Հայաստան չեն ներմուծվում, չեն գրանցվում ու չեն օգտագործվում քաղցկեղածին պեստիցիդներ. ՍԱՏՄ պաշտոնյա

Հայաստան չեն ներմուծվում, երկրում չեն գրանցվում ու չեն օգտագործվում միջազգային պայմանագրերով արգելված պեստիցիդներ, որոնք կարող են լինել քաղցկեղածին կամ այլ հիվանդություններ առաջացնող:  

«Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ՝ այս մասին հրավիրված ասուլիսում վստահեցրեց ՍԱՏՄ բուսասանիտարիայի վարչության պետ Արթուր Նիկոյանը՝ անդրադառնալով վերջին շրջանում բարձրացված մտահոգություններին:  

Նա նախ վստահեցրեց, որ միրգ-բանջարեղենում պեստիցիդների մնացորդային նյութերի ուսումնասիրության նախաձեռնությունը եղել է Սննդամթերքի անվտանգության տեսչական մարմնի կողմից: Դեռևս տարիներ առաջ կազմվել է ծրագիր, ներկայացվել է Կառավարությանը: Կառավարությունը գումար է հատկացրել, ուսումնասիրությունն իրականացվել է 2019-ին, 2021-ին, նաև 2024-ին:

«Աշխարհում չկա մի երկրի որևէ ոլորտ, որտեղ ընդհանուր պետության մասշտաբով ուսումնասիրություն իրականացվի, և այնտեղ ամեն ինչ 100 տոկոսանոց լինի: Բացի այդ, երբ մի գործառույթ նոր է սկսում իրականացվել, բնականաբար, խախտումները կարող են մի փոքր շատ լինել: Խոսքը մնացորդային քանակների գերազանցման մասին է: Այդ ամբողջ աշխատանքը նրա համար է, որ հետևողականորեն աշխատանքներ իրականացնենք այդ ռիսկերի նվազեցման նպատակով»,-ասաց ՍԱՏՄ բուսասանիտարիայի վարչության պետ Արթուր Նիկոյանը: 

Անդրադառնալով շրջանառվող տեղեկատվությանը, որ 10 նմուշ է փորձարկվել, որոնցից բոլորում հայտնաբերվել են պեստիցիդներ՝ Նիկոյանը շեշտեց՝ այդ պեստիցիդները կիրառվել են այդ մշակաբույսի մշակության ժամանակ, բնականաբար, պետք է այնտեղ հայտնաբերվեին: «Հնարավոր չէ պեստիցիդ կիրառել, և դրա մնացորդն ընդհանրապես 0 լինի: Մնացորդային քանակների թույլատրելի սահմաններ կան: Խնդիրն այն է, որ թույլատրելի սահմանները չպետք է գերազանցեն»,-ասաց նա: 

Նիկոյանի խոսքով՝ այդ թույլատրելի չափաքանակները ևս հարաբերական են: Ըստ նրա՝ եթե մի պտղի կամ բանջարեղենի մեջ ստուգել են 10 անուն պեստիցիդ, որից 9 անունը եղել է նորմայի մեջ կամ ցածր, և ընդամենը մեկն է 10 կամ 20 տոկոսով գերազանցել, ապա վատ չէ: «Դա այն չէ, ինչ մենք ենք ուզում: Աշխատելու տեղ ունենք, բայց չի կարելի ասել, թե սարսափելի է»,-նշեց նա:

Անդրադառնալով մտահոգություններին, որ քաղցկեղածին պտուղ-բանջարեղեն են ուտում մարդիկ՝ Նիկոյանն ընդգծեց՝ իհարկե, աշխարհում կան քաղցկեղածին պեստիցիդներ, սաղմնաթունային պեստիցիդներ, մուտագեն և այլն, բայց Հայաստանի Հանրապետությունը վաղուց Ռոտերդամի և Ստոկհոլմի կոնվենցիաների անդամ երկիր է: 

«Կոնվենցիաների հավելվածներում սահմանվում են ինչպես պեստիցիդների, այնպես էլ այդ քիմիական նյութերի ցանկերը: Այն պեստիցիդները և քիմիական նյութերը, որոնք ունեն վերը թվարկված հատկությունները, մտցվում են այդ ցանկում: Հայաստանը, լինելով այդ կոնվենցիաների անդամ երկիր, ցանկում եղած բոլոր պեստիցիդներն արգելում է երկրում: Որոշակի պեստիդիցդների դեպքում անդամ երկրներին թույլատրվում է արգելել կամ սահմանափակել դրանց կիրառումը: Սակայն Հայաստանն այդ դեպքերում միայն արգելում է, քանի որ սահմանափակելն ինքնին ռիսկ է առաջացնում։ Հայաստանի Հանրապետությունում չեն գրանցվում, չեն ներմուծվում, չեն օգտագործվում այնպիսի պեստիցիդներ, որոնք միջազգային պայմանագրերով արգելված են և ունեն այդ վատ հատկությունները»,-ասաց Նիկոյանը: 

Նա հավելեց՝ պեստիցիդ, նիտրատները եղել են, կան ու կլինեն, խնդիրը դրանց մնացորդային քանակներն են: «Քանակներն էլ իրենց հերթին պայմանավորված են նրանով, թե մարդն օրական ինչքան է օգտագործում: Դա ամենակարևոր մեխն է»,–հավելեց ՍԱՏՄ պաշտոնյան: 

Նա նկատեց՝ սննդաբանները խորհուրդ են տալիս, որ մրգի ու բանջարեղենի օրական բաժինը լինի 400-500 գրամի չափ: Եթե մեկը շատ ձմերուկ է սիրում ու օրական 4 կգ ուտում է, ապա որքան էլ նիտրատների քանակությունը նորմայի մեջ լինի, ընդունելու է օրգանիզմի համար վնասակար չափաբաժին: