Արզումանյանը միացել է Ղազարյանին․ նոր զարգացում ֆուտբոլի ֆեդերացիայի ընտրություններից առաջ Միզապարկի քաղցկեղ․ փորձարկման ընթացքում կրկնության ռիսկը նվազել է 68%-ով «Հրավիրում եմ քննարկման». Ռուբինյանը ընդդիմադիրներին քաղաքական «գործա՞րք» է առաջարկում Երկարակեցության նոր հուշում՝ աղիքային մանրէներից Լարված իրավիճակ՝ ԱԺ-ում. Թրամփի նոր քայլը, Իրանի սպառնալիքն ու Ուկրաինան Սեմագլուտիդը փորձարկվել է 6–11 տարեկանների մոտ․ ի՞նչ են ցույց տվել արդյունքները Միրզոյանն ու ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարի ներկայացուցիչը անդրադարձել են Կոսովոյում խաղաղապահ առաքելությանը Հայաստանի մասնակցությանը և դրա շարունակականությանը Կրծքագեղձի քաղցկեղ․ ԱՄՆ-ում նոր դեղային համակցություն է հաստատվել Մենք Սահմանադրության հարցը ժողովրդի հետ կորոշենք՝ առանց ընդդիմության.Բադալյան ՈՒղիղ․ ԱԺ նախագահ Ռուբեն Ռուբինյանը պատասխանում է լրագրողների հարցերին Ադրբեջանցի զինծառայողը Անիի ուղղությամբ 6 կրակոց է արձակել․ գործը դատարանում է Արհեստական եղջերաթաղանթ․ նոր հույս՝ տեսողությունը վերականգնելու համար 

Ալպերի սառցադաշտերն ավելի արագ են հալչում. Շվեյցարիան «սառցադաշտերի կորստի օրը» գրեթե երեք ամիս շուտ է դիմավորել

Այլ

Այս տարի շվեյցարական սառցադաշտերը հունիսի 29-ին սպառել են ձմռանը կուտակված ձյան պաշարը մոտ երեք ամիս շուտ, քան դա տեղի կունենար սառցադաշտերի «առողջ վիճակի» դեպքում, գրել է  State of the Planet գիտական պորտալը։

Այդ օրը կոչվում է Glacier Loss Day՝ «սառցադաշտերի կորստի օր»։ Այդ պահից մինչև աշնան նոր ձյան տեղումները հալոցքը սկսում է նվազեցնել սառցե զանգվածը։ Այդ օրվա վաղ գալուստը դարձել է Ալպերում սառցադաշտերի արագացող հալման առավել նկատելի նշաններից մեկը։

Glacier Loss Day-ը ստեղծվել է Earth Overshoot Day-ի նմանությամբ՝ այն օրվա, երբ մարդկությունը պայմանականորեն սպառում է մոլորակի մեկ տարվա վերականգնվող ռեսուրսները։ Սառցադաշտերի համար այս ցուցանիշը թույլ է տալիս գնահատել դրանց վիճակը և միաժամանակ ծառայում է որպես Ալպերում ջերմաստիճանային փոփոխությունների ցուցիչ։

2026 թվականին Շվեյցարիայում Glacier Loss Day-ը վրա է հասել հունիսի 29-ին։ Սա դիտարկումների ողջ պատմության ընթացքում երկրորդ ամենավաղ ցուցանիշն է. 2022 թվականին այն գրանցվել էր ընդամենը երեք օր ավելի շուտ։ Այդ ժամանակ շվեյցարական սառցադաշտերը ընդհանուր առմամբ կորցրել էին իրենց զանգվածի մոտ 6 տոկոսը։

Շվեյցարական սառցադաշտերի մոնիթորինգի GLAMOS ցանցի ղեկավար Մաթիաս Հուսի խոսքով՝ ներկայիս ցուցանիշը մոտ երեք ամիս շուտ է այն ժամկետից, որը կհամապատասխաներ սառցադաշտերի «առողջ վիճակին»։

Գիտնականները հիմնական պատճառներից մեկը համարում են հունիսին և հուլիսին Եվրոպան պատած շոգի երկու հաջորդական ալիքները։ Կենտրոնական Եվրոպայի որոշ շրջաններում ջերմաստիճանը գերազանցել է 40 °C-ը։ Հունիսին Ալպերի առանձին հատվածներում սառեցման սահմանը բարձրացել էր մինչև 4 500 մետր, նույնիսկ ավելի մեծ բարձրություններում գիշերները սառույցն ու ձյունը գրեթե չէին հասցնում կրկին սառչել։

Մոնբլանի զանգվածում գտնվող Բոսոն սառցադաշտում հետևանքները հատկապես լավ են երևում օդից։ Այնտեղ, որտեղ 1980-ականներին սառույցը հասնում էր հովտի հատակին, այժմ նահանջող սառցադաշտի և ժայռերի միջև հոսում են հալոցքային ջրեր։

2025 թվականին սառցադաշտի ստորին հատվածում առաջին անգամ հայտնաբերված մեծ խոռոչը պահպանվել է նաև մեկ տարի անց։ Դրա առաջացումը կարող է կապված լինել ձյան անսովոր փոքր քանակի հետ. 2025–2026 թվականների ձմռանը Կենտրոնաեվրոպական Ալպերում ձյան ծածկի խորությունը վերջին երեք տասնամյակների ընթացքում եղել է հինգ ամենացածր ցուցանիշներից մեկը։

Ձյան պակասն էլ ավելի է արագացնում հալումը։ Ձյունն անդրադարձնում է արևի ճառագայթման զգալի մասը, մինչդեռ ավելի մուգ, հին սառույցը կլանում է ավելի շատ էներգիա։ Այդ պատճառով, երբ ձնածածկույթը վերանում է, բացված սառույցը սկսում է ավելի արագ հալչել։

Հարավային Շվեյցարական Ալպերում, Ռոնի սառցադաշտում հունիսի և հուլիսի ընթացքում սառցե ծածկը բարակել է ավելի քան չորս մետրով։ GLAMOS-ի հուլիսյան տվյալներով՝ սառցադաշտը օրական միջինը կորցրել է մոտ 10 սանտիմետր սառույց։

Փոփոխությունները վերաբերում են ոչ միայն հենց սառցադաշտերին։ Ռոնի սառցադաշտի հալոցքային ջրերը սնում են Ռոն գետը, որը Շվեյցարիայով և Ֆրանսիայով հոսում է ավելի քան 800 կիլոմետր։ Դրա ջրային ռեսուրսներից են կախված խմելու ջրի մատակարարումն ու գյուղատնտեսությունը։

Կարճաժամկետ հեռանկարում արագացած հալումը կարող է ունենալ դրական ազդեցություն. լրացուցիչ ջուրը մեծացնում է սեզոնի սկզբի հոսքը, ինչը հատկապես կարևոր է Կենտրոնական Եվրոպայում երաշտի ֆոնին։ Սակայն սառցե զանգվածի նվազմանը զուգընթաց՝ այս ազդեցությունը վերանում է։ Ամռան վերջին, երբ սառցադաշտերն արդեն չեն կարողանա ապահովել հոսքի նշանակալի մասը, Ռոնի ավազանը կարող է բախվել ջրամատակարարման լուրջ խնդիրների։

Հալումը արդեն փոխում է նաև լեռնային տնտեսությունը։ Ֆրանսիական Տին քաղաքում գտնվող Գրան Մոտ սառցադաշտում ավանդական ամառային դահուկային սեզոնն այս տարի ավարտվել է սովորականից շուտ՝ ձյան պակասից առաջացած վտանգավոր պայմանների պատճառով։ Չնայած դրան՝ հանգստավայրը նախատեսում է ձմեռային սեզոնը բացել նոյեմբերի վերջին։

Սառցադաշտի ապագան մնում է անորոշ։ Գրան Մոտը զբաղեցնում է հանգստավայրի տարածքի մոտ մեկ քառորդը։ Տինի վերելակները կառավարող Altta ընկերության ղեկավար Կլեման Կոլենի կարծիքով՝ սառցադաշտում ամառային սահքը կարող է անհետանալ առաջիկա 10–15 տարիների ընթացքում։

Դահուկուղիները պահպանելու համար հանգստավայրն արդեն օգտագործում է արհեստական ձնածածկույթ։ Սակայն Կոլումբիական համալսարանի Կլիմայի դպրոցի պրոֆեսոր և Աղետներին պատրաստվածության ազգային կենտրոնի տնօրեն Ջեֆրի Շլեգելմիլխը նման միջոցներն անվանում է անարդյունավետ հարմարվողականության օրինակ. դրանք թույլ են տալիս գոյություն ունեցող մոդելը երկարացնել ևս մի քանի տարով, բայց միաժամանակ պահպանում են տարածաշրջանի կախվածությունը տնտեսությունից, որն աստիճանաբար անհետանում է։

Գիտնականներն ակնկալում են, որ շոգի ալիքների ուժգնացման և հաճախացման պայմաններում նման փոփոխություններն ավելի նկատելի կդառնան։ Nature Climate Change-ում հրապարակված հետազոտության համաձայն, եթե գլոբալ ջերմաստիճանը մինչարդյունաբերական մակարդակի համեմատ բարձրանա ավելի քան 2,7 °C-ով, ապա մինչև 2100 թվականը եվրոպական սառցադաշտերի 97 տոկոսը կարող է անհետանալ։

Արդեն այս տարի, GLAMOS-ի գնահատմամբ, շվեյցարական 20-30 փոքր սառցադաշտեր կարող են ամբողջությամբ կորցնել մնացած սառույցը։

Հետևե՛ք Euromedia24-ին
Youtube-ում`
Վրաստանում ավարտվել է դեպի Ռուսաստանի սահման տանող կամրջի շինարարությունըԱրզումանյանը միացել է Ղազարյանին․ նոր զարգացում ֆուտբոլի ֆեդերացիայի ընտրություններից առաջՄիզապարկի քաղցկեղ․ փորձարկման ընթացքում կրկնության ռիսկը նվազել է 68%-ով«Հրավիրում եմ քննարկման». Ռուբինյանը ընդդիմադիրներին քաղաքական «գործա՞րք» է առաջարկումՌուբիոն բանակցություններ է վարել Բահրեյնի արտաքին գործերի նախարարի հետ՝ երկրի վրա Իրանի կողմից հասցված հարվածից հետոԵրկարակեցության նոր հուշում՝ աղիքային մանրէներից Լարված իրավիճակ՝ ԱԺ-ում. Թրամփի նոր քայլը, Իրանի սպառնալիքն ու ՈւկրաինանՍեմագլուտիդը փորձարկվել է 6–11 տարեկանների մոտ․ ի՞նչ են ցույց տվել արդյունքներըՇվեյցարիան պատրաստ է հյուրընկալել Ուկրաինայի հարցով բանակցությունների նոր փուլը Միրզոյանն ու ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարի ներկայացուցիչը անդրադարձել են Կոսովոյում խաղաղապահ առաքելությանը Հայաստանի մասնակցությանը և դրա շարունակականությանըԿրծքագեղձի քաղցկեղ․ ԱՄՆ-ում նոր դեղային համակցություն է հաստատվելԱՄՆ-ը հայտարարել է Թրամփի վարչակազմի օրոք ավելի քան 2000 ահաբեկչի ձերբակալման մասին Մենք Սահմանադրության հարցը ժողովրդի հետ կորոշենք՝ առանց ընդդիմության.ԲադալյանՈՒղիղ․ ԱԺ նախագահ Ռուբեն Ռուբինյանը պատասխանում է լրագրողների հարցերինԱդրբեջանցի զինծառայողը Անիի ուղղությամբ 6 կրակոց է արձակել․ գործը դատարանում էԱրհեստական եղջերաթաղանթ․ նոր հույս՝ տեսողությունը վերականգնելու համարԱՄՆ տրանսպորտի նախարարությունը պարզել է օդային երթևեկության խափանման հավանական պատճառը Լը Պենի առաջարկը բախում է առաջացրել Ֆրանսիայի նախագահական բանավեճում Այսօր բանտերը լցված են քաղաքական հալածանքի ենթարկվող մեր քաղաքացիներով». Լիլիթ ԳալստյանՖիդան. Ուկրաինայի վերաբերյալ համաձայնագիրը նաև խաղաղություն է նախատեսում ՌԴ-ի և Եվրոպայի միջև Ինքնավար զենքերի շուրջ բանակցությունները Ժնևում փակուղի են մտելՌուսաստանը ենթարկվել է 1441 ԱԹՍ-ի զանգվածային հարձակման, 800-ը՝ Մոսկվայի ուղղությամբՎենսը հայտարարել է ԱՄՆ-ում էլեկտրաէներգիայի հնարավոր անջատումների նախապատրաստական ​​աշխատանքների մասին Չշահարկեիք մարդու մահը. մենք ենք սպանե՞լ. խոսալ-թռնելն էլ նոր մշակույթա. Հասմիկ ՀակոբյանԱՄՆ-ը բացահայտել է Megaspeed-ի նկատմամբ քննության նոր մանրամասներՄոնղոլիայի նախագահը հայտարարել է հրաժարականի մասին Կանադան ու Չինաստանը համաձայնել են ընդլայնել մաքսային արտոնություններըԱԺ-ն օրակարգ չընդգրկեց Հայաստանում ժողովրդավարության հետընթացի վերաբերյալ նախագիծըՃապոնիան կործանիչներ է օդ բարձրացրել ու բողոք հայտնել ՄոսկվայինՎենս. ԱՄՆ-ում թռիչքների կառավարման խնդրի լուծումը մեծ ռեսուրսներ չի պահանջում ԱԺ-ում թեժ իրավիճակ է. ընդդիմությունը լքեց նիստերի դահլիճըԱՄՆ Սենատում առաջարկվել է գրեթե 1,1 տրիլիոն դոլարի ռազմական բյուջե Պատգամավոր Արթուր Սարգսյանը մինչ օրս զրկված է ԱԺ աշխատանքներին մասնակցելու հնարավորությունից. ՂազինյանՎենս․ Իրանի հետ պատերազմը չի վերածվի անվերջ ռազմական արշավիՀորմուզում մեկ օրում 4-րդ լցանավն է ականի բախվել․ Իրանի հայտարարությունըԲրյուսել, Փարիզ, Անթալիա, Դուբլին, Նյու Դելի, Պնոմ Պեն, Երևան. Նիկոլ Փաշինյանի «բանանային» տեսանյութը61-ամյա տղամարդը հափշտակել է 13 տոննա հանքաքար, որից 3 տոննան տեղափոխել է լաբորատորիա և կորզել ոսկինՄոսկվայի ուղղությամբ մոտ 800 անօդաչու է թռչել․ ՍոբյանինԹափառող շների հարձակումների կանխարգելումը պահանջում է հրատապ և համակարգային լուծումներ․ ՄԻՊԲեռլինում նոր հանդիպում է սպասվում Ուկրաինայի անվտանգության շուրջՈՒղիղ․ ՀՀ ԱԺ իններորդ գումարման երկրորդ նստաշրջանի հերթական նիստԵրևանի «հավասարակշռված» դիվանագիտության գինը. վերադարձ դեպի Մոսկվա՞Մասիս Մելքոնյանի և Գևորգ Պողոսյանի գործով ներգրավվել է 6 քննիչ և 3 դատախազ․ նոր բացահայտումներ են նախապատրաստվում ՔՊ-ում ընդվզում են Ավինյանի «ախորժակի» դեմ Անձեռնմխելիության պատրանքը. ի՞նչ դասեր է տալիս դատավոր Մասիս Մելքոնյանի շուրջ ծավալվող գործըՓոխնախարարի պաշտոնից հեռացված Լևոն Հակոբյանը Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնի ղեկավարի պաշտոնն է «ուզում»Արմավիրի դատարանից փախուստի դիմած Հենրիկ Ենոքյանը․ ի՞նչ է հայտնի նրա հոր մասին«Հրապարակ»․ «Մատյան գունդ» են ձեւավորել Արմեն Գրիգորյանի շուրջ ՔՊ-ում սկանդալ է հասունանում․ խաղաղության գործընթացը տապալե՞լ էԲանանի «դիվանագիտությունը» և «պրիմիտիվ» քաղաքականության վիրուսային բանաձևը
Ամենադիտված