«Այբբենարանից» մինչև Պարույր Սևակ

Գևորգ Դևրիկյանի «Մանկության տուն»-ը երեք

բաժնից բաղկացած պատմվածքների, էսսեների և մանրապատումների ժողովածու է: «Մանկության տուն»-ը բաժնի պատմվածքները նվիրված են հեղինակի մանկության հրաշք տարիներին և այն մարդկանց, ովքեր իրենց բարությամբ գեղեցկացնում էին կյանքը: «Մեր հրաշք մայրենին» շարքի էսսեներն ու մանրապատումները մայրենի լեզվի սրբության մասին են: Այս բաժնում մի գողտրիկ պատմություն կա Պարույր Սևակի մասին:

Այս անգամ աշխատասենյակս մտավ իմ հին բարեկամ, գրող-լրագրող Վանիկ Սանթրյանը մի շիկահեր ու շիկամորուս, սիբիրցու արտաքինով մեկի հետ ու մինչ կփորձեր ներկայացնել նրան, վերջինս լայն շարժումով մեկնեց ձեռքն ու ներկակայացավ.

- Ողջո՜ւյն Ձեզ, ես Մարկոս Շիկահերյանն եմ, - և ուրախ ծիծաղեց:

- Բժիշկ է, Սվերդլովսկից, Մարկ Ռիժով, ես եմ հայերեն թարգմանել անուն ազգանունը, - բացատրեց Վանիկը:

- Ու նաև ողջույն բառը սովորեցրել, - ավելացրի ես:

- Չէ, ի՞նչ եք ասում, - ընդդիմացավ մեր հյուրը, - միայն անուն ազգանունս է թարգմանել, իսկ հայերեն խոսել ու կարդալ ինքս եմ սովորել ինքնուրույն:

Հպարտություն կար խոսքի մեջ ու ասվում էր մի հաճելի առոգանությամբ:

- Սովորել են նախ «Այբբենարանով», իսկ հետո սկսել եմ բառարանի օգնությամբ թերթեր ու գրքեր կարդալ, - բացատրեց նա:

- Բայց դուք բժիշկ եք, ո՞րն է հայերեն սովորելու նպատակը:

- Դա նշանակություն չունի: Երբ ես առաջին անգամ Հայաստան եկա, շատ սիրեցի հայերենը և վճռեցի անպայման սովորել, որպեսզի Պարույր Սևակ թարգմանեմ:

- Թարգմանե՞ք:

- Արդեն թարգմանում եմ, - և ինձ է մեկնում մի թղթապանակ, - բայց դեռևս ինձանից գոհ չեմ, աշխատում եմ …

Մի քանի տարի անց՝ 1982 թ. հրատարակվեց Պարույր Սևակի «Երգ Երգոց» պոեմը Մարկ Ռիժովի թարգմանությամբ:

Նյութը՝ Ք.Ա.