Ռուսաստանը ո՞նց կարող է մեր հողերը տալ կամ չտալ. Բաբայանը՝ արտգործնախարարների հանդիպման մասին

ԼՈՒՐԵՐ.com-ի զրուցակիցն է Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանի մամուլի խոսնակ Դավիթ Բաբայանը։

- Պարոն Բաբայան, այսօր Սերգեյ Լավրով-Էդվարդ Նալբանդյան հանդիպման ժամանակ, ի թիվս այլ հարցերի, կողմերը հայտարարեցին, որ ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման կազանյան փաստաթութղը հայկական կողմը երբեք չի մերժել։ Ըստ էության, ի՞նչ տվեց Լավրովի այցը և հայկական կողմի հետ բանակցությունները։

- Ռուսական կողմը ևս մեկ անգամ կարևորեց խաղաղ կարգավորումը և 1994-95 թվականներին կնքված պայմանագրերը ու դրանց չխախտումը։ Պետք է հիմնական շեշտը դնել դրա վրա։ Ինչ մնում է այլ փաստաթղթերին, ապա բոլոր փաստաթղթերն էլ կարելի է ընդունել որպես առաջարկներ, ոչ թե պատրաստ փաստաթուղթ։ Առաջարկը չի կարող լինել միայն հայկական կամ ադրբեջանական։ Դրա համար միջնորդները ներառում են հայկական և ադրբեջանական կողմերի մոտեցումները։ Չի կարելի մեկինը մտցնել, մյուսինը՝ ոչ։ Բայց սա չի նշանակում, որ եթե այդ առաջարկների մեջ կան դրույթներ, որոնք մեր շահերից չեն բխում, մենք պետք է ընդունենք։ Սա քննարկման մի հարթակ է, որտեղ պետք է քննարկենք հարցեր և տեսնենք՝ որն է ընդունելի, որը՝ անընդունելի։

- Արտգործնախարարների համատեղ ասուլիսի ժամանակ ռուսական կողմից անդրադարձ չեղավ Ադրբեջանի կողմից սանձազերծված չորսօրյա պատերազմին, նրանց կողմից իրականացված դաժանություններին և վայրագություններին։ Ինչո՞ւ։ Ռուսական կողմը միջազգային հանրության առաջ փորձեց փրկե՞լ Ալիևին։

- Կարծում եմ՝ Ալիևին որևէ բան արդեն չի փրկի, բոլորն էլ գիտեն՝ ինքը ով է, իր դիմակը վաղուց է պատռված։ Նույն քաղաքականությունը տանում են ԱՄՆ-ն և Ֆրանսիան։ Մենք այստեղ չպետք է տարանջատենք և փորձենք մեղադրել այս կամ այն պետությանը տարբեր մեղքերի մեջ։ Իրենք շահագրգռված են, որպեսզի չլինի լայնածավալ պատերազմ և անում են հնարավորը, որպեսզի նաև գործընթացին վնաս չպատճառեն։ Ճիշտ է՝ մենք կարծում ենք, որ Ադրբեջանի նման ագրեսոր երկրին ավելի կոշտ պետք է արձագանքել, ավելի կոշտ գնահատականներ պետք է տալ, բայց ընդհանուր այնպես է, որ եռանախագաների մոտ մոտեցում կա չվնասելու գործընթացը։ Սա է խնդիրը, ոչ թե ինչ-որ հետին խնդիր կա։ Մենք բազմաթիվ անգամ խոսել ենք իրենց հետ։ Հասկանալի է, որ իրենք միջնորդներ են, դատավորներ չեն։

- Այսինքն՝ փորձե՞լ չնեղացնել Ադրբեջանին…

- Նրանք պարզապես գիտեն, որ Ադրբեջանը պրովոկատոր երկիր է և ամեն ինչ անում է, որպեսզի իրավիճակը սրի, լրացուցիչ հիստերիա բարձրացնի, իսկ դա, միջնորդների կարծիքով, գործընթացին վնասում է։ Մենք ասում ենք՝ ինչքան ավելի կոշտ լինեն հայտարարությունները, այդ երկիրը միգուցե ավելի զուսպ լինի։ Ուշ թե շուտ նման արձագանք լինելու է։ Եռանախագահները միշտ հայտարարել են, որ չեն տեսնում կարգավորման այլընտրանք, քան խաղաղ կարգավորումն է։

- Պարո՛ն Բաբայան, Լավրովի այցից առաջ հայկական և ռուսական մամուլը ողողվեց հրապարակումներով, որ Ռուսաստանը ղարաբաղյան կարգավորման պլան է մշակել, համաձայն որի՝ պետք է տարածքներ հանձնվեն Ադրբեջանին և խաղաղապահներ տեղակայվեն։ Ինչո՞ւ այդ հրապարակումների մասին չխոսվեց այստեղ՝ Երևանում։

- Դուք հավատո՞ւմ եք նման բաների։ Ռուսաստանը ո՞նց կարող է մեր հողերը տալ կամ չտալ։ Ի՞նչ է դա նշանակում։ Ո՞նց կարող է այդպիսի բան լինել, ինչի՞ պետք է լինի։ Եկեք տրամաբանենք։ Ես ուզում եմ հասկանալ այն մարդկանց տրամաբանությունը, ովքեր շահարկում են այս թեման։ Արդյո՞ք դա Ռուսաստանի նպատակն է, ինչո՞ւ պետք է նա այդպես ցանկանա։ Ես չեմ հասկանում։ Ինչո՞ւ չեն ասում, որ Ֆրանսիան է ցանկանում այդպես անել, ինչու անպայման Ռուսաստանին են ասում։ Տարբեր մարդիկ, չհասկանալով ներկա քաղաքական իրավիճակը, նեղ անձնական շահերից ելնելով նման բաներ են ասում։ Ռուսաստանը զսպում է նույն Թուրքիային, ֆաշիստական մյուս պետությանը։ Ուզում են էդ թելերն էլ կտրեն ու այս պետությունը գցեն կիրակի մեջ։ Ո՛չ Ռուսաստանը, ո՛չ Ֆրանսիան, ո՛չ ԱՄՆ-ն նման բան անելու իրավունք չունեն, իրենք դատավորներ չեն, իրենք միջնորդներ են։ Ասենք՝ ռուսական բազան դուրս է գալիս, Թուրքիային մենք կարողանալո՞ւ ենք պահել, կարողանալո՞ւ ենք սահմանը պահել։ Թուրքիան խփում է Սիրիային, ոչնչացնում է Իրաքը, մենք կարողանալո՞ւ ենք պահել։ Նրանք, ովքեր գոռում են այդ ամենի մասին, այս չորսօրյա պատերազմի ժամանակ ո՞ւր էին։ Գնալու են կանգնեն պահեն, իհարկե ոչ։ Ես չեմ ասում՝ մենք պետք է ստրուկ դառնանք։ Ոչ։ Մենք այնքան կարևոր աշխարհաքաղաքական դիրք ունենք, որ անպայման հնարավորություն կունենանք պահպանել հավասարակշռությունը։ Չպետք է ընկնենք ծայրահեղությունների գիրկը և սխալ քայլեր անենք։

Հարցազրույցը՝ Քրիստինա Աղալարյանի