Սևանն արդեն «մեռնող» լիճ չէ

«Երկու լուր Սեւանա լճից, մեկըՙ լավ, մյուսըՙ վատ»: Հենց այսպես սկսեց հանդիպումը լրագրողների հետ Սեւանա լճի հիմնախնդիրների հանձնաժողովի նախագահ Վլադիմիր Մովսիսյանըՙ հավելելով, որ վատ նորությունը լճում կենսաբազմազանության եւ ձկնային պաշարների կտրուկ անկումն է: Մովսիսյանի գնահատմամբՙ ցուցանիշները մտահոգիչ են: Ձկան էնդեմիկ տեսակիՙ իշխանի կտրուկ նվազման կամ վերացման պատճառը ձվադրման վայրերի պակասն է. այս առումով հանձնաժողովը կառավարությանն առաջարկելու է, որ Սեւան մտնող գետերի վրա կառուցված 8 ՀԷԿ-երն աշխատեն ձվադրմանն օգնող ռեժիմով:

Դա նշանակում է, որ նախ ՀԷԿ-երը պետք է պարտադիր ունենան ձկնթող հարմարանքներ եւ գարնանն ու աշնանն աշխատեն այնպիսի ռեժիմով, որ ձկները կարողանան ձվադրել: Թեպետ էնդեմիկ տեսակների արհեստական վերտադրությունն ու այդ ուղղությամբ իրականացվող աշխատանքները կարող են որոշակի դրական արդյունք ապահովել, սակայն դա կենսաբազմազանության վերականգնման առումով չի կարող էական խնդիր լուծել:

Միայն ՀԷԿ-երի աշխատանքը չէ, որ պատճառ է դառնում Սեւանում ձկան պաշարների նվազմանը: Որսագողությունը շարունակում է մնալ արդիական խնդիր, եւ այս առնչությամբ Մովսիսյանն առաջարկել է 3 տարով արգելել ձկան արդյունաբերական որսը: Սակայն կառավարությունը մերժել էՙ հիմնավորմամբ, որ կառաջանա կտրուկ սոցիալական լարվածություն: «Ես բերեցի մեկ թիվ, որ Գեղարքունիքի մարզում բնակվում է 260.000 մարդ, իսկ անօրինական ձուկ որսալով, վերամշակելով եւ վաճառելով զբաղվում է 1704 մարդ: Հիմա 1704 մարդը պետք է ախորժակը սանձի եւ հասկանա, որ այդ ձուկը վերականգնվում է իրենց համար: 3 տարի հետո նրանք կարող են 15 անգամ ավելի որս կատարել»:

Բացասական լուրերին զուգահեռՙ հանձնաժողովը Սեւանի հարցում հասել է նաեւ հաջողությունների: Տարիներ շարունակ լիճը համարվում էր մեռնող: Այսօր լճի կարգավիճակը փոխվել է եւ մեռնող վիճակից դարձել է վերակենդանացող: Ամենամեծ ձեռքբերումներից մեկն էլ Սեւանի մակարդակի բարձրացումն է: Այսօր հասել է 1960 թ մակարդակին, եւ ըստ կանխատեսումների, 2013-ի վերջին լճի մակարդակը կկազմի 1900մ 25 սմ նիշ կամ ավելի քան 15 սմ-ով բարձր նախորդ տարվանից:

Մանրամասները՝ «Ազգ»-ի այսօրվա համարում: