Կրակը չի մարում․ ռուս-ուկրաինական պատերազմը մտնում է նոր վտանգավոր փուլ

2022 թվականի փետրվարին սկսված ռուս-ուկրաինական պատերազմը մտել է իր հինգերորդ տարին՝ պահպանելով բարձր ինտենսիվությունը թե՛ ռազմաճակատում, թե՛ հեռահար հարվածների մակարդակում։ Հունիսի 13-ի դրությամբ մարտական գործողությունները շարունակվում են արևելյան և հարավային ուղղություններում, մինչդեռ երկու կողմերն էլ ակտիվորեն օգտագործում են անօդաչու թռչող սարքեր՝ հակառակորդի ռազմական և էներգետիկ ենթակառուցվածքների դեմ։

Վերջին օրերին Ուկրաինան մեծացրել է Ռուսաստանի խորքային թիկունքում գտնվող օբյեկտների դեմ իրականացվող հարվածների քանակը։ Ուկրաինական անօդաչուները թիրախավորել են նավթային, արդյունաբերական և ռազմական նշանակության օբյեկտներ, այդ թվում՝ Կրասնոդարի երկրամասում գտնվող ծովային տերմինալը, որտեղ հրդեհ է բռնկվել, ինչպես նաև մի շարք ռազմավարական ենթակառուցվածքներ Ռուսաստանի տարբեր շրջաններում։

Ռուսաստանը, իր հերթին, շարունակում է ինտենսիվ օդային հարձակումները Ուկրաինայի քաղաքների և ենթակառուցվածքների դեմ։ Մասնավորապես, Կիևում վերջին շաբաթներին արձանագրվել են նոր հրթիռային և անօդաչու հարվածներ, որոնք զգալի վնաս են հասցրել բնակելի թաղամասերին և քաղաքացիական ենթակառուցվածքներին։ Ուկրաինական իշխանությունները շարունակում են միջազգային գործընկերներից պահանջել հակաօդային պաշտպանության լրացուցիչ միջոցներ՝ բնակչությանը պաշտպանելու համար։

Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին հայտարարել է զինված ուժերում աշխատավարձերի բարձրացման և օտարերկրյա կամավորների ներգրավման ծրագրերի ընդլայնման մասին։ Կառավարությունը նախատեսում է զգալիորեն մեծացնել պաշտպանական ծախսերը՝ հենվելով եվրոպական ֆինանսական աջակցության վրա։ Այս քայլերի նպատակը երկարատև պատերազմի պայմաններում մարդկային ռեսուրսների պակասի մեղմացումն է։

Քաղաքական և դիվանագիտական ճակատում պատերազմի ավարտին ուղղված բանակցությունները շարունակում են մնալ անորոշ։ Չնայած միջազգային միջնորդական նախաձեռնություններին և նախորդ ամիսներին տեղի ունեցած շփումներին, կողմերը դեռևս չեն հասել համապարփակ համաձայնության։ Վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ ռազմական գործողությունների ընթացքը շարունակում է մեծ ազդեցություն ունենալ բանակցային գործընթացի վրա։

Փորձագետները նշում են, որ պատերազմի բնույթը զգալիորեն փոխվել է․ եթե 2022-2023 թվականներին հիմնական շեշտը դրվում էր լայնածավալ ցամաքային գործողությունների վրա, ապա այժմ աճել է հեռահար անօդաչու համակարգերի, ճշգրիտ հրթիռային հարվածների և տնտեսական ենթակառուցվածքների դեմ գործողությունների դերը։ Այս հանգամանքը մեծացնում է պատերազմի ազդեցությունը ոչ միայն ռազմաճակատում, այլև երկու երկրների տնտեսությունների և հասարակությունների վրա։

2026 թվականի հունիսի 13-ի դրությամբ հակամարտության արագ ավարտի նախադրյալներ չեն դիտվում։ Մարտական գործողությունները շարունակվում են, իսկ կողմերը փորձում են ուժեղացնել իրենց դիրքերը թե՛ ռազմաճակատում, թե՛ միջազգային քաղաքական հարթակներում։