Երբ ոստիկանությունը օպերատոր է, իսկ իշխանությունը՝ սադրիչ

Հիշենք, երբ դեռ նոր էր ծավալվում ՀՀ նախահագահական ընտրությունների նախընտրական ողջ գործընթացը, երբ փետրվարի 18-ին դեռ մի քանի ամիս կար, բոլորը հանգիստ էին, իհարկե, իշխանական թևում, այն էլ միայն որոշ հաղթող թեկնածուների լիկվիդացումից հետո: Այդ պարագայում խնդիրը՝ կապված ՀՀ նախագահական ընտրություններում Սերժ Սարգսյանի մասնակցության հետ, քննարկման չէր ենթարկվում, ինչպես նաև քննարկման չէր ենթարկվում վերոնշյալ ընտրություններում այդ նույն թեկնածուի՝ ըստ նախնական վարկածի՝ ջախջախիչ հաղթանակը, մյուս` այն ժամանակ դեռ բավականին թույլ մնացած թեկնածուների ֆոնի վրա:

ՀՀԿ խնդիրը միայն ընտրությունների լեգիտումությունն ու մաքսիմալ ճշմարտանման ընտրություններ ապահովելն էր, ասել է՝ թե հաղթանակ ոչ շատ մեծ առավելությամբ՝ առանց կեղծիքների և լցոնումների, ինչպես նաև այդ նույն ընտրություններում մրցակցություն ապահովելն ու ամեն ինչ սահմանադրության և օրենքների փակագծերում լուծելը:

Եվ ահա փետրվարի 18-ն անցավ պատմության գիրկը. կեղծելու մասին խոսելն այժմ ավելորդ է, իսկ ահա արդյունքների մասին ճիշտ ժամանակն է խոսելու: ՀՀ նախագահ ընտրվեց Սերժ Սարգսյանը. ի ուրախություն, թե ի դժբախտություն ՀՀ քաղացու, այս անգամ ևս հաղթեց իշխանության ներկայացուցիչը: Իսկ ահա նախընտրական ժամանակահատվածում այն մտահաղացումները, որոնք ունեին ՀՀԿ-ականները` ապահովել լեգիտիմություն, չկեղծել և ոչ մեծ առավելություն մնացած թեկնածուների նկատմամբ, կարծես իրականացվել է՝ չհաշված այն, որ ողջ հանրապետությունով թնդում են ընտրությունների կեղծման մասին լուրերը: Այնուամենայնիվ, Սերժ Սարգսյանը այս անգամ ևս մի կրակոցով սպանեց 2 հսկա նապաստակ՝ նախ ապահովեց ընտրությունների լեգիտիմությունը՝ ապահովելով մրցակցություն, և հետո էլ՝ ընդդիմությունը՝ որպես այդպիսին, փոխեց, այսինքն՝ նախկին ընդդիմադիր առաջնորդ Լևոն Տեր-Պետրոսյանին փոխարինեց Րաֆֆի Հովհաննիսյանով, ով, ի տարբերություն Լևոն Տեր-Պետրոսյանի, Սերժ Սարգսյանի համար ավելի քիչ սպառնալիք էր ներկայացնում, ըստ էության, քան Լևոն Տեր-Պետրոսյանը:

Հենց այդ՝ նախապես պլանավորած սցենարով էլ ամեն ինչ ընթանում էր. կար մրցակցություն և ընդդիմություն, որը տարբերվում էր 2008-ի ընդդիմությունից։ Այս ընդդիմությունը գործում է միայն Սահմանադրության օրենքների շրջանակներում, ինչը և պետք էր Սերժ Սարգսյանին: Ըստ երևույթին, Սերժ Սարգսյանը պատրաստվել էր և այն բողոքի ալիքին, որը բարձրացավ դեռևս նախնական արդյունքների հրապարակումից հետո՝ լավ գիտակցելով, որ առանց կեղծումների՝ անհնար կլինի հասնել ցանկալի արդյունքի։ Նա հոգացել էր նաև դրա բացահայտման դեպքում ընդվզման դեմն առնելու գործընթացի մասին: Սակայն, այս պարագայում ՀՀԿ-ն և Սերժ Սարգսյանը բավականին անլուրջ էին վերաբերվել մյուս թեկնածուներին, մասնավորապես՝ Րաֆֆի Հովհաննիսյանին։ Չնայած պատրաստվել էին ամենավատին, դա արել էին միայն քառակուսի տրամաբանության մեջ՝ հաշվի չառնելով Րաֆֆի Հովհաննիսյանի այս քայլը, որը անկախատեսելի էր հենց իշխանությունների կողմից. ու հենց այստեղ է, որ իշխանություններն արդեն խուճապի, տագնապի և տարակուսանքի մեջ են, քանզի չեն հասկանում՝ ինչպես կարելի է առնել այս նոր՝ իրենց մինչև այդ անհասանելի ու չհանդիպած պայքարի ձևի դեմը: Եվ ահա կարծես, ՀՀԿ ուղեղներից մեկի գլխում ծագել է դրա լուծման տարբերակը, այն է՝ սադրիչների և ոստիկան օպերատորների տարբերակը:

Ի՞նչ է հետապնդում ոստիկանների՝ Րաֆֆի Հովհաննիսյանի հանրահավաքները նկարահանելու պրոցեսը.

Առաջին՝ այս տարբերակով ոստիկանությունը փորձում է ճնշում գործադրել քաղաքացիների վրա, ովքեր մտադրվել են մասնակցել հանրահավաքներին՝ հետագայում նկարահանման միջոցով ճանաչելու և պատժելու նկատառումով:

Երկրորդ՝ ոստիկանությունը փոխել է իր աշխատանքային պրոֆիլը, և այժմ հանցագործությունների բացահայտման և հանրահավաքի անվտանգության ապահովման փոխարեն պատրաստում է օպերետորներ, որոնք, ինչու չէ նաև հետագայում, հնարավորություն կունենան Հոլիվուդում նույնպես աշխատել: Իսկ քանի որ Հոլիվուդը բավականին հեռու է, ապա մնում է առաջին տարբերակը: 

Մնում է այն տարբերակը, որ ժողովրդավարությունն այս երկրում դեռ շատ ու շատ հեռու է մինիմալ աստիճանից, մնում է այն տարբերակը, որ պետությունը սադրում է, որ իշխանությունը վախեցնում է, և որ իշխանությունը չի ընդունում իրականությունը, որի մասին գիտեն բոլորը, իրենք՝ նույնպես: Այս պարագայում մնում է հուսալ, որ ամգամ Րաֆֆի Հովհաննիսյանի այս պայքարի դեպքում իշխանությունը չի գնա անբարո քայլերի, այլևս չի սադրի այն մարդկանց միջոցով, ովքեր չունեն ինքնասիրություն: Մնում է հուսալ, որ «Բարև»-ում միշտ կլինի արև, իսկ իշխանություններն էլ չեն այրվի Բարևից ու արևից: 

Գևորգ Ավետիսյան