ՀՀԿ-ի իշխանության վերջը

Հայաստանի կարգի երկրներում իշխանությունները փոխվում են ոչ այնքան ընտրությունների, որքան ներհամակարգային զարգացումների հետևանքով: Երեկ Կարեն Կարապետյանի կառավարությունում տեղի են ունեցել առաջին նշանակումները, աղմկոտ պաշտոնանկությունները: Մինչ դրանց անդրադառնալը նկատեմ, որ կադրային նոր փոփոխություններն, ըստ էության, վերջակետ են դնում ՀՀԿ-ի իշխանությանը: Սերժ Սարգսյանը հստակ հասկացնում է, որ կամ արմատական տրանսֆորմացիայի է ենթարկելու կառավարող կուսակցությունը, կամ էլ ՀՀԿ-ն հեռացվելու է իշխանությունից, վերածվելով ցուցատախտակի, որն իշխանություններին պետք է գալու միայն ընտրությունների ժամանակ: Թեև նույն ՏԻՄ ընտրությունները ցույց են տալիս, որ Սարգսյանը փորձում է սահմանազատվել ՀՀԿ բրենդից, Գյումրիում քողարկվելով այլ անունով դաշինքի, փոքր համայնքներում անկուսակցական թեկնածուների թիկունքում:

Նախօրեին հանրապետական պատգամավոր Լեռնիկ Ալեքսանյանն ուշագրավ, նույնիսկ սենսացիոն մի հայտարարություն է արել: «Կարեն Կարապետյանն, ավելի լավ, որ հանրապետական չէ, որ ինքն այդ ժամանակահատվածում չի շփվել այն համակարգի հետ, որի մասին այսօր քննադատություններ են հնչում»,- ասել է նա:

Սա փաստացի խոստովանություն է ՀՀԿ-ի քաղաքական սպառվածության, նրանով պայմանավորված համակարգի անհեռանկարայնության մասին: 

Երեկ իրենց պաշտոններից ազատվել են երկու ազդեցիկ նախարարներ` Գագիկ Բեգլարյանն ու Գագիկ Խաչատրյանը: Երկուսն էլ գործող քրեաօլիգարխիկ համակարգի խորհրդանիշներ են և գոնե կադրային այդ քայլերով հաստատվում է այն վարկածը, որ նորանշանակ վարչապետն առաջնահերթություն է համարում իշխանության համակարգի ապամոնտաժումը: Իհարկե բաց է մնում այն հարցը, թե ինչով է փոխարինվելու խոտանված համակարգը: Դարձյա՞լ գալու է մի համակարգ, որում ուժեղ է լինելու օլիգարխիկ բաղկացուցիչը՝ թեկուզ և ոչ հայաստանյան կամ ավելի քաղաքակիրթ: Եթե իրադարձությունները նման զարգացում ունենան, ապա դժվար է ակնկալել որակական փոփոխություններ կառավարման արդյունավետությունը բարձրացնելու, հասարակական դժգոհությունը լիցքաթափելու տեսանկյունից: Եթե Կարապետյանը նոր, ավելի բաց ու ժամանակակից համակարգ է ձևավորում, ապա շատ շուտով կհրապարակայնացվեն նաև նրա քաղաքական հավակնությունները, գոնե դրանց նշաձողը:

Ֆինանսների նոր նախարար նշանակված Վարդան Արամյանը բարեփոխականի իմիջ ունի և մինչ նախագահի՝ աշխատակազմի ղեկավարի առաջին տեղակալի պաշտոնում նշանակվելը եղել է ֆինանսների փոխնախարար: Տրանսպորտի և կապի նախարար է նշանակվել Վահան Մարտիրոսյանն, ով պետական ծառայության է եկել մասնավոր հատվածից: 2012-2016-ին նա եղել է Ռոստելեկոմի տնօրենների խորհրդի նախագահը: Իրենց պաշտոնները պահպանել են Կառավարության աշխատակազմի ղեկավար-նախարար Դավիթ Հարությունյանը և փոխվարչապետ, Միջազգային տնտեսական ինտեգրման և բարեփոխումների նախարար Վաչե Գաբրիելյանը: Այս վերանշանակումները ևս նշանային են, որովհեև Հարությունյանն ու Գաբրիելյանը հեղինակություն են վայելում միջազգային կառույցներում, նրանց հանդեպ լոյալ վերաբերմունք ունեն Հայաստանի ընդդիմությունն ու քաղաքացիական հասարակությունը:

Իսկ ահա Հովիկ Աբրահամյանի կադրերից մեկը, նրա բիզնես-պարտյնոր Սերգո Կարապետյանը հրաժեշտ է տվել պաշտոնին: Գյուղնախարար նշանակվեց Երևանի կոնյակի գործարանի տնօրեն Իգնատի Առաքելյանը: 1998-1999-ին բարեփոխական վարչապետ համարվող Արմեն Դարբինյանի աշխատակազմի ղեկավար Աշոտ Մանուկյանը  նշանակվել է Էներգետիկայի և բնական պաշարների նախարար: Տոնական օրերից հետո Ս. Սարգսյանը կշարունակի կադրային փոփոխությունները՝ նշանակումներ կատարելով նաև ՊՆ-ում, ԱԳՆ-ում, Արդարադատության նախարարությունում: Կասկածից վեր է, որ այստեղ է սպասվում են աղմկոտ պաշտոնանկություններ և նշանակումներ:

Ի դեպ, խիստ ուշագրավ է, որ երեկ տնտեսական բլոկի նշանակում-վերանշանակումների համատեքստում շրջանցվել է ՀՅԴ նախարարների հարցը:

Ըստ ամենայնի՝ Կ. Կարապետյանը համառում է և իր կառավարությունում չի ուզում տեսնել դաշնակցական նախարարների՝ հատկապես Արծվիկ Մինասյանին և Դավիթ Լոքյանին: Մյուս կողմից Սերժ Սարգսյանը ժամանակավրեպ է համարում այս պահին ՀՀԿ- ՀՅԴ կոալիցիայի չեղարկումը: Առայժմ վերցվել է կարճ դադար՝ Կարապետյան-ՀՅԴ հակադրությանն ինչ-որ լուծում տալու նպատակով:

Երեկ տեղի ունեցած կադրային նշանակումները հուշում են, որ Հայաստանում մեկնարկել է տեխնոկրատների կառավարության ձևավորման գործընթացը, որում զրոյականի է իջեցվել ՀՀԿ դերակատարկությունը: Քրեաօլիգարխիան նահանջում է, ինչի հերթական դրսևորմանն ականատես կլինենք առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում՝ իշխանության թիմի համասնական ցուցակի կազմավորման ժաանակ: «Տյունինգ» եղած ցուցակը կղեկավարի Կարապետյանը՝ թիմում ունենալով նոր մարդիկ: Գուցե այդ ժամանակ կարողանանք պատասխանել այն հարցին, թե հեռացող համակարգն ինչով է փոխարինելու նոր վարչապետը:

Սարգիս Հակոբյան