Ադրբեջանի նախագահը ինքն է հրաժարվում նոր կոմունիկացիաների կառուցման առաջարկից. Փաշինյանը նոր մանրամասներ ներկայացրեց

Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն արձագանքել է Ադրբեջանից պարբերաբար հնչող հայտարարություններին, որոնցով փորձ է արվում զուգահեռներ գծել Լաչինի միջանցքի և նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ նախատեսված տարածաշրջանային բոլոր տրանսպորտային եւ տնտեսական կապերի ապաշրջափակման միջեւ: «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ՝ Փաշինյանը թեմային անդրադարձել է ՀՀ կառավարության նիստում ունեցած ելույթում:

«Նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությանը հակոտնյա գործողությունների եւ հայտարարությունների մեջ է մտնում Լաչինի միջանցքի շուրջ արդեն երկար ժամանակ Ադրբեջանի կողմից զարգացվող մանիպուլյատիվ խոսույթը եւ փորձը զուգահեռներ գծել Լաչինի միջանցքի և նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ  նախատեսված տարածաշրջանային բոլոր տրանսպորտային եւ տնտեսական կապերի ապաշրջափակման միջեւ: Ադրբեջանի նախագահը փորձում է մտացածին հիմքեր ստեղծել Հայաստանի կողմից իբր իր պարտավորությունները չկատարելու պատրվակով Լաչինի միջանցքը փակելու, ԼՂ հայությանը շրջափակելու եւ նրան ցեղասպանության ու հայրենազրկման ենթարկելու համար»,- ասաց Փաշինյանը:

Նա հիշեցրեց, որ  2020թ. նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության կարգավորումները նման զուգահեռների տեղ չեն թողնում, եւ սա հիմնավորվում է մի քանի փաստերով:

«9-րդ կետը տարածաշրջանի տրանսպորտային եւ տնտեսական կապերը ապաշրջափակելու մասին է, եւ միայն այդ համատեքստում է հիշատակվում Ադրբեջանի արեւմտյան շրջանների եւ Նախիջեւանի Ինքնավար Հանրապետության միջեւ տրանսպորտային հաղորդակցությունը, եւ այս հաղորդակցությունը, ըստ այդմ, տարածաշրջանի տրանսպորտային եւ տնտեսական կապերի ապաշրջափակման գործընթացի մաս է: Սա ակնհայտ է դարձնում նաեւ 2021 թվականի հունվարի 11-ի եռակողմ հայտարարությունը, որը 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության 9-րդ կետի բացվածքն է, նրա իմաստը բացատրող փաստաթուղթ»,- մանրամասնեց վարչապետը:

Նրա խոսքով՝  անհրաժեշտ է արձանագրել, որ 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի հայտարարության 9-րդ կետը խախտելու՝ Հայաստանին ուղղված մեղադրանքները կատարելապես անհիմն են: «Այդ կետով Հայաստանը ունի միայն մի պարտավորություն՝ ապահովել տրանսպորտային կապը Ադրբեջանի արեւմտյան շրջանների եւ Նախիջեւանի միջեւ, ընդ որում՝ նոյեմբերի 9-ի հայտարարության կամ որևէ այլ հայտարարության մեջ հիշատակված չէ որեւէ կոնկրետ երթուղի: Հայաստանի Հանրապետությունը մշտապես պատրաստ է եղել եւ հիմա էլ պատրաստ է նման հաղորդակցություն ապահովել, եւ այդ նպատակով է շրջանառության մեջ դրված ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը՝ Հայաստան-Ադրբեջան սահմանին հսկիչ-անցագրային կետեր ստեղծելու մասին եւ այդ որոշման ընդունման արդյունքում Ադրբեջանը կարող է Հայաստանի ճանապարհներով կապ ստանալ Նախիջեւանի հետ: Այդ որոշումը չի ընդունվում միայն մի պատճառով, Ադրբեջանը չի ուզում այդ ճանապարհը: Սա նշանակում է, որ Հայաստանը լիարժեքորեն կատարում է իր պարտավորությունը եւ Ադրբեջանն է, որ չի ցանկանում օգտվել ընձեռված հնարավորությունից: Ընդ որում, նման մերժողականությունը բացարձակապես անհասկանալի է: Եթե Ադրբեջանն իսկապես խաղաղություն է ուզում եւ տրամադրված է խաղաղության, ինչպես հայտարարում է, եկեք բացենք ուրեմն այդ հսկիչ անցագրային կետերը, եկեք մարդկանց համար հնարավորություն ստեղծենք: Պարզ է, որ նրանք սկզբից կտատանվեն, սկզբից կմտածեն, բայց երբ համոզվեն մտադրությունների անկեղծության մեջ, թե Հայաստանի Հանրապետության թե Ադրբեջանական Հանրապետության քաղաքացիները միանշանակորեն կսկսեն օգտվել տեղաշարժի այս նոր հնարավորությունից»,- ասաց ՀՀ վարչապետը:  

Խոսելով  նոր ճանապարհների կառուցման մասին՝ վարչապետն ընդգծեց, որ Հայաստանի Հանրապետությունը նման պարտավորություն 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությամբ կամ որևէ այլ հայտարարությամբ ու փաստաթղթով պարզապես չունի: «Հայտարարության 9-րդ կետը նման հնարավորություն նախատեսում է կողմերի համաձայնության պարագայում: Եւ Հայաստանի Հանրապետությունը պատրաստ է տալ իր համաձայնությունը: Իսկ համաձայնություն չի կայանում միայն մի պատճառով. Ադրբեջանը շարունակում է ծավալել ձեռքբերված պայմանավորվածություններին եւ ստորագրված հայտարարություններին հակասող ագրեսիվ հռետորաբանություն եւ գործողություններ»,- ասաց նա:

Վարչապետի խոսքով՝ հատուկ ընդգծման կարիք ունի այն փաստը, որ Ադրբեջանի նախագահը ինքն է դրժել 2021 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Բրյուսելում՝ ԵՄ խորհրդի նախագահ Շառլ Միշելի ներկայությամբ ձեռքբերված պայմանավորվածությունը, որի մասին նաեւ հրապարակային հայտարարություն է եղել: Ըստ այդմ, Հայաստանի եւ Ադրբեջանի ղեկավարները պայմանավորվել էին սկսել Երասխ-Օրդուբադ-Մեղրի-Հորադիզ երկաթուղու վերականգնման աշխատանքները եւ հստակ արձանագրել, որ երկաթուղին գործելու է երկու երկրների օրենսդրություններին համապատասխան:

Փաշինյանն ընդգծեց, որ Ադրբեջանի նախագահը ինքն է հրաժարվել այս պայմանավորվածությունը ամրագրող փաստաթղթի ստորագրումից: «Թվում էր, թե շատ պարզ իրավիճակ է. ընդամենը այն, ինչ հրապարային հայտարարվել է, պետք էր դնել թղթի վրա և ստորագրել, բայց Ադրբեջանը հրաժարվեց: Այսօր էլ Ադրբեջանի նախագահը հրաժարվում է դրանից, ու ես պաշտոնապես հայտարարում եմ՝ հենց այսօր էլ պատրաստ եմ ստորագրել այս պայմանավորվածությունն ամրագրող փաստաթուղթը»,- ասաց Փաշինյանը:

Նա ևս մեկ անգամ շեշտեց՝ Ադրբեջանի նախագահը ինքն է հրաժարվում նոր կոմունիկացիաների կառուցման առաջարկից, որը Հայաստանի Հանրապետությունը գրավոր ձեւակերպել եւ Ադրբեջանին է փոխանցել դեռեւս 2021 թվականի դեկտեմբերին: «Ընդ որում, մենք պատրաստվում ենք առաջիկայում այս թեմայով նոր առաջարկ ներկայացնել: Եթե այդ առաջարկն էլ ընդունելի չի լինի Ադրբեջանի համար, մենք ունենք մեկ ուրիշ առաջարկ նույնպես»,- նշեց նա: