Քանոնահարուհի. Երազանքս է, որ մեր ազգային քանոնը հնչեցնեմ համաշխարհային բեմերից

Հայկական երաժշտական շուկան բարդ փուլում է, սա այն շրջանն է, երբ իսկական և որակյալ երաժշտությանը փոխարինելու է եկել, կեղծն ու անորակը, որն էլ ավելի հեշտ ու արագ է «նստում» մարդկանց ականջներին և դառնում մի տեսակ սովորական:

ԼՈւՐԵՐ.com-ի թղթակիցը, լավագույն երաժիշտներին վեր հանելու միտումով, այսօր զրուցել է  Կոմիտասի անվան կամերային երաժշտության տան՝ «Տաղարան» հնագույն երաժշտության համույթի մենակատար-քանոնահարուհի Մարիաննա Գևորգյանի հետ, ով մեզ հետ զրույցում պատմեց իր ստեղծագործական ուղու, երազանքների ու նպատակների մասին.

-Մարիաննա, ի՞նչ գործունեություն եք այժմ ծավալում, որտե՞ղ եք նվագում, ո՞ւմ հետ եք համագործակցում:

- Կոմիտասի անվան կամերային երաժշտության տան «Տաղարան» հնագույն երաժշտության համույթի մենակատար-քանոնահարուհին եմ՝ գեղարվեստական ղեկավար՝ Սեդրակ Երկանյան: Ծավալում եմ նաև անհատական գործունեություն, համագործակցում եմ հայ և այլազգի երաժիշտների հետ՝ ներկայացնելով հայ մշակույթը:

-Ի՞նչ փառատոնների եք մասնակցել և ի՞նչ արդյունքներ եք գրանցել:

- Մասնակցել եմ բազմաթիվ մրցույթ-փառատոնների, իհարկե, այդքան էլ կողմ չեմ մրցույթներին, որովհետև միշտ չէ, որ հաղթանակներ ես ունենում, որն էլ, անխոս, իր հետքը թողնում է, սակայն մյուս տեսանկյունից դա կատարելագործման մի նոր շեմ է, նոր հարթակ, որտեղ դու կարողանում ես ներկայացնել քո արվեստը, ազգային մշակույթը՝ հավուր պատշաճի:

Կոմիտասի ծննդյան 140-ամյակի ազգային նվագարանների և ժողովրդական երգի անհատ կատարողների հանրապետական մրցույթի առաջին մրցանակակիր եմ, «Վերածնունդ» միջազգային մրցույթ-փառատոնի առաջին կարգի դափնեկիր, ոսկե մեդալակիր, «Բեմական հմայք» հատուկ մրցանակակիր:

-Այդքան երաժշտական գործիքներից ինչո՞ւ ընտրեցիք հենց քանոնը, չէ՞ որ այն այդքան էլ մասսայականություն չի վայելում:

- Գործիքի ընտրությունը պատահական է ստացվել, որի համար շատ ուրախ եմ: Սիրով ու նվիրումով եմ իմ քանոնը ներկայացնում, մեծ պատասխանատվությամբ եմ մոտենում իմ արվեստին, որովհետև ներկայացնում եմ հինգերորդ դարից մեզ հասած նվագարան: Ինչ վերաբերում է քանոն գործիքի մասսայականացմանը, կարծում եմ` այսօր ճիշտ պրոպագանդման կարիք կա, երբ գործերը ներկայացվում են մաքուր և անաղարտ կերպով, անհնար է հանդիսականի աչքից ու ականջից դա վրիպի: Խորապես ինտելեկտուալ երաժիշտ-կատարողը պետք է կարողանա երաժշտության կախարդական հնչյուններն իր նվագով փոխանցել հանդիսականին՝ դյութելով նրանց սրտերն ու հոգիները:

-Ի՞նչ պահանջներ ունի հայկական երաժշտական շուկան և արդյոք դուք Ձեզ պահանջված երաժիշտ համարո՞ւմ եք:

-Երաժիշտն ինքն է թելադրողը, բարձր արվեստը միշտ եղել է և իր ուրույն տեղն է ունեցել: Յուրաքանչյուր գործում հասունացում է պետք, հուզական աշխարհի հարստություն, մարդկային բարձր արժանիքներ, տարիների փորձով մշակված կուլտուրա, հոգու բարություն: Այս չափանիշներով առաջնորդվելով միայն կարող ես վայելել ժողովրդական նվագարանների կատարողական արվեստի համակիրների սերն ու հարգանքը:

- Ո՞րն է ձեր մասնագիտական երազանքը:

- Յուրաքանչյուր բարձունք հաղթահարելիս առջևում նոր բարձունքներ կան: Անընդհատ պրպտումների մեջ եմ, շատ բան եմ սովորել հմուտ վարպետներից և շարունակաբար վերցնում եմ բարձր արվեստում իմ կատարելագործման համար անհրաժեշտը: Ինձ համար գերխնդիր է մեր ազգային ու ավանդական արժեքների պահպանումն ու փոխանցումն ապագա սերունդներին: Երազանքներիցս է, որ մեր հայկական ազգային քանոնը հնչեցնեմ համաշխարհային բեմերից:

-Ձեր ունեցած բազմաթիվ համերգային ծրագրերից ո՞րը հատկապես կառանձնացնեք:

-Համերգներ, մենահամերգներ շատ եմ ունեցել, բայց եղել են այնպիսի համերգներ, որ մինչ օրս խոր հետք են թողել: Դրանք ծերանոցների համերգներս էին: Միշտ ինձ անհասկանալի են եղել այն մարդիկ, ում ծնողներն գտնվում են ծերանոցներում, ինչպե՞ս են կիսում մի կտոր հաց, երբ իրենց ծնողի աչքերը թաց են կարոտից:

Խնդրանքս բոլորին՝ աշխարհում ծնողական սերն անփոխարինելի է, գուրգուրեք և փայփայեք նրանց, գնահատեք՝ քանի դեռ ունեք…:

Ն.Ա.