Առաջին անգամ գրանցվել է մեռնող աստղի արագացված ծերացում

Մանչեստրի և Հոնկոնգի համալսարանների աստղագետները առաջին անգամ ցույց են տվել, թե ինչպես է փոխվել IC418 մոլորակային միգամածությունը, որը հայտնի է որպես Սպիրոգրաֆ, ավելի քան մեկ դարի ընթացքում: Գտնվելով Լեպուս համաստեղությունում (The Lepus), այն ձևավորվել է կարմիր հսկա աստղից, որը իր էվոլյուցիայի վերջին փուլերում կորցրել է իր արտաքին թաղանթը: Աշխատանքը հրապարակվել է The Astrophysical Journal Letters (AJL) ամսագրում:

IC418-ը հայտնաբերվել է 1891 թվականին Ուիլյամինա Ֆլեմինգի կողմից: Այդ ժամանակվանից ի վեր այն բազմիցս դիտարկվել է տարբեր դարաշրջանների աստղադիտակների միջոցով՝ 19-րդ դարի վերջի առաջին սպեկտրոսկոպներից մինչև Հաբլ տիեզերական աստղադիտակը: Սա թույլ տվեց ուսումնասիրության հեղինակներին կազմել օբյեկտի փոփոխությունների եզակի ժամանակագրություն:

Հիմնական արդյունքն այն էր, որ կենտրոնական աստղի ջերմաստիճանը մեկ դարից մի փոքր ավելի ժամանակներում աճել է 3000°C-ով՝ մոտավորապես 1000°C յուրաքանչյուր 40 տարին մեկ: Համեմատության համար, Արևին տասնյակ միլիոնավոր տարիներ են պահանջվել իր ձևավորման ընթացքում նմանատիպ տաքացման փուլ անցնելու համար:

«Մենք տեսնում ենք, որ այս աստղը շատ ավելի արագ է տաքանում, քան կանխատեսում են էվոլյուցիոն մոդելները», - նշել է Մանչեսթերի համալսարանի Ալբերտ Զիլստրան: «Սա մարտահրավեր է նետում աստղերի ձևավորման մեր ըմբռնմանը»։

IC418 միգամածությունը հարուստ է ածխածնով: Գիտնականները կարծում են, որ նման օբյեկտները Տիեզերքում ածխածնի հիմնական աղբյուրն են՝ մի տարր, որն անհրաժեշտ է օրգանական կյանքի համար: Հետազոտողները հաշվարկել են, որ միգամածության նախորդի զանգվածը ընդամենը 40%-ով մեծ էր Արեգակի զանգվածից, ինչը ցածր էր ներկայիս մոդելներով կանխատեսվածից։

19-րդ դարի վերջի առաջին սպեկտրոսկոպներից ստացված տվյալները, ինչպես նաև ապակե լուսանկարչական թիթեղները, պարունակում են տեղեկատվության հարուստ պաշար, որը կարող է հանգեցնել նոր հայտնագործությունների այսօր, ըստ գիտնականների:

Թարգմանությունը՝  Lurer.com-ի