105 միլիոն դոլարի ոդիսականը. Արշամյանն ու Ջանջուղազյանը միմյանց վրա «բոչկա են գլորո՞ւմ»

Վերլուծական 4 Ապրիլ, 2023 20:45

«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի տնօրեն Հայկակ Արշամյանը վերջերս որոշել էր հանրայինի եթերում անկեղծանալ։ Նա խոսեց հիմնադրամի եւ ներդրում անողների միջեւ երկխոսության անհրաժեշտության մասին, կարծես, չկար նման երկխոսություն, ասաց, որ նրանք պետք է հանդիպեն իրար հետ, խոսեն, նեղացածի դիրք չընդունեն․ Ուշագրավ է, որ այդ հարցազրույցի ընթացքում ՝ պատերազմի ընթացքում սփյուռքի կողմից հիմնադրամին հանգանակված և այնուհետև դուրս գրված և միլիոնավոր դոլարներ գնահատվող ֆինանսական միջոցների մասին հանրայինի եթերում հարց չհնչեց, ինչը զարմանալի էր, քանի որ սա առաջին հարցն է, որ կարող է առաջանալ լրագրողի մտքում՝ Հայկակ Արշամյանին տեսնելիս։ Անգամ գումարի ստույգ չափի մասին կարելի էր հարցնել՝ 100 միլիո՞ն, թե՞ 105։ Կառավարությունը եւ նույն Հայկակ Արշամյանն ի սկզբանե չէին հայտարարում այն` ասելով, որ փողերը տրվել են ֆինանսների նախարարությանը՝ մեկ աղբյուրից հրատապ գնումներ կատարելու համար։ Ահա ամիսներ առաջ մեկ այլ հարցազրույցի ընթացքում Արշամյանի հնչեցրած պատասխանը՝ կապված վերը նշված գումարները կառավարությանը փոխանցելու հետ.

Սակայն, մինչ օրս հայտնի չէ, թե կառավարությանը հատկացրած միլիոնները ի վերջո ինչպես են ծախսվել: ԱԺ-ում էլ, երբ ստեղծվել էր քննիչ հանձնաժողով, դա էլ ոչինչ չկարողացավ անել, որովհետեւ նրանք ֆինանսների նախարարությունից պահանջում էին կոնկրետ հաշվեհամարի շարժը, թե գումարն ինչպես է եկել հիմնադրամից ու ուր է գնացել։ Ֆինանսների նախարարությունը ցույց էր տվել, թե ինչպես է փողը եկել, բայց ցույց չէր տվել, թե ուր է գնացել։ 100 մլն դոլարի շուրջ քննություն իրականացրեց Հաշվեքննիչ պալատը, սակայն արդյունքները հրապարակված չեն։ Կան կարծիքներ, որ հիմնադրամին դրանք չեն տրվել՝ պատճառաբանելով, որ հաշվեքննության եզրակացությունների մեջ կան «գաղտնի բաներ»։ Իսկ այժմ ամենաուշագրավը՝ Հաշվեքննիչ պալատի ղեկավարը այսօր Ատոմ Ջանջուղազյանն է, այն պաշտոնյան, ով գլխավորում էր ֆինանսերի նախարարությունը և փաստացի հենց նրա ղեկավարած կառույցին են փոխանցվել հիմնադրամին հանգանակած գումարները:

Ֆինանսների նախարարության պարզաբանմամբ՝ հիմնադրամից Հայաստանի Հանրապետությանը նվիրաբերված միջոցները մուտքագրվել են գանձապետական միասնական հաշվին՝ ռազմական գործողությունների հետևանքով ծագած լրացուցիչ բյուջետային կարիքները ֆինանսավորելու նպատակով։ Ըստ այդմ, հիմնադրամի և ՀՀ-ի միջև կնքված նվիրաբերության պայմանագրերի հիման վրա՝ գանձապետական հաշվեհամարին, որպես նվիրաբերություն, փոխանցել է մոտ 52 միլիարդ 703 միլիոն դրամ (շուրջ 105,5 մլն դոլար)։ Ըստ ՖՆ-ի՝ նվիրաբերության գումարն ուղղվել է պետության, ռազմական դրություն հայտարարելու հանգամանքներով պայմանավորված ենթակառուցվածքների, սոցիալական և առողջապահական ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով օգտագործելու պայմանով:

Ի՞նչ ունենք արդյունքում՝ Հայկակ Արշամյանի հայտարարություններն ու ակնարկները, որ գումարը փոխանցվել է կառավարությանը՝ ֆիննախին, հետևաբար ֆիննախից էլ պետք է պահանջել հաշվետվություն, թե ինչի վրա են ուղղվել այդ գումարները: Եվ մյուս կողմից ունենք Վերահսկիչ Պալատ, որը ուսումնասիրել է հնարավոր խախտումները, սակայն գաղտնի է պահում արդյունքները: Եվ այդ պալատը ղեկավարում է մի անձ, ով փաստացի ուսումնասիրում է իր իսկ ղեկավարման ընթացքում տեղի ունեցածը: Թե որքանով է այդ հետաքննությունը անաչառ լինելու կամ եղել՝ այլ հարց է: Սակայն, ակնհայտ է, որ պատկան մարմինները չեն ցանկանում ընդունել իրենց մեղքի բաժինը և զբաղված են մեկը մյուսի վրա բոչկա գլորելով: Մինչդեռ մեղավոր են բոլորը: Հայկակ Արշամյանը առնվազն պետք է հաշվետվություն պահանջեր կառավարությունից` հասկանալու համար, թե ուր են ուղղվել իր հիմնադրամին վստահված գումարները, ինչը նա չի արել: Իսկ Ատոմ Ջանջուղազյանը պետք է անաչառ քններ իր իսկ ղեկավարման ընթացքում տեղի ունեցած և ամենայն հավանականությամբ իր համար ոչ այնքան հաճելի գործընթացները, ինչը նույնպես չի արվել, կամ առնվազն մենք այդ մասին տեղյակ չենք, քանի որ Պալատը որոշել է գաղտնի պահել իր ուսումնասիրության արդյունքները...