«Մարտի 1»-ի սպանությունները չեն բացահայտվի, որովհետև «Մարտի 1»-ն այս իշխանության հիմքն է

«Սասնա ծռերի» գործը բացահայտվում է զարմանալի օպերատիվությամբ։ Խմբի 12 անդամների մեղադրանքները լրացվել են ու ենթադրաբար՝ այդ մարդիկ դեռ երկար կմնան անազատության մեջ՝ ստանալով «ագռավի» պատժաչափեր։ Իրավապահ մարմինները պնդում են, որ բացահայտված են երեք ոստիկանների սպանության հանգամանքներն ու կատարողները։ Եթե դատական կարգով հաստատվի նախաքննության վարկածն, ապա «Սասնա ծռերից» Սմբատ Բարսեղյանին և Արմեն Բիլյանին սպառնում է ցմահ ազատազրկում։ Այս երկրում շատ դժվար է հավատալ նախաքննության օբյեկտիվությանն ու հատկապես նման գործերում չփնտրել քաղաքական պատվեր։ Արտաքուստ այնպիսի տպավորություն է, որ ներկայում ոչ թե կատարված հանցագործության լիարժեք ու ամբողջական բացահայտում է տեղի ունենում, այլ «Սասնա ծռեր» խմբի անդամների «տեսակավորում»։ Ըստ ամենայնի, խմբի 12 անդամներին երկար ժամանակով ազատազրկելու, նրանց մեկուսացնելու, ինչու ոչ՝ քաղաքական գործընթացներից վերջիններիս դուրս մղման խնդիր է դրված։ Մյուսներն, ամենայն հավանականությամբ, ազատ կարձակվեն՝ սպասվող համաներման հետևանքով կամ այլ ճանապարհներով։

Սակայն՝ եթե մի պահ ընդունենք, որ նախաքննությունն իրականում ընթանում է օրենքի տառին և ոգուն համապատասխան, ու կասկածի տակ չդնենք նախաքննական մարմնի պրոֆեսիոնալիզմը, կհանգենք մեկ այլ սուր եզրահանգման։ Ութ-ինը տարի է անցել 2008թ.-ի մարտի 1-ի ոճրագործությունից, երբ Երևանի կենտրոնում գնդակահարեցին տաս քաղաքացիների, սակայն մինչ այսօր բացահայտված չեն այդ սպանությունների հանգամանքները, կատարողներն ու պատվիրատուները։

Այն ժամանակ էլ, հիմա էլ այն կարծիքին եմ, որ մեր իրավապահները պրոֆեսիոնալիզմի խնդիր չունեն։ Սակայն նմանատիպ գործերը բացահայտվում կամ կոծկվում են՝ քաղաքական նպատակահարմարության հիմքով։ «Սասնա ծռերի» գործը պետք էր արագ բացահայտել, որովհետև նրա գործողություններն (որոնք, ի դեպ, ես չեմ արդարացնում) ուղղված էին իշխանության դեմ, սպառնում էին նրա գոյությանը։

Ոստիկաններին սպանած մարդիկ, անշուշտ, հանցագործներ են ու պետք է պատժվեն, սակայն անթույլատրելի է «Սասնա ծռերի» քննությունն օգտագործել՝ ոստիկանության կատարած կամ նոր, հնարավոր բռնությունները լեգիտիմացնելու, արդարացնելու համար։ Մանավանդ՝ Հայաստանում բռնության ամենամեծ աղբյուրը շարունակում է մնալ հենց իշխանությունը։ Նույն «Մարտի 1»-ի սպանությունները չեն բացահայտվում, որովհետև իշխանությունը հաստատվել է այդ անմեղ մարդկանց գնդակահարության ճանապարհով։

Սարգիս Հակոբյան