Ճանապարհորդություն Հայաստան. Ուկրաինացի լրագրողի տպավորությունները

Ուկրաինական «Korrespondent ամսագրի կյանքը» սյունակաշարի լրագրողուհի Կարոլինա Տիմկիվը «Նամակ…ից N12» սյունաշակարում անդրադարձել է Երևանից և հայերից ստացած իր տպավորություններին: Լրագրողուհու տպավորությունները թարգմանաբար ներկայացնում ենք ստորև:

«Երևանը կախարդում է զբոսաշրջիկներին տեղաբնակների անշահախնդիր հյուրասիրությամբ: Ովքեր դիմակայում են Երևանի հմայքին, նրանց «կոտրում է» երևանցիների սերը ժամանակակից արվեստի, «Արարատ» կոնյակի և հայկական խոհանոցի մսային կերակրատեսակների նկատմամբ:

Երևանում կորել գործնականում անհնարին է: Երբ մենք դեռ նոր ժամանել էինք քաղաք, և մեզ դիմավորող անձնավորությանը դեռևս չէինք գտել, օդանավակայանի աշխատակիցը, նկատելով մեր շփոթվածությունը, առաջարկեց իր օգնությունը: Բառացիորեն մի քանի րոպե անց նա գտավ այն մարդուն, ով մեզ դիմավորելու էր եկել և ժպիտով ուղեկցեց մեզ դեպի մեքենան: Բնականաբար, թեյավճարի մասին ոչ մի խոսք չէր գնում, և ես վստահ եմ, որ կվիրավորեի նման առաջարկով այդ հաճելի երիտասարդին: Հայաստանի բնակիչների բարեհամբույր վերաբերմունքի մեջ ես բազմիցս համոզվեցի: Ճանապարհը ցույց տալ, տանել հասցնել անհրաժեշտ վայրը կամ նույնիսկ մեքենայով անվճար որևէ տեղ տանելը այդ երկրի բնակիչների համար պատվի հարց է:

Սակայն միայն հյուրընկալությունը չէ Երևանի ուժեղ կողմը, քաղաք, որտեղ բնակվում է 1.5 մլն մարդ՝ Հայաստանի բնակչության ուղիղ կեսը: Այս երկրի տուրիստական հրապույրների երկրորդ տեղում նրանց տեղական խոհանոցն է՝ լավ պատրաստվող մսեղեն կերակրատեսակներով, հատկապես՝ բաստուրման, ղավուրման, դոլման, համեղագույն լավաշը, իշխանը, որ բռնում են բարձրադիր լեռների լճերից: Եվ եթե այս ամենը համտեսելուց հետո դուք ռիսկի դիմեք և աղանդեր պատվիրեք, ապա ձեզ կբերեն փախլավա և այլ հայկական քաղցրավենիքներ՝ ընկույզով և մրգերով համեմված:

Այստեղ գինիները հիանալի են, սակայն դժվար թե որևէ մեկը վիճի, թե հայկական ալկոհոլային շուկայի միանշանակ առաջնորդը «Արարատ» կոնյակն է: Ընդ որում, Երևանի Արարատ կոնյակի գործարանի բաժնեմասերն արդեն վաղուց երևանցիներին չեն պատկանում: Դրանց 90%-ը ֆրանսիական Pernod Ricard ընկերության սեփականությունն է: Այցելել Երևան և չճաշակել «Արարատ» կոնյակ, չանցնել այդ գործարանի նկուղներով, հնարավոր չէ: Այդ կապակցությամբ երևանցիները սիրում են մեջբերել ռուս դասական Մաքսիմ Գորկու խոսքերը, թե ավելի հեշտ է բարձրանալ Արարատի գագաթը, քան դուրս գալ «Արարատի» նկուղներից:

Սակայն հայերը պահպանում են ոչ միայն իրենց հնագույն արժեքները, այլև բաց են նորի առջև: Երևանում ծաղկում է սթրիթ արտը և ժամանակակից արվեստի այլ ձևերը, ուստի՝ քաղաքով մեկ առկա են մետաղի ջարդոնից և անգամ մեքենայի անվադողերից պատրաստված ամենատարբեր արձաններ:

Քաղաքի ամենակենտրոնում է գտնվում Գաֆեսճյան մշակույթի կենտրոնը, որը հիմնադրել է 10 տարի առաջ հայագգի ամերիկաբնակ մեկենաս Ջերարդ-Լևոն Գաֆեսճյանը: Արտաքինից կենտրոնը նման է քառահարկ աստիճանի, ուտի տեղացիներն այն անվանում են Կասկադ:
Իսկ ահա հնագույն երևանյան ճարտարապետական հուշարձաններ քաղաքում այնքան էլ շատ չեն: Դրա պատճառներից մեկն են թուրքերի և իրանցիների միջև երկարատև պատերազմական գործողությունները, որոնք մղվել են այս տարածաշրջանում: Եվ կողմերից յուրաքանչյուրն իր պարտքն է համարել քանդել այն, ինչ կառուցվել է դարերի ընթացքում:

Հայկական եկեղեցիներն ապշեցնում են իրենց պարզությամբ: Այստեղ չես գտնի ո՛չ սրբապատկերներ, ո՛չ ոսկյա զարդեր: Հիմնական զարդը դրանցում գտնվող խաչքարերն են, որոնցից յուրաքանչյուրի վրա փորագրված խաչի տեսքով զարդաքանդակը ուրույն արվեստի գործ է»,-իր տպավորություններն է կիսում հոդվածագիրը:

Երևանով կախարդված լրագրողն անդրադարձել է նաև հայկական ռեստորաններին՝ նշելով նրանց ապշեցուցիչ մատչելիությունը գնային առումով և դրա դիմաց մեծ չափաբաժիններով մատուցվող կերակրատեսակները:

Հոդվածը հրապարակվել է Korrespondent ամսագրի N 12 մարտի 29-ին: