Սպորտի բնագավառում թերացումների պատճառն ամենևին էլ ֆինանսավորումն ու փողը չեն

ԱԺ պատգամավոր Լևոն Մարտիրոսյանը Facebook սոցցանցի իր էջում գրել է.

«Ուզում եմ մի փոքրիկ նկատառում ներկայացնել հայրենական սպորտի եւ նրա ֆինանսավորման հետ կապված: Հասկանալով հանդերձ, որ իմ ամեն մի ելույթ սպորտի թեմայով որոշ շրջանակներում անհասկանալի իրարանցում է առաջացնում, ուզում եմ բոլորին հորդորել ներքոշարադրյալ գրառման մեջ քաղաքական ենթատեքստեր չփնտրել, քանի որ այդպիսի ենթատեքստերը չեն, որ ինձ հետաքրքրում են:

Եւ այսպես, Լոնդոն 2012 – ից անմիջապես հետո սպորտի բնագավառի ներկայացուցիչների կողմից կարծիք արտահայտվեց, որ եթե սպորտի բնագավառի ֆինանսավորումն ավելի մեծ լիներ, արդյունքներն ավելի գոհացուցիչ կլինեին: Այդ դիրքորոշումը սպորտի մեր հարգարժան նախարարը կրկրնեց նաեւ հայտնի հարցուպատասխանի ժամանակ ԱԺ-ում:

Հասկանալի դիրքորոշում է եւ առաջին հայացքից տրամաբանական. որքան շատ փող ծախսվի մարզադահլիճների կառուցման, վերանորոգման, պահպանման եւ արդիականացման համար, մարզական անհրաժեշտ գույքի ձեռքբերման եւ թարմացման համար, մարզիչների աշխատավարձերի բարձրացման եւ բազմաթիվ այլ անհրաժեշտ քայլեր իրականացնելու համար, այնքան մեծ հնարավորություններ կունենան մեր մարզիկները լավագույնս նախապատրաստվելու կարեւորագույն մրցելույթներին եւ այնտեղ մեծ նվաճումների հասնելու եւ մեր երկրի մարզական (եւ ոչ միայն) պատիվը բարձր պահելու համար:

Այս մոտեցումը հասկանալի է, բայց ոչ ընդունելի: Անշուշտ, լավ կլիներ, որ մեր պետությունը ավելի մեծ հնարավորություններ ունենար ինչպես սպորտի, այնպես էլ այլ բնագավառների ֆինանսավորումն ավելացնելու համար, իսկ սպորտը մեր երկրում ֆինանսավորվում է հիմնականում պետության եւ մասամբ միջազգային օլիմպիական կոմիտեի կողմից:

Սակայն նույնիսկ եղած ֆինանսավորման պարագայում մենք մշտապես լսում ենք այն առաջընթացի մասին, որ իբրեւ թե առկա է մեր սպորտում, այն մեծ ուշադրության մասին, որ սպորտի ղեկավարությունը ցուցաբերում է մեր օլիմպիական մարզաձեւերին ընդհանրապես եւ յուրաքանչյուր մարզիկին անհատապես: Վերջապես, մենք ականատես ենք լինում ոչ մեծ թվով մեդալների, որոնք մեր մարզիկները շահում են Եվրոպայի եւ աշխարհի առաջնությոններում եւ օլիմպիական խաղերում: Ու երբ մեր մարզիկները (փառք ու պատիվ նրանց), օրինակ, աշխարհի կամ Եվրոպայի չեմպիոնի կոչում են նվաճում, որեւէ մեկը չի խոսում ֆինանսավորման մասին:

Լավ ֆինանսավորումն, իհարկե, երբեք չի խանգարի, սակայն փաստերը վկայում են, որ խնդիրն ամենեւին ֆինանսավորումն ու փողը չեն: Եթե այդպես լիներ, ապա օլիմպիական խաղերի թիմային հաշվարկի վերին հորիզոնականներում ԱՄՆ-ի, Չինաստանի եւ Ռուսաստանի կողքին պետք է մշտապես տեղ գտնեին Սաուդյան Արաբիայի, Քաթարի, Արաբական Էմիրությունների եւ Բրունեի նման հարուստ երկրների հավաքականները:

Բարեւբախտաբար այդպես չէ, եւ մեր երկրում կան հիանալի օրինակներ, երբ պետական համեստ ֆինանսավորման, կամ նույնիսկ դրա բացակայության պայմաններում, կարելի է թե՛ սպորտի բնագավառում, թե՛ այլ բնագավառներում իսկապես մեծ առաջընթաց ու նվաճումներ արձանագրել, եթե կա մեծ ցանկություն:

Ինչ արժեն միայն մեր շախմատի օլիմպիական հավաքականի աննախադեպ նվաճումները վերջին տարիներին՝ օլիմպիական ոսկի վերջին չորս շախմատային օլիմպիադաներից երեքում (!), որոնցից վերջինը Ստամբուլում: Ինչպես չարձանագրել մեր ֆուտբոլի հավաքականի լրջագույն առաջընթացը վերջին տարիներին, որը Եվրո-2012 ընտրական մրցաշարում ցավալիորեն չկարողացավ լուծել եզրափակչի ուղեգիր ձեռք բերելու խնդիրը, սակայն իր մասին խոսել տվեց ամբողջ Եվրոպային եւ հպարտության մեծ առիթ պարգեւեց մեր ժողովրդին:

Եվ վերջին ոչ սպորտային նվաճումը, որը հաստատ կապ չունի ֆինանսավորման չափի հետ: Այս տարվա ընթացքում միջազգային առարկայան օլիմիադաներում վեց տարբեր առարկաներից, այդ թվում աստղագիտությունից, ինֆորմատիկայից, քիմիայից, կենսաբանությունից, ֆիզիկայից եւ մաթեմատիկայից մեր դպրոցականները, ընդհանուր առմամբ թվով 29 հոգի, շահել են 16 մեդալ (1 ոսկի, 2 արծաթ, 13 բրոնզ) եւ արժանացել են 5 գովասանագրի: Այսինքն, Հայաստանը ներկայացնող 29 մասնակցից 21-ը մեծ նվաճումներ է ունեցել այդ օլիմպիադաներում:

Առաջարկում եմ ավելացնել աստղագիտության, ինֆորմատիկայի, քիմիայի, կենսաբանության, ֆիզիկայի եւ մաթեմատիկայի ֆինանսավորումը մեր երկրում: Հաստատ չի խանգարի»: