Հանուն մեզ և Սվազիլենդի կիսամերկ աղջիկների. ԱԳՆ

Դեռևս շաբաթներ առաջ, երբ բոլորը քննարկում էին կառավարության հնարավոր նոր կազմը, ցուցակներից առաջինը դուրս էր մնում ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանի անունը. կարծես բոլոր ճանապարհները Հռոմի փոխարեն տանում էին դեպի Էդվարդ Նալբանդյանի պաշտոնանկություն, բայց…

Բայց արի ու տես, որ Սերժ Սարգսյանի կողմից վերանշանակված առաջին նախարարը դարձավ հենց Էդվարդ Նալբանդյանը, զարմանք ու հիասթափություն, սակայն Էդվարդ Նալբանդյանի վարած քաղաքականությունը բավարարում է երկրի նախագահին:

ԱԳ նախարարին դեռևս ամիսներ առաջ էինք անդրադարձել, մասնավորապես՝ նրա զավեշտալի հանդիպումներին ու դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատմանը: Վերանշանակումից հետո նախարարը գերակատարեց սպասելիքները. եթե առաջ Վիետնամ, Կուբա, Գվատեմալա, Կոստա Ռիկա ու Իրաք, ապա այսօր՝ արդեն Սվազիլենդ, նորից կրկնենք այս երկրի անունը այն մարդկանց համար, ովքեր միանգամից չհասկացան՝ Սվա-զի-լենդ. այո, այն նույն Սվազիլենդը, որտեղ դեռևս ոչ վաղ անցյալում հանիբալիզմն ակտուալ էր: Իրոք, սթափ վիճակում բավականին բարդ է գնահատական տալ մայիսի 3-ին ՀՀ-ի և Սվազիլենդի Թագավորության միջև դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատելու մասին երկու երկրների ներկայացուցիչների համատեղ հայտարարությանը: Հատկանշական է, որ դեռևս ամիսներ առաջ թողարկված հոդվածում Սվազիլենդն այն երկրների ցուցակում էր, որոնց կարևորությունը մենք շատ բարձր էինք գնահատել և հույս էինք հայտնել, որ այս օրհասական խնդիրները պետք է գտնեն արձագանք նախարարությունում և ստանան լուծում:

Անցան ամիսներ ու շաբաթներ, և ահա, արի ու տես, մեր կոչը գտավ իր խուլ հառաչանքը ԱԳՆ կիսածախված շենքում. նախարարությունն արդարացրեց բոլոր սպասումները, միայն թե այս պարագայում հետաքրքրական է, թե ինչու Էդվարդ Նալբանդյանը սկսեց հենց Սվազիլենդից, չէ՞ որ ցուցակում մենք առաջինը նշել էինք Մյանմարի Միությունը:

Մանրակրկիտ կերպով ուսումնասիրելով երկրի յուրահատկությունները՝ փորձեցինք գտնել ԱԳՆ-ի շենշող տրամաբանությունը: Իհարկե, այն հարուստ պատմությունից, որն ունի այդ երկիրը, բավականին բարդ էր առանձնացնել առանձնահատկություններից միայն մի քանիսը, բայց փորձել ենք հանուն ԱԳ նախարարի ու նախարարության, հանուն Սվազիլենդի մերկության:

Թագավորությունում բնակչության մեծ մասը կիսամերկ է փողոց դուրս գալիս, ինչն, իհարկե, դարերի խորքից եկած ավանդույթ կարելի է համարել ու ոչ մի դեպքում քաղաքակրթության գերցածր աստիճան, այս ֆոնին ինքնին ընդգծվում է Հայաստանում տիրող գերիդեալական ժողովրդավարությունը և քաղաքակրթության՝ անհամեմատ բարձր մակարդակը, այսինքն՝ սա առաջին հերթին կարելի է որակել որպես ստրատեգիական քայլ:

Մշակութային անգնահատելի արժեքներ ու ավանդույթներ… Ամենամյա միջոցառում Սվազիլենդում՝ Ումխլանգա, որի կուլմինացիան հազարավոր կիսամերկ սվազիլենդցի աղջիկների մասնակցությամբ պարն է, որի միջոցով նրանք ցանկություն են հայտնում դառնալ Սվազիլենդի թագավորի կանանցից մեկը: Ըստ այդմ, չգնահատել մշակութային ահռելի ժառանգությունը, որը սվազիլենդցիները ժառանգել են իրենց նախահայրերից, կլինի ուղղակի անմարդկային: Կարելի է միայն նախանձել մեր դեսպանին, ում բախտ կվիճակվի բնակվել Մբաբանեյում և նմանատիպ էթնոմշակութային տարրերով հագեցած միջոցառումների մասնակիցն ու ականատեսը լինել: Այսինքն՝ սա նաև մշակութային առումով կապեր հաստատելու և դրանք խորացնելու դռներ է բացում մեզ համար:

Իսկ ահա, ռազմավարական նշանակության մասին կարելի է անգամ չխոսել. այն նետ ու աղեղների քանակը, որոնք առկա են այդ երկրում, կարող է բավարարել անգամ երրորդ համաշխահային պատերազմ սկսելու համար և, իհարկե, սրա ֆոնին այն աջակցությունը, որը մենք կարող ենք ստանալ ԼՂՀ հիմնախնդրի կարգավորմանն ուղղված և Ցեղասպանության ճանաչման գործընթացներում, թույլ է տալիս հետագայում Սվազիլենդում ունենալ դեսպանություն:

Հիշեցնենք, որ դեռևս ամիսներ առաջ նմանատիպ գերկարևոր համագործակցություն էր հաստատվել Զամբիայի հետ: Անշուշտ, հենց այս կապերն են, որ մեր երկրին անհրաժեշտ են Ցեղասպանության 100-ամյակին ընդառաջ, պետք է գրավել ողջ Հարավային Աֆրիկան, սակայն միայն մեր առաջարկած ցուցակից հետո՝ Միանմարի Միություն, Սենթ Քիթս և Նևիս, Բոթսվանա, Ուգանդա, և վերջապես՝ Բարբադոս:

ԱԳՆ հերթական զավեշտի ու խեղկատակության սպասումով…

Գևորգ Ավետիսյան