Պարտության անատոմիան...

Ապրիլի 2-ին տեղի ունեցած խորհրդարանի ընտրության քվեարկության կապակցությամբ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը հայտարարություն է տարածել: Ըստ նախնական տվյալի՝ Տեր-Պետրոսյանի գլխավորած քաղաքական ուժի օգտին քվեարկել է մոտ 25 հազար ընտրող, կամ ընտրությանը մասնակցածների 1,65 տոկոսը:

Տեր-Պետրոսյանի հետընտրական հայտարարությունը ոչ պակաս տարակուսելի և հակասական էր, քան այն խաղաղության պլատֆորմը, որով ներկայացել էին հանրությանը: Տեր-Պետրոսյանի խոսքերով, խորհրդարան անցած բոլոր ուժերը հողերը խաղաղության դիմաց հանձնելու գաղափարի ընդդիմախոսներ են: Մինչդեռ այդ բոլոր ուժերը հակամարտության կարգավորման փոխզիջումային տարբերակի կողմնակիցներ են, ինչպես և ՀԱԿ-ը:

Տարաձայնությունները բնավ առանցքային հարցերի շուրջ էին, այլ՝ մանր դետալների: Մյուս հարցը կայանում է նրանում, թե արդյո՞ք ՀԱԿ-ը կարող էր իրագործել խաղաղության իր ծրագիրը, անգամ, եթե մանդատներ ստանար նոր գումարման խորհրդարանում: Դժվար է դա պատկերացնել, ինչ խոսք: Տեր-Պետրոսյանի հայտարարությունները հիմնվում էին և..., և...-ի վրա: Նա և՛ հայտարարում էր, թե մեզնից ոչինչ կախված չէ, և՛ ասում, թե մենք կարող ենք լուծել խնդիրը այդ փաստաթուղթը ստորագրելու: Թերևս թեզիսների այդ հակասականությունն էր, որն ի վերջո նման քաղաքական ֆիասկոյի հանգեցրեց:

Անշուշտ խաղաղության ծրագրով ընտրություններին մասնակցության հայտ ներկայացնելը ռիսկային նախաձեռնություն էր: Մի քանի կոմպոնենտ կար, թե ինչու իրենք նման ռիսկի գնացին. առաջին՝ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը փորձում էր քաղաքական ռեաբիլիտացիա լինել, որովհետև 1998 թվականին իր մոտեցումները բերեցին նրան, որ ինքը ստիպված եղավ հրաժարական տալ կամ ներիշխանական պայմաններում հեղաշրջման, հիմա իրեն թվաց, որ ապրիլյան պատերազմից հետո, երբ բավական զոհեր եղան, բավականին լարվածություն եղավ հասարակության մեջ, պահն է, որպեսզի հասարակությունն ավելի լավ ընկալի անվերապահ խաղաղության գինը:

Երկրորդը՝ Տեր-Պետրոսյանը հիմք ընդունելով այն թեզը, որ այսօրվա իշխանությունները մադրիդյան սկզբունքներն ընդունում են, որոնք, ըստ իրեն, բավական նման են իր ժամանակվա փուլային տարբերակին, ասում էր՝ տեսեք, որ, այնուամենայնիվ, բոլորդ վերադարձաք այդ ճանապարհին, այսինքն՝ ես ճիշտ էի:

Տեր-Պետրոսյանի այդ հայտարարությունն իհարկե դառը պարտության բավական վատ քողարկված ծանր նստվածքն էր, որ չէր կարողացել թաքցնել առաջին նախագահը, որն անկասկած 2007թ-ի տրիումֆալ վերադարձից հետո չէր կարող ենթադրել, որ կհեռանա այդչափ ցածր նոտայի վրա: Խորհրդարանին հրաժեշտի իր հայտարարությունում Տեր-Պետրոսյանը նաեւ սպառնում է խորհրդարանում հայտնված ուժերին. «Սահմաններին զոհվող յուրաքանչյուր զինվորի արյունը այսուհետեւ նստելու է Խորհրդարանում ներկայացված քաղաքական ուժերի խղճին»։

Եվ նաեւ ասում, որ իրենց անելիքը չի ավարտվել, եւ ծավալվելու է շարժում խաղաղության գաղափարը տարածելու համար: Թերևս այսպիսով Տեր-Պետրոսյանը ընդունում է ընդդիմության փոփոխության փաստը և ջանում օր առաջ պատասխանատվությունը բարդել ընդդիմադիր դաշտում դիրքային նոր առաջատարներին:

Ստելլա ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ