ԱՄՆ-ի և Թուրքիայի հարաբերությունները վատթարանում են. VOA

Վերջին տարիներին Միացյալ Նահանգների և Թուրքիայի հարաբերություններում շարունակական վատթարացում է նկատվում: Այս մասին Վաշինգտոնում անցկացված համաժողովի ընթացքում հայտարարել են ամերիկյան մի շարք փորձագետներ: Ազգային պաշտպանության համալսարանի ներկայացուցիչ, գնդապետ Ռիչարդ Օթզենի կարծիքով, պատճառներից մեկը Թուրքիայում ժողովրդավարության անբավարար մակարդակն է.

«Թուրքիան երբեք չի եղել ժողովրդավարության այն տեսակը, որը հավանության կարժանանար Կապիտոլիումի բարձունքին գտնվող խորհրդարանականների կողմից»:

Փորձագետների խոսքով՝ թուրքական կողմը բացասաբար է ընդունում Միացյալ Նահանգների կողմից Սիրիայի քրդերին տրամադրվող աջակցությունը, մինչդեռ ԱՄՆ-ում ակնկալում են, որ թուրքական կողմը ավելի դյուրազգաց կգործի ամերիկյան շահերը ներառող հարցերում: Ստամբուլի փորձագետներից Հասան Յալչինի կարծիքով, երբ հարցն ազգային անվտանգությանն է վերաբերում, մոտեցումներն այլ են.

«Այս անգամ ճգնաժամն այլ է, քանի որ այն ազդում է ազգային անվտանգության շահերի վրա, և Թուրքիան ու Միացյալ Նահանգներն այստեղ ծայրաստիճան տարբեր դիրքերում են գտնվում»:

Վերլուծաբանների կարծիքով՝ Սիրիայի հակամարտության շուրջ ԱՄՆ-ի և Թուրքիայի դիրքորոշումների հակասության պատճառներից մեկը Ռուսաստանի ներգրավումն էր, որը փոխեց Թուրքիայի ռազմավարական նպատակները: Միևնույն ժամանակ, Միացյալ Նահանգների շահերն ավելի ճկուն էին և հարմարվեցին ստեղծված իրավիճակին, կարծում է Միջազգային ռազմավարական հետազոտությունների կենտրոնի վերլուծաբան Ջեֆրի Մանկոֆը.

«Սիրիայի հակամարտությանը միջամտելով՝ Ռուսաստանը հիմնովին հակառակվեց Թուրքիային, որը Ասադի հեռացումը համարում էր ռազմավարական նպատակ, իսկ երբ հակամարտությունը փոխեց ուղղությունը, Թուրքիայի դիրքորոշումը մնաց անփոփոխ»:

Մասնագետների խոսքով՝ ամերիկա-թուրքական հակասությունների հետագա խորացումը կարող է ավարտվել երկու պետության հարաբերությունների իսկական ճգնաժամով.

«Մենք մոտենում ենք վտանգավոր մի սահմանագծի, որն անցել էինք միայն մեկ անգամ, 1975-ին, երբ Միացյալ Նահանգները Թուրքիայի դեմ պատժամիջոցներ էր ընդունել»,- պատմում է գնդապետ Օթզենը:

ԱՄՆ-ի պաշտոնական դիրքորոշումը, սակայն, ավելի զգաստ է: Պետքարտուղարության հանրային կապերի բաժնի պետ Էլիզաբեթ Թրուդոն նշել է, որ Թուրքիան Միացյալ Նահանգների բարեկամ և ՆԱՏՕ-ի գծով դաշնակիցն է, միևնույն ժամանակ ավելացնելով, որ Վաշինգտոնը բազմիցս է հիշեցրել Անկարային խոսքի ազատության և մարդու իրավունքների պաշտպանության անհրաժեշտության մասին: