Վիրաբույժը նշել է աղիքային խանգարման առաջին ախտանիշները

Աղիքային անանցանելիությունը համարվում է որովայնային խոռոչի ամենածանր ախտաբանություններից մեկը։ Այս վիճակի տակ հասկացվում է կլինիկական դրսևորումների համալիր, որի դեպքում աղիքային պարունակության առաջընթացը դժվարանում կամ ամբողջությամբ դադարում է։ Այս պաթոլոգիայի հետևանքները չափազանց վտանգավոր են առողջության համար։ Ինչպես բաց չթողնել աղիքային անանցանելիության նախնական ախտանիշները, «Газета.Ru»-ին պատմել է «ՍՄ-Կլինիկա»-ի վիրաբույժ, բարձրագույն կարգի բժիշկ, բ.գ.թ., դոցենտ Անդրեյ Ջաջիևը։

Վիրաբույժի խոսքով, աղիքային անանցանելիությունը հանդիպում է վիրաբուժական ստացիոնարների հիվանդների 1,2-4%-ի մոտ և կազմում է միջինում 9,4% բոլոր անհետաձգելի որովայնային հիվանդությունների շարքում։ Այս պաթոլոգիական վիճակը առավել հաճախ զարգանում է 30-60 տարեկան մարդկանց մոտ, ընդ որում՝ տղամարդկանց մոտ երկու անգամ ավելի հաճախ, քան կանանց։ Առանց ժամանակին բժշկական օգնության՝ առաջին 4-6 ժամվա ընթացքում մահացության մակարդակը կարող է հասնել 90%-ի։

Աղիքային անանցանելիության զարգացման հիմնական գործոնների թվում բժիշկը նշել է որովայնի խոռոչի կպումներն (սպայկաները), որոնք, որպես կանոն, առաջանում են ավելի վաղ կատարված վիրահատություններից հետո, ինչպես նաև հաստ և բարակ աղիքների բարորակ ու չարորակ ուռուցքները, աղիքային օղակների սեղմումը հարևան օրգանների ուռուցքներով, աղիքների անատոմիական առանձնահատկությունները (երկարացված սիգմայաձև աղիք) և տարբեր տեղակայման ճողվածքները։

Նա խորհուրդ է տվել ուշադրություն դարձնել հիվանդության ախտանշաններին, հատկապես՝ որովայնի սուր, կծկող ցավերին, որոնք ուղեկցվում են թուլությամբ և առատ քրտնարտադրությամբ։ Աղիքային անանցանելիության ևս մեկ բնորոշ ախտանիշ է փսխումը, որը սկզբում ներառում է ստամոքսի պարունակությունը, այնուհետև՝ լեղու խառնուրդով, իսկ հետագայում՝ աղիքային պարունակությամբ։ Բարակ աղիքի ախտահարման դեպքում փսխումը զարգանում է ավելի արագ և արտահայտված է ավելի ինտենսիվ։ Եթե խնդիրը հաստ աղիքում է, ապա փսխման ռեֆլեքսը պակաս արտահայտված է։

Հիվանդության զարգացմանը զուգընթաց ախտանշանները սրվում են։ Որովայնը դառնում է ասիմետրիկ, փքված, և հիվանդի մոտ առաջանում են օրգանիզմի ինտոքսիկացիայի աճող նշաններ։ Պաթոգեն մանրէները աղիքային լուսանցքից տեղափոխվում են ազատ որովայնի խոռոչ և արյան շրջանառություն՝ առաջացնելով ցավային և թունավոր շոկ։ Այդ դեպքում հիվանդի մոտ նկատվում են մաշկի գունատություն, սառը քրտինք, հաճախասրտություն, սուր ճնշման անկում, ինչպես նաև ուժեղ գլխապտույտ։ Շոկը հիմնականում զարգանում է հիվանդության առաջին կամ երկրորդ օրվա վերջում։

«Ամենավտանգավոր բանը, որ կարող է սպառնալ աղիքային անանցանելիությամբ տառապող հիվանդին, հյուսվածքների նեկրոզն է և աղիքի թափածակումն (աղիքի պատում անցք առաջանալը, որի դեպքում դրա պարունակությունը ներթափանցում է որովայնի խոռոչ)։ Այս վիճակը, մահացու ելքից խուսափելու համար, պահանջում է անհապաղ վիրահատական միջամտություն», — հավելել է Ջաջիևը։

Վիրահատության հիմնական նպատակը աղիքային անցանելիության վերականգնումն է կամ անհրաժեշտության դեպքում մահացած հատվածների հեռացումը, կպումների մասնատումը և մարսողական օրգանների բնականոն աշխատանքի խոչընդոտի վերացումը։ Բարակ աղիքի նեկրոզի դեպքում իրականացվում է ռեզեկցիա՝ առնվազն 20 սմ հեռավորությամբ կենսունակ հյուսվածքներից։ Եթե ախտահարումը վերաբերում է հաստ աղիքին, ապա հեռացվում է ախտահարված հատվածը՝ ուռուցքի և հարակից ավշային հանգույցների հետ միասին։

«Վիրահատությունից հետո ճիշտ վերականգնողական գործընթացը հիվանդների արագ ապաքինման հիմնական պայմանն է։ Սովորաբար իրականացվում են ընթացակարգեր, որոնք նպատակ ունեն ջրաղային և սպիտակուցային հավասարակշռության կարգավորման, օրգանիզմի ինտոքսիկացիայի նվազեցման և աղիքային շարժունակության բարելավման։ Այսպիսի գրագետ և համալիր բուժումը զգալիորեն նվազեցնում է բարդությունների ռիսկը և բարելավում հիվանդների ինքնազգացողությունը», — ընդգծել է վիրաբույժը։

Թարգմանությունը՝ Մանուել Թամազյանի