ԱՄՆ երկակի ստանդարտները՝ ՀՀ տարածքային ամբողջականությունը պաշտպանելու հանձնառության հարցում

ԱՄՆ Պետքարտուղարությունը վերահաստատել է իր վճռական աջակցությունը Հայաստանի ինքնիշխանությանն ու տարածքային ամբողջականությանը՝ պատասխանելով «Ամերիկայի ձայնի» հայկական ծառայության հարցմանը՝ կապված Լեմկինի ինստիտուտի՝ Հայաստանի ու Ադրբեջանի մասին օրերս հնչեցրած մտահոգության հետ: Հիշեցնենք՝ Լեմկինի Ցեղասպանության կանխարգելման ինստիտուտը հոկտեմբերի 31-ին հայտարարել էր կարմիր դրոշի ահազանգ և խորը մտահոգություն հայտնել առաջիկա օրերին և շաբաթներին Ադրբեջանի կողմից Հայաստան ներխուժելու հավանականության մասին: «Միացյալ Նահանգները վճռականորեն աջակցում է Հայաստանի ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը: Մենք ընդգծել ենք, որ այդ ինքնիշխանության և տարածքային ամբողջականության ցանկացած խախտում կբերի լուրջ հետևանքների»,- նշել է Միացյալ Նահանգների Պետքարտուղարությունը:

Հիշեցնենք, որ  նախորդ տարվա սեպտեմբերին Սենատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովում Լեռնային Ղարաբաղում ճգնաժամի գնահատման վերաբերյալ լսումների ժամանակ Պետքարտուղարության Եվրոպայի և Եվրասիայի հարցերով պետքարտուղարի տեղակալի պաշտոնակատար Յուրի Քիմը հայտարարել էր, որ Միացյալ Նահանգները չի հանդուրժի էթնիկ զտումներ կամ այլ վայրագություններ Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի նկատմամբ: Այնուամենայնիվ, էթնիկ զտումը տեղի ունեցավ, իսկ նույն ԱՄՆ-ն սահմանափակվեց կողմերին լարվածությունը թոթափելու և բանակցային սեղանի շուրջ վերադառնալու կոչերով:

2021 և 2022 թվականների ընթացքում ադրբեջանական կողմը մի քանի անգամ դիմել է ագրեսիայի, ինչի արդյունքում ՀՀ սուվերեն տարածքից գրավվել է բավական զգալի մի հատված, այնքան զգալի, որ դժվար թե ԱՄՆ պետդեպարտամենը այն չնկատեր: Սակայն, բոլոր դեպքերում էլ Վաշինգտոնից արել են ոչինչ չասող հայտարարություններ: Օրինակ,  ԱՄՆ պետդեպարտամենտի մամուլի քարտուղար Ջալինա Պորտերը 2021-ին ադրբեջանական ագրեսիայի ժամանակ նշում էր՝ «Մենք ուշադիր հետևում ենք Հայաստանի ու Ադրբեջանի սահմանին տիրող իրավիճակին, ուժերի տեղաշարժն այս շրջանում անպատասխանատու եւ անարդարացիորեն սադրիչ է»: 2021-ի նոյեմբերի 16-ին հայ-ադրբեջանական սահմանին շարունակվող ռազմական բախումների եւ կողմերի միջեւ միմյանց մեղադրելու շուրջ փաստի մասին ԱՄՆ-ի Պետդեպարտամենտին «Ամերիկայի Ձայն»-ի հայկական ծառայության կողմից հղված հարցին ի պատասխան, ԱՄՆ-ի արտաքին գերատեսչության խոսնակը հայտարարել էր․ «Մենք այսօր ստանում ենք Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ ակտիվ ռազմական գործողությունների մասին մտահոգիչ տեղեկություններ: Եվ հորդորում ենք Հայաստանին ու Ադրբեջանին անհապաղ կերպով դադարեցնել մարտերը եւ վերսկսել առարկայական բանակցությունները»: 

Ակնհայտ է, որ ԱՄՆ–ի կողմից հնչած վերջին պաթոսախառն հայտարարությունն էլ ընդամենը դատարկ խոսքեր են, որոնց նպատակն է հայ հանրության մոտ ստեղծել տպավորություն, թե Վաշինգտոնը կանգնած է Հայաստանի թիկունքին: Իրականությունը, սակայն, այլ է․ ամեն անգամ, երբ Հայաստանը բախվել է ադրբեջանական ագրեսիայի, ԱՄՆ-ն անգամ հասցեական մեղադրանք չի հնչեցրել ագրեսորի հասցեին, ուր մնաց թե պաշտպանեին ՀՀ տարածքային ամբողջականությունը...