Նախագահը մեկ կրակոցով երկու նապաստա՞կ է սպանում

Կարծես դեռ երեկ էր, երբ Ազգային ժողովում Վարդան Օսկանյանին պատգամավորական անձեռնմխելիությունից զրկելու որոշում կայացվեց։ Չգիտեմ ԱԺ-ում աշխատող լուսանկարիչներից ինչ-որ մեկին հաջողվել է ֆիքսել Աղվան Հովսեփյանի դեմքի արտահայտությունն այն պահին, երբ Ազգային ժողովում հայտարարեցին քվեարկության արդյունքները, թե՝ ոչ։ Ամեն դեպքում հետաքրքիր է. այդ պահին Աղվան Հովսեփյանի դեմքի արտահայտությունը փայլո՞ւմ էր բավարարվածությունից, թե՞… Ինչևէ, դժվար է ասել ՀՀ գլխավոր դատախազը գո՞հ է քվեարկության արդյունքներից, թե՝ ոչ, բայց այն, որ նրա տրամադրության հետ ամեն ինչ կարգին է, վկայում է այսօր նրա իսկ կողմից կանգնեցված Խաչի բացումը, կամ էլ դա ընդհակառակն է փաստում։ Հետաքրքիր չէ՞, թե ինչպես է կարողանում ՀՀ ԳԼԽԱՎՈՐ դատախազը ժամանակ գտնել ու զբաղվել հասարակական գործունեությամբ, այն էլ այս տեմպով ու այս երկրում, մի երկրում, որն արդեն հալումաշ է եղել «կոռուպցիա» կոչվող կորոզիայից։ Նրանց, ովքեր կզարմանան Աղվան Հովսեփյանի գործունեության տեմպից, հիշեցնենք, որ մենք ապրում ենք 21-րդ՝ տեխնիկայի դարում։ Նախ «պարացնում է» ողջ հայությանն Արագածի շուրջ՝ կազմակերպում է շուրջպարը, հետո՝ ծառատունկ, այնուհետև՝ քարե տառերի պուրակ, հիմա էլ՝ Խաչ՝ նույն պուրակում։

Երբ ՀԱԿ պատգամավոր Արամ Մանուկյանը հայտարարեց Օսկանյանի դեմ քվեարկությունը բոյկոտելու մասին, նա նաև հստակ արտահայտեց իր տեսանկյունն Աղվան Հովսեփյանի մարդկային որակների շուրջ ու խորհուրդ տվեց. «Բոլոր գողերը, ավազակները մեղքերի թողության համար եկեղեցի են կառուցում, Խաչ են կանգնեցնում: Խաչ կանգնեցրեք, պարոն Հովսեփյան»։ Այս իրավիճակում դժվար է կողմնորոշվել Աղվան Հովսեփյանն իրոք այդպիսին է, թե ուղղակի չկարողացավ չընդունել Արամ Մանուկյանի խորհուրդը կամ էլ սա ուղղակի ամենաանմեղ զուգադիպություններից էր… Փաստը մնում է փաստ, պարոն Հովսեփյանը Խաչը կանգնեցրել է։

Մեղքերի թողությա՞ն, աստվածավախությա՞ն, թե՞ ժողովրդին հոգևոր սնունդ տալու մասին է խոսում սա, պարզ չէ։ Պարզ է միայն այն, որ հավանական է՝ շատ շուտով Հովսեփյանն իր կարիերայի մահկանացուն կկնքի։ Ի՞նչպես։ Այնպես, ինչպես բազմիցս նշել ու հայտարարել է Հովիկ Աբրահամյանը։ Պատահական չէր նախաբանս ընտրված։ Այո՛, ճիշտ հասկացաք, ամեն ինչ տանում է դեպի Օսկանյանի գործը։

ԱԺ նախագահը մեկ անգամ չէ, որ հայտարարել է՝ եթե Օսկանյանն անմեղ ճանաչվի, ապա պատասխան է տալու գործը նախաձեռնողը, իսկ փաստացի գործը նախաձեռնել է հենց Աղվան Հովսեփյանը։ Իսկ հաշվի առնելով նաև այն, որ արդեն Օսկանյանի գործով են զբաղվում արևմտյան երկրները, ինչպես նաև հիշելով ԱՄՆ դեսպանի կոշտ արձագանքն առաջացած «ժողովրդավարական սկզբունքներին չհամապատասխանող գործին» կարելի է հասկանալ, որ Աղվան Հովսեփյանին մնում է միայն ջանասիրաբար ու արագ պատասխան տալ բոլորին՝ առաջին հերթին որոշմանը կողմ քվեարկողներին, այն է՝ ՀՀԿ-ին և ՕԵԿ-ին, այսինք ՀՀԿ-ին, էլ չեմ ասում «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությանը։ Վերջիվերջո 10 տարի ՀՀ արտգործնախարարի պաշտոնում, դիվանագիտություն ու կապեր, քիչ բան չէ, Վարդան Օսկանյանը, ըստ տրամաբանության, կներդնի իր բոլոր հնարավորություններն իր անմեղությունն ապացուցելու համար: Իսկ այն, որ ամեն հինգ տարին մեկ նախագահական ընտրություններից առաջ, ավելի ճիշտ կլինի ասել ընտրությունների «նախօրեին» գործող իշխանությունները սկսում են գործել իրենց ուժերի ողջ թափով, դա արդեն գաղտնիք չէ: Ու հենց այդ փուլում է, որ սկսվում է «գլուխներ թռցնելու շրջանը»: Ավանդույթի համաձայն՝ այդ շրջաններում «թռնում էին ընդդիմության ներկայացուցիչների գլուխները»: Իսկ ահա այս անգամ իշխանությունները «մաքրում են» իրենց իսկ շարքերը: Լավագույն տարբերակն ընտրություններից առաջ ժողովրդին իշխանությունների օգտակար գործողության գործակիցը ներկայացնելու համար, որը հասնում է կարծեցյալ առավելագույնին: Այն ինչ կատարվում է այժմ, թատերական բեմադրության քաղաքականացված տարբերակն է, բայց ի տարբերություն թատերականի՝ այստեղ ամեն մի սխալն ամբողջ մի կյանք արժե: Իսկ այս քաղաքական բեմում պատերազմում են միմյանց դեմ բոլորը. ոմանք բացեիբաց, ոմանք էլ այնպես, որ ոչ ոք չնկատի:

Այն, որ Հովսեփյանն ու Օսկանյանը «պատերազմում են» միանշանակ է, արդյունքում միևնույնն է զոհերից խուսափելն անհնար է լինելու: Ու հենց այս պարագայում է, որ պետք է հիշել այն, որ Վարդան Օսկանյանն էլ, Աղվան Հովսեփյանն էլ քաղաքական դաշտում ժամանակին կայացել են Ռոբերտ Քոչարյանի օրոք: Հետևաբար ամեն դեպքում, ինչ ելք էլ ունենա «պատերազմը», միևնույն է, իրականում հաղթելու է հենց իշխանությունն ու նախագահը. չէ՞ որ թե՛ Օսկանյանին, թե՛ Հովսեփյանին կարելի է համարել վառ քոչարյանական «ֆիգուռ»: Այս դեպքում Սերժ Սարգսյանը «մեկ կրակոցով երկու նապաստակ է խփում»՝ ցանկացած ելքի դեպքում մնալով հաղթողի դերում: Իսկ պատերազմում ով է մեղավոր, ով ոչ, որոշեք ինքներդ:

Գևորգ Ավետիսյան