Վարդան Օսկանյան-Աղվան Հովսեփյան ճակատամարտը թեժանում է

Այսօր ԲՀԿ երկրորդ դեմք, «Սիվիլիթաս» հիմնադրամի հիմնադիր և հենց «Սիվիլիթաս» հիմնադրամի հետ կապված քրեական գործով էլ որպես մեղադրյալ ճանաչված Վարդան Օսկանյանի հրավերով Հայաստան ժամանած պրոֆեսոր Սամվել Կոչոյինը՝ Մոսկվայի պետական իրավաբանական ակադեմիայի պրոֆեսորը, ՌԴ արդարադատության նախարարության և ՌԴ բարձրագույն դպրոցի պատվավոր աշխատակիցը, հայտարարել է, թե Օսկանյանի դեմ հարուցված քրեական գործը թյուրիմացություն է:

«Զուտ իրավական տեսանկյունից ուսումնասիրելով՝ հանգել եմ այն եզրակացության, որ այստեղ չկան հանցագործության նշաններ, թե Վարդան Օսկանյանը յուրացրել է բարեգործական նպատակներով հիմնադրամին տրամադրված և իրեն վստահված առանձնապես խոշոր չափերի դրամական միջոցները, այնուհետև հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված այդ միջոցներն օրինականացրել»,- հայտարարել է պրոֆեսորը: Կոչոյինը նաև զարմացել է այն փաստից, թե ինչպես է հնարավոր եղել մեղադրանք առաջադրել, երբ չկա մեկը, ում վնաս է հասցվել: «Ո՞ւմ են վնաս հասցրել «Սիվիլիթաս»–ի՞ն, Հանթսմանի՞ն, Հոգաբարձուների խորհրդի ներկայացուցիչ Կարապետյանի՞ն։ Ես այդպես էլ չգտա տուժող: Եվ դա այն դեպքում, երբ այդ գումարները կրկին հիմնադրամի հաշվին են նստել և ոչ միայն վերցված գումարները, այլև՝ տոկոսները: Այսինքն՝ այստեղ ոչ մի հանցագործություն չկա»,- ևս մեկ անգամ զարմացել է հարգարժան պրոֆեսորը՝ հավելելով, թե անհիմն է նաև փողերի լվացման մեղադրանքը, քանի որ չկան փաստեր, որ այդ փողերը հասել են հիմնադրամին հանցագործ ճանապարհով և հետո էլ, եթե Հանթսմանինը բարեգործական հիմնադրամ է՝ ի՞նչ տարբերություն այնտեղ մորմոններ են, թե բուդդիստներ:

Մի խոսքով՝ Օսկանյանի հրավերով մեր երկիր ժամանած պրոֆեսորը բառացիորեն կրկնել է այն, ինչ մինչ օրս ասել են մեղադրյալն ու նրա պաշտպանները: Բայց քանի որ, ի տարբերություն Վարդան Օսկանյանի, Սամվել Կոչոյինը բազմատիտղոս այլազգի իրավաբան էր, հետաքրքիր էր այս առնչությամբ հասկանալ նաև Գլխավոր դատախազության դիրքորոշումն առ այն, թե որքանո՞վ են օրինաչափ նախաքննության ընթացքում օտար երկրներից հրավիրվող իրավաբանների նման՝ տրամագծորեն հակառակ գնահատականները, արդյո՞ք նման գնահատականները կարող են ազդել նախաքննության ընթացքի վրա և, ի վերջո, արդյոք այս ամենն ուղղված չէ Գլխավոր դատախազի հեղինակության դեմ:

Գլխավոր դատախազի մամլո խոսնակ Սոնա Տռուզյանը, ի պատասխան, նախ հիշեցրեց, որ գործը քննվում է Ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարույթում և ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա է, որ Վարդան Օսկանյանը ներառվել է որպես մեղադրյալ: «Գոյություն ունի նախաքննական մարմնի գործողություններին գնահատական տալու ընթացակարգ, նման գնահատական տալիս է միայն դատարանը, այնպես որ հարակից՝ թե ո՞վ, ի՞նչ կարծիք և քաղաքական գնահատական կհնչեցնի, դա որևէ ազդեցություն չի կարող ունենալ: Քննչական մարմինը կատարում է քննություն և տարբեր անձանց գործողությունների վերաբերյալ գնահատականներ է տալիս՝ ըստ ձեռք բերված ապացույցների»,- պարզաբանեց Հովսեփյանի խոսնակը: Ի դեպ, դատախազությունում տեղյակ էլ չէին հիշյալ պրոֆեսորի այցից, դեռ չէին էլ ծանոթացել հնչեցրած գնահատականներին և ոչ էլ տեղյակ էին, թե ով է հրավիրել այդ անձնավորությանը:

«Մասնավոր անձանց կարծիքները չեն կարող անդրադառնալ նախաքննական մարմինների վրա, որևէ անձ չի կարող իրեն վերագրել դատարանի ֆունկցիաներ»,- պրոֆեսորի հնչեցրած կարծիքներին հակադարձեց Սոնա Տռուզյանը:

Իսկ թե ի վերջո որքանո՞վ են իրենց մեջ ճշմարտության հատիկ պարունակում այն ենթադրությունները, թե Օսկանյանի գործը կարող է ինչ-որ առումով նաև փորձաքար դառնալ հենց Գլխավոր դատախազի համար, ազդել վերջինիս վարկանիշի վրա՝ ինչ-որ պահի նաև պաշտոնանկության հանգեցնելով՝ կապված գործի կասեցման, կարճման հետ, այսինքն՝ երբ, ի վերջո, չհաջողվի հիմնավորել առաջադրված մեղադրանքը, դատախազի խոսնակը պատասխանեց.

«Առաջադրվել է մեղադրական եզրակացություն, նախաքննական մարմնի առաջ խնդիր է դրվել, բայց թե ի վերջո ի՞նչ գնահատական կտրվի, ես այս պահին որևէ բան ասել չեմ կարող: Այդօրինակ քաղաքական գնահատականները, որոնք հնչում են այս գործի հետ կապված, ես չեմ մեկնաբանելու և չեմ անդրադառնալու, բայց ևս մեկ անգամ կրկնեմ, որ անթույլատրելի է քրեական գործընթացները քաղաքականացնելը և դրանով քննության ընթացքի վրա ճնշում գործադրելը»:

Ինչպես տեսնում ենք, երկու կողմերն էլ շարունակում են մնալ իրենց դիրքերում և պնդել իրենցը՝ ոչ մի քայլ չնահանջելով: Վարդան Օսկանյանը շարունակում է քաղաքականացնել իր դեմ հարուցված մեղադրանքը և նորանոր մարդկանց ներգրավել՝ փորձելով ապացուցել այն, ինչն ի սկզբանե պնդել է, թե իր դեմ քաղաքական հետապնդում է իրականացվում և հարուցված քրեական գործը ոչ այլ ինչ է, քան դրա վկայությունը: Օսկանյանին անձեռնմխելիությունից զրկելու համար խորհրդարան մտած Աղվան Հովսեփյանն էլ մնում է իր տեսակետին՝ բացառելով քաղաքական ենթատեքստը:

Առջևում նախագահական ընտրություններն են: ԲՀԿ-ն դեռ չի բացահայտել իր մասնակցության ձևաչափը: Իսկ Օսկանյանը, անկախ հանրության շրջանում ունեցած ոչ բարձր վարկանիշից, շարունակում է ինքն իրեն «նախագահացու» տեսնել: Գագիկ Ծառուկյանի առաջադրման մասին երբ խոսք չկար, Օսկանյանի դեմ հարուցված գործն ինչ-որ տեղ անգամ դրական էր անդրադառնում նրա վարկանիշին՝ որպես ԲՀԿ-ի պոտենցիալ թեկնածու՝ հանրության կողմից այդպես էլ չընկալվող «այլընտրանքային» ուժի անդամին ընդդիմադիր գործչի համարում հաղորդելով. իշխանությունները քրեական գործեր, որպես կանոն, հարուցում են բացառապես ընդդիմադիր գործիչների նկատմամբ, մինչդեռ «այլընտրանքային» գործիչների «հալածանքով» Հայաստանը մինչ օրս, կարծես թե, դեռ աչքի չի ընկել: Սակայն հիմա, երբ շրջանառության մեջ է մտել Ծառուկյանի՝ որպես ԲՀԿ թեկնածուի առաջադրման թեզը, «իշխանությունների հալածյալի» օսկանյանական գործոնը մղվում է երկրորդական պլան: Ըստ այդմ, այլևս «նախագահացու» դառնալու հույս չունեցող Օսկանյանն ինքը պետք է կռիվ տա իր գործի համար: Իսկ թե այդ կռիվն ի վերջո ուր կտանի նախկին իշխանավոր, ներկա այլընտրանք-ընդդիմադրին, ցույց կտա ժամանակը:

Լուսինե Կեսոյան