«Իշխանության՝ ՏԻՄ ընտրություններում ունեցած անհաջողություններով են պայմանավորված ընտրական օրենսգրքի փոփոխությունները»

«Այսօր Աժ քննարկման  օրակարգում 5 հարց էր, որոնցից մեկը  «Հայաստանի Հանրապետության ընտրական օրենսգիրք» սահմանադրական օրենքում լրացումներ եւ փոփոխություններ կատարելու մասին հարցն էր: Թե որքանով  իրականացված փոփոխությունները կազդեն ՏԻՄ ընտրությունների որակի և թափանցիկության վրա, թեմայի շուրջ ԼՈՒՐԵՐ.com-ը զրուցեց քաղաքական և ընտրական տեխնոլոգիաների փորձագետ Արմեն Բադալյանի հետ: 

«Երեսուն տարի է՝  մեկ  ընդհանուր  հիվանդություն կա Հայաստանի քաղաքական  դաշտում, որը  կոչվում է ընտրական օրենսգրքի փոփոխություն: Պետք է նշեմ, որ Հայաստանում լավագույն  և ամենաարդար ընտրությունները տեղի են ունեցել 1990թ. մայիսին՝  Խորհրդային Հայաստանի  Գերագույն խորհրդի վերջին ընտրությունները, երբ Հայաստանը ԽՍՀՄ կազմում էր:  Այն ժամանակվա ընտրական օրենսգիրքը  ես տեսել եմ, որը  ամենապարզունակ, ամենաանորոշ, իրավական «տեսակետից բազմաթիվ հարցեր չկարգավորող ընտրական օրենսգիրքն էր, բայց որի պարագայում անցկացված ընտրությունները համարվում են ամենաարդարը: Դրանից հետո  ՀՀ-ում սկսվեց ընտրական օրենսգրքի բարելավման  գործընթաց, և որքան այն բարելավվում էր, այնքան ընտրությունների որակն  ընկնում էր, իսկ  կեղծիքները՝  ավելանում, որովհետև խնդիրը ընտրական օրենսգրքի մեջ չէ,»,-նշեց Ա. Բադալյանը: 

Ըստ նրա՝ ազնիվ և արդար ընտրությունների անցկացման մեկ պայման կա՝ իշխանությունների քաղաքական կամքը, որը բարեփոխումներ իրականացնելով չի որոշվում: Իսկ  զուտ որպես իրավական փաստաթուղթ՝ վերջին օրենսգրքերը  շատ ավելի որակյալ են, պարզապես դրանք  որևէ կերպ չեն ազդում ընտրությունների որակ վրա: 

Խոսելով ներկայիս իշխանությունների մոտիվների մասին՝ փոփոխություններ անցկացնելու ընտրական օրենսգրքում՝ նա նշեց, որ դրանք պայմանավորված են  ՏԻՄ ընտրություններում գրանցած անհաջողություններով:

«Քանի որ իշխանությունները  հատկապես ՏԻՄ ընտրություններում  շատ տեղերում լուրջ խնդիրներ են ունեցել, սկսել են բարեփոխել ընտրական օրենսգիրքը: Օրինակ՝ փոփոխությունների մի կետի համաձայն՝ ՏԻՄ ընտրություններում համայնքի ավագանին համայնքի ղեկավար է ընտրում փակ, գաղտնի քվեարկությամբ՝ ի տարբերություն այսօր գործող  բաց քվեարկության ձևի: Նրանք կարծում են, որ փակի դեպքում մարդուն ավելի հեշտ կլինի գնել, սպառնալ, կոտրել, ոչ ազնիվ մեթոդներով ստանալ ցանկալի արդյունք, հատկապես եթե ավագանու անդամների մեծամասնությունը լինի ոչ իշխող քաղաքական թիմից»:

Անդրադառնալով այն հարցին, թե ինչպես ՀՀ-ում ազնիվ ընտրություններ չեն անցկացվել, երբ ներկայիս իշխանությունը պարծենում է իր անցկացրած արդար ու թափանցիկ ընտրություներով, նա նշեց, որ  հեղափոխական էյֆորիայի տակ անցկացված ընտրությունները չեն կարող արդար լինել, քանի որ  էյֆորիան ազդում  է մարդկանց քվեարկելու դրդապատճառների վրա:

 «Հեղափոխական էյֆորիայից հետո են լինում նորմալ ընտրություններ, բայց բազմաթիվ փաստեր կան, որ դրանից հետո անցկացված ընտրությունները  չեն եղել ազնիվ և արդար. կան կադրեր, փաստեր այդ ամենը հաստատող, պարզապես  ընդդիմությունը  գուցե նպատակահարմար չգտավ  կամ չունեցավ այդ փորձը, մասնագետները դրանք ուսումնասիրելու համար:  Հետագայում, երբ իշխանափոխություն լինի, պարզ կլինի այսօրվա իշխանությունների ընտրությունների անցկացման ազնվության աստիճանը»,-խոսքը եզրափակեց Ա. Բադալյանը: