Գիտնականները պարզել են, թե ինչպես մկաններին ստիպել վերականգնել լյարդը

Ֆիզիկական ակտիվությունը օգնում է լյարդին հեռացնել ավելորդ ամինաթթուները և նվազեցնում է բորբոքումը՝ նվազեցնելով նյութափոխանակության ստեատոհեպատիտի (ՄՍՀ) զարգացման ռիսկը: Այս եզրակացությանն են հանգել Չինաստանի Հյուսիսարևմտյան համալսարանի գիտնականները: Արդյունքները հրապարակվել են «Կլինիկական և թարգմանչական լյարդաբանության հանդես» (JCTH) ամսագրում:

ՄՍՀ-ի դեպքում լյարդում կուտակվում է ավելորդ ճարպ, և զարգանում է նյութափոխանակության դիսֆունկցիա: Այս պաթոլոգիան կարող է հանգեցնել ցիռոզի և քաղցկեղի: ՄՍՀ-ի մարզումների օգուտները գիտականորեն ապացուցված են, բայց դրական ազդեցության մեխանիզմը մնացել է անհասկանալի: Չինացի գիտնականները ուսումնասիրել են այս գործընթացը և պարզել, որ ճյուղավորված շղթայով ամինաթթուները (BCAA) և գլուտամինը, որը ձևավորվում է մկաններում վարժությունների ժամանակ, խաղում են հիմնական դեր:

ՄՍՀ-ով մկների վրա կատարված փորձի ժամանակ մկների մի խումբ ենթարկվել է բարձր ճարպային սննդակարգի: Կենդանիներից մի քանիսը ստիպված են եղել վազել անիվի մեջ: Որոշ ժամանակ անց բոլոր կրծողների մոտ գնահատվել է ամինաթթուների նյութափոխանակության համար պատասխանատու սպիտակուցների աշխատանքը: Պարզվել է, որ նույնիսկ կարճատև մարզումները նվազեցրել են լյարդում բորբոքումը և ճարպային նստվածքները, չնայած մկների քաշը չի փոխվել: Երբ մկանները ակտիվորեն աշխատում էին, նրանք ավելի արագ էին մշակում BCAA-ն, և լյարդը ստանում էր ավելի շատ գլուտամին, որը պաշտպանում էր բջիջները օքսիդատիվ սթրեսից։

Երբ BCAA-ի հոսքը դեպի մկաններ արգելափակվում էր, մարզումների պաշտպանիչ ազդեցությունը անհետանում էր։ Այս ամինաթթուների արագացված մշակման դեպքում լյարդի վիճակը բարելավվում էր նույնիսկ առանց ֆիզիկական վարժությունների։ Գիտնականների խոսքով՝ մկաններից գլուտամինը նվազեցնում էր ճարպի կուտակումը լյարդի բջիջներում և օգնում էր պահպանել օքսիդավերականգնման գործընթացների հավասարակշռությունը։

BCAA-ները երեք էական ամինաթթուներ են՝ լեյցին, իզոլեյցին և վալին։ Դրանք կարևոր են մկանների աճի համար, բայց երբ դրանք ավելցուկ են, կուտակվում են լյարդում և ուժեղացնում բորբոքումը։ Գլուտամինը, ընդհակառակը, գործում է որպես բնական հակաբորբոքային միջոց։

Հեղինակները կարծում են, որ իրենց արդյունքները կարող են օգնել ստեղծել դեղամիջոցներ, որոնք ընդօրինակում են լյարդի համար վարժությունների օգուտները։ Սա հնարավորություն կտա շարժունակության սահմանափակմամբ հիվանդներին։ Բացի այդ, արյան մեջ BCAA-ի և գլուտամինի մակարդակը կարող է դառնալ թերապիայի արդյունավետության մարկերներ։

Թարգմանությունը՝ Lurer.com-ի