Ի՞նչ կապ ունի այս ամենի հետ Լևոն Մկրտչյանը

Ամեն անգամ, երբ տեղեկանում ենք, որ հայ աշակերտ-աշակերտուհիները բարձր առաջադիմությամբ հանդես են եկել այս կամ այն միջազգային օլիմպիադաներում, նվաճել մեդալներ և այլն, ակամա ուրախանում ենք, հպարտանում մեր նոր սերնդով ու փորձում հավատալ, որ վաղվա Հայաստանը ներկա Հայստանից ավելի լավն է լինելու, ու մեզ վերջապես հաջողվելու է գիտելիքահենք տնտեսություն ստեղծել, լիարժեքորեն ռեալիզացնել տաղանդավոր հայորդիների բնատուր խելքն ու հմտությունները:

Օգոստոսի 29-ին նախագահականում հյուրընկալվել էին 2016-2017 ուսումնական տարում բարձր առաջադիմություն ցուցաբերած` հանրապետության հանրակրթական ուսումնական հաստատությունների մեդալակիր շրջանավարտներն, ինչպես նաև դպրոցականների միջազգային առարկայական օլիմպիադաներում 2017թ. հաջողությունների հասած՝ մայրաքաղաքի և մարզերի աշակերտները, «Կենգուրու» միջազգային մաթեմատիկական և հայոց լեզվի «Մեղու» մրցույթների մրցանակակիրները:

ԿԳ նախարար Լևոն Մկրտչյանն, անդրադառնալով հայ աշակերտների ձեռքբերումներին, հպարտորեն հայտարարել էր, թե միջազգային օլիմպիադաների մեդալների հավաքածուն, որը Հայաստանն ունի, շատ մեծ երկրներ չեն կարողանում ապահովել` դա համարելով համակարգի կայացվածության ապացույց:

Իհարկե, այն, թե որքանով կարող է հայ երեխայի բնատուր ուղեղը հանդիսանալ ներկա Հայաստանի կրթության և գիտության համակարգի կատարելության ապացույց, խոսակցության միանգամայն այլ թեմա է, սակայն այն, որ Հայաստան բերված բազմաթիվ մեդալներն ու պատվոգրերը բնավ էլ չեն կարող երաշխավորել Հայաստանի վաղվա պայծառ օրը, ցավալի, բայց անվիճելի փաստ է և ահա թե ինչու:

Բանն այն է, որ գոյություն ունի այնպիսի մի երևույթ, ինչպիսին «ուղեղների արտահոսք» կոչվող ու մեր գլխին վաղուց պատուհասի վերածված երևույթն է. այս ցավալի երևույթը, որ սկիզբ էր առել ԽՍՀՄ փլուզումից հետո, ցավոք, մեզանում դեռևս շարունակական բնույթ է կրում` երկրի համար ամենավատ հետևանքներով հանդերձ: Հիմա հարց է առաջանում` ո՞ւր է այն երաշխիքը, որ տաղանդավոր այդ երեխաների բացարձակ մեծամասնությունը հետայսու և ընդմիշտ կառչած է մնալու իր մայր հողին ու զարգացնելու է հենց Հայաստանն` այն գերադասելով, ասենք, Անգլիայից: Վերջիվերջո, բոլորովին էլ գաղտնիք չէ, որ բոլոր առաջադեմ երեխաներն էլ, երիտասարդներն էլ նախընտրում են ուսում առնել արևմտյան առաջատար բուհերում, որոնք ավարտելուց հետո, որպես կանոն, հետ չեն վերադառնում: Այսինքն` պարծենալու փոխարեն, թե իբր կայացած կրթական համակարգ ունենք և այլն, պետք է մտածել այն մասին, թե ինչ է պետք անել ուղեղների արտահոսք երկրից թույլ չտալու համար: Վերջիվերջո, եթե իրոք կայացած կրթական համկարգ ունենայինք, միգուցե սորբոնների կաիքն այլևս չլիներ… Մտածո՞ւմ են այս ուղղությամբ: Իհրա՛կե ոչ, ինչն էլ հիմք է տալիս եզրակացնելու, որ Լևոն Մկրտչյանն իրականում պարծենալու տեղ բնավ էլ չունի, քանի որ չկա այն համակարգը, որը կօգներ տաղանդավորներին ինքնառեալիզացվել այստեղ` երկրի ներսում. դրա համար տնտեսություն է պետք, իսկ մենք դրանից չունենք…

Դավիթ ԲԱԲԱՆՈՎ