Հնագույն գեղանկարչության հեղինակներ են ճանաչվել նեանդերթալցիները

Հնագետներն անց են կացրել իսպանական քարայրերում ժայռարվեստի նմուշների նոր թվագրում և պարզել, որ դրանց հնագույն պատկերները ստեղծվել են 40800 տարի առաջ։ Մարդու գործունեության նմուշների նշանակալի հնությունը հետազոտողներին թույլ է տվել ենթադրել, որ դրանք հեղինակները կարող են լինել նեանդերթալցիները։ Աշխատանքը տպագրվել է Science պարբերականում, որի համառոտ բովանդակությունը հաղորդում է Nature News-ը։

Նկարների թվագրումն իրագործվել է դրանց վրա կալցիտային թաղանթի գոյացման տարիքի ճշգրտմամբ։ Այս մեթոդը թույլ է տալիս որոշել նկարի, այլ ոչ թե դրա պիգմենտների տարիքը։ Հնագետներն այս մեթոդի կիրառությամբ արդեն որոշել են իսպանիայի 11 քարայրների տասնյակ նկարների տարիքը։

Թվագրման հիմքում այն է, որ քարայրի պատերով հոսող ջուրը նկարի վրա աստիճանաբար առաջացնում է կալցիումի կարբոնատի նստվածքով թաղանթ։ Կարբոնատի հետ միասին նստվածք են առաջացնում նաև այլ աղեր, այդ թվում՝ ուրան։ Ժամանակի հետ թաղանթի ուրանը քայքայվում է թորիումի. դրանց հարաբերակցությամբ կարելի է որոշել նստվածքների նվազագույն տարիքային շեմը։

Ամենահին նկարը օխրայով արված սկավառակն է, որը գտնվում է Էլ-Կաստիլիո քարանձավում. դրա տարիքը կազմում է 40800 տարի։ Մյուս պատկերների՝ ձեռքերի ուրվագծերի տարիքը քիչ ավելի պակաս էր՝ 37 հազար տարի։

Այսպիսով, իսպանական քարայրներում ձեռքերի առաջին նկարների ի հայտ գալը նախորդել է Պիրենեյան թերակղզի ժամանակակից մարդու միգրացիային։ Այդ ժամանակներում այն բնակեցված է եղել նեանդերթալցիներով։

Նկարներից հնագույնի թվագրմամբ և նեանդերթալյան մարդու՝ այդ տարածքներում առկայության փաստերի համադրմամբ՝ գիտնականները ենթադրում են, որ հենց նեանդերթալցիներն են առաջին նկարների դրանց հեղինակները։ Հետազոտողների գործընկերներից շատերը, սակայն, այս ենթադրությունը համարում են թույլ փաստարկված, քանի որ այն հիմնված է միայն մեկ տվյալի վրա և հեշտորեն կարող է պարզապես համընկել այդ տարածքներ ժամանակակից մարդու հայտնվելու հետ։

Հնագետների մեկ այլ խումբ վերջերս թվագրել էր ֆրանսիական Շովե քարանձավի պատկերները։ Դրանք տարիքը կազմել է 37 հազար տարի. դրանք ճանաչվել էին աշխարհում հնագույնը։