Մարդու օրգանիզմում ենթաստամոքսային գեղձի «պաշտպան» է հայտնաբերվել

Սպիտակուցային ռիբոնուկլեազ 4-ը (Rnase4), որը արտադրվում է ենթաստամոքսային գեղձի բետա բջիջների կողմից, կարող է խթանել դրանց բաժանումը և օգնել վերահսկել արյան մեջ շաքարի մակարդակը: Այս եզրակացությանն են հանգել Չժեցզյան համալսարանի հետազոտողները: Ուսումնասիրության արդյունքները հրապարակվել են Science Bulletin ամսագրում:

Նախկինում գիտնականներն արդեն փնտրում էին մոլեկուլներ, որոնք կարող են խթանել բետա բջիջների՝ ինսուլինի հիմնական «գործարանների» բազմացումը: Սակայն դրանց գրեթե բոլորը եկել են այլ օրգաններից: Rnase4-ը առաջին սպիտակուցն էր, որը արտադրվում է հենց ենթաստամոքսային գեղձում և անմիջականորեն ազդում է բջիջների վերականգնման վրա:

Նշվում է, որ ինսուլին հորմոնը թույլ է տալիս հյուսվածքային բջիջներին, մասնավորապես մկանային և ճարպային բջիջներին, կլանել գլյուկոզը արյունից: Սա օգնում է նվազեցնել արյան մեջ շաքարի մակարդակը, ծախսել և կուտակել էներգիա: Մարմնում ինսուլինի կարգավորման խանգարումները վկայում են էնդոկրին համակարգի անսարքությունների մասին և կարող են հանգեցնել լուրջ հիվանդությունների, ինչպիսին է շաքարախտը:

Մկների վրա կատարված փորձերը ցույց են տվել, որ Rnase4-ի անբավարարության դեպքում նվազում են ենթաստամոքսային գեղձի հորմոն արտադրող բջիջների կլաստերները՝ Լանգերհանսի կղզյակները: Ինսուլինի մակարդակը նվազում է, մինչդեռ արյան մեջ գլյուկոզի մակարդակը բարձրանում է: Ընդհակառակը, Rnase4-ի ներմուծումը խթանում է նույնիսկ վնասված բջիջների բաժանումը և նորմալացնում արյան մեջ շաքարի մակարդակը։

Գիտնականների կարծիքով, մոլեկուլը գործում է Axl ընկալիչի միջոցով՝ ակտիվացնելով ազդանշանային կասկադը, որը խթանում է բջիջների բաժանումը։

Հեղինակները կարծում են, որ Rnase4-ը կարող է հիմք դառնալ շաքարախտի բուժման նոր մեթոդների համար՝ թե՛ 1-ին, թե՛ 2-րդ տիպի։ Սպիտակուցը ենթաստամոքսային գեղձին հասցնելը ոչ միայն կփոխհատուցի բետա բջիջների կորուստը, այլև կվերականգնի դրանց գործառույթը՝ նվազեցնելով դրանց կախվածությունը ինսուլինից։

Թարգմանությունը՝ Lurer.com-ի