Գրիգոր  Հարությունյանը` ներկայացնելով Արարատյան Հայրապետական թեմի առաջնորդանիստ Սուրբ Սարգիս եկեղեցին։ Նա նախ ամփոփ պատմեց Քրիստափոր Կարա-Մուրզայի 170-ամյակին նվիրված երգչախմբային փառատոնի ու արդյունքների մասին, ապա զեկույց ներկայացրեց «Թաշճյանական Պատարագի երգասացությունները Կարա-Մուրզայի եւ Եկմալյանի Պատարագներում» թեմայով։ 
 
Շնորհակալություն հայտնելով բոլոր մասնակիցներին ու ունկնդրողներին` Աննա Ասատրյանը հայտնեց, որ նախատեսել են հրապարակել զեկույցների ընդլայնված տարբերակները։ Այն կլրացնի մեծ երախտավոր, երգչախմբային արվեստի հիմնադիրներից մեկի` Կարա-Մուրզայի կյանքի ու գործունեության մասին ուսումնասիրությունների շտեմարանը։ 

Հետևե՛ք -ին Youtube-ում`
В Турции назвали «абсолютно вымышленными» заявления Израиля об ослаблении запрета на торговлюКомпания EA планирует показывать рекламу в своих видеоиграхВ партии «Гражданский договор» прокомментировали молчание о поводу вопроса об отставке Никола ПашинянаНазвана порода кошек, живущая дольше остальныхЖена Джастина Бибера впервые станет матерьюКатоликос Арам Первый обсудил с представителями АРФД марш во имя ТавушаОснователь автокомпании Skyworth заявил о пользе его машин для здоровьяВера Брежнева заинтриговала фото с бриллиантовым кольцом на пальцеПопулярный рэпер умер на сцене от усталостиfactor.am: Давид Шахназарян: Полностью поддерживаю архиепископа БагратаСМИ: Израиль отреагировал на угрозу Байдена со смесью беспокойства и яростиНа Площади Республики водитель направил грузовик в сторону участников митингаПосол Грузии во Франции подал в отставку из-за закона об иноагентахАрхиепископ Баграт: С завтрашнего утра, с 10:00, мы проведет акции неповиновенияОпрос в Британии спрогнозировал еще большее поражение для партии премьера СунакаГреция объяснила передачу ЗРК Patriot Саудовской Аравии вместо УкраиныГалстанян продлил срок до 20 часов – Площадь Республики ждет отставки Никола ПашинянаБаграт Галстанян: Мы зафиксировали первую победуШвеция направит €28 млн на поддержку обороноспособности УкраиныБаграт Галстанян: Настало время победы триколора над черно-белымДемонстрация силы в ожидании митинга: Полиция дислоцировала дополнительные силы на улице Мелик-АдамянаВице-премьер Правительства Армении: Сотрудничество с МВФ имеет важное значениеОверчук: Россия и Армения имеют очень хорошие экономические отношенияАрхиепископ вновь обратился к главе МВД: В Абовяне полицейские не разрешают присоединиться к движениюПосол США почтила память армянских героев, погибших во время Второй мировой войны В МВД опровергли, что в Абовяне полиция препятствовала шествиюна митинг в ЕреванеСК призывает участников акций соблюдать требования закона о свободе собранийВ Гюмри почтили память бессмертных героев борьбы с фашизмомГлава партии «Процветающая Армения»: Никто не имеет морального права придираться к церквиПрезидент: Благодарю компанию «Synopsys» за помощь армянам из Нагорного КарабахаПашинян и Путин согласовали этот вопрос. Песков —о выводе военных РФ из разных районов РАТокаев призвал устранить в ЕАЭС практику скрытых ограничений во взаимной торговлеПервый пациент с имплантатом Neuralink в мозгу уже обыгрывает здоровых людей в компьютерных играхВпервые в Ереване — музыковед, популяризатор классической музыки Михаил КазиникАрхиепископ обратился к главе МВД Армении: За любой незаконный приказ именно вы будете нести ответственность«Газпром» начал распродавать имуществo после рекордного в истории убыткаПримет ли участие партия Левона Тер-Петросяна в сегодняшнем митинге – разъясненияВ Ереване в парке возле церкви найден пятидневный ребенокЭкс-президент Армении: Залогом будущих побед и стабильного мира является наше единствоАршак Карапетян поздравил по случаю 79 годовщины победы в ВОВСК решил перечислить сколько граждан и за что были задержаны и арестованы с начала протестного движения в ТавушеУчастники марша на Ереван одеты в белую одеждуПолиция МВД присоединилась к предупреждениям в адрес участников шествия народного протеста «Тавуш во имя Родины»Участники марша во главе с архиепископом Багратом Галстаняном двинулись в сторону ЕреванаЯ хотел бы спросить СНБ, обеспечена ли наша национальная безопасность? Гарник Даниелян«Жоховурд»: Ожидаемый сегодня митинг на Площади Республики Еревана нарушил покой властейПосол РФ: Праздник Победы - объединяет наши народы и будет объединять в будущемПосол РФ: Праздник Победы - объединяет наши народы и будет объединять в будущемВысшее руководство РА почтило память павших в борьбе с фашизмом и за государственность АрменииСамвел Шахраманян посетил пантеон «Ераблур»: Его сопровождали официальные лица и депутаты Арцаха
Самое популярное