Անելիքները շատ են, ժամանակը՝ սուղ…

Ամեն անգամ, երբ առիթ է լինում անդրադառնալ Հայաստանում զբոսաշրջության թեմային, չգիտես՝ ինչ գրես, որ կարողանաս հնարավորինս օբյեկտիվորեն նկարագրել ոլորտում տիրող իրավիճակը: Չնայած Էկոնոմիկայի նախարարության զբոսաշրջության վարչությունը, ինչպես գիտեք, երբեք առիթը բաց չի թողնում հայտարարել, թե մեր երկիրը չափազանց արագ տեմպերով հետզհետե սկսում է վերածվել տարածաշրջանում զբոսաշրջության կենտրոնի, փաստը մնում է փաստ, որ իրականում բնագավառը հետընթաց է ապրում. հրապարակվել են տվյալներ, որոնք թվերով են փաստում ասվածի ճշմարտացիությունը: Այսպես՝ համաձայն վերջին վիճակագրության՝ 2015թ. չորրորդ եռամսյակում Հայաստան է ժամանել 1 մլն 256 հազար 572 զբոսաշրջիկ. 2014թ. նույն ժամանակաշրջանի նկատմամբ ցուցանիշը նվազել է 3.2%-ով:

Պաշտոնական տվյալներով՝ 2015թ. չորրորդ եռամսյակում զբոսաշրջության նպատակով Հանրապետությունից մեկնել է 310 հազար 164 մարդ, կամ 2014թ. համապատասխան ժամանակաշրջանի նկատմամբ ցուցանիշը նվազել է 1.3%-ով: Ըստ հյուրանոցային տնտեսության օբյեկտներից ստացված հաշվետվությունների տվյալների՝ 2015թ. չորրորդ եռամսյակում ՀՀ այցելած զբոսաշրջիկների 29.4%-ը բաժին է ընկել ԱՊՀ երկրներին, 23.3%-ը՝ ԵՄ երկրներին, և 47.3%-ը՝ այլ երկրների: Այս թվերից պետք է պարզ լինի այլևս, որ էկոնոմիկայի նորանշանակ նախարար Արծվիկ Մինասյանի առջև ծառացած խնդիրներից մեկն էլ լինելու է զբոսաշրջության զարգացումը նոր ուղու վրա դնելու դժվարին գործը, որը, համաձայնե՛ք, այլևս խիստ հրատապ է դառնում մեր երկրում. Ճշմարիտյանն ակնհայտորեն ձախողվեց այս գործում:

Ոլորտի մի շարք մասնագետներ այն հիմնավոր կարծիքին են, որ մեր երկրում զբոսաշրջության ծավալների նվազումը մի քանի կարևոր գործոններով է պայմանավորված: Մասնավորապես՝ խոսքը Հայաստանում հանգիստ կազմակերպելու անմատչելիության խնդրի մասին է. ռուսական ռուբլու փոխարժեքի անկայունությունը հանգեցրեց այն բանին, որ այն ռուսները, որոնք, ինչպես գիտեք, Հայաստան ժամանող զբոսաշրջիկների ահռելի մասն են կազմում, այլևս ստիպված եղան տնտեսել իրենց միջոցները, ինչը բավական վատ ազդեց մեր երկրի վրա:

Մյուս խնդիրը Վրաստանն է. այս երկիրն իրավամբ կարելի է համարել Հարավային Կովկասի զբոսաշրջության կենտրոնը: Հենց Վրաստանի հետ մրցակցության ճանապարհին է, որ մենք սայթաքում ենք: Սրան էլ գումարվում է հայաստանյան անմրցունակ գները, և ունենում ենք այն, ինչ ունենք ներկայումս, այսինքն՝ ոչինչ չունենք կամ ունեցածներս էլ սպառվելուն մոտ է: Դեպի Հայաստան զբոսաշրջիկների հոսքին խանգարում են նաև տոմսերի գների թանկացումը, ուղիղ չվերթների բացակայությունը, կատարվող աշխատանքի աննկատությունը:

Չնայած փորձագետները վարանում են նշել, բայց մեր կարծիքով՝ կա ևս մեկ՝ ոչ պակաս կարևոր գործոն, որն ամենևին էլ չի կարելի անտեսել: Խոսքը ոլորտով զբաղվողների ոչ այնքան պրոֆեսիոնալ լինելու մասին է: Ժամանակակից աշխարհում զբոսաշրջությունն իրենից նեկայացնում է մի ոլորտ, որով հիմնականում զբաղվում են նրանք, ովքեր կարողանում են ապացուցել, որ իրոք ընդունակ են խնդրից գլուխ հանել: Իսկ մեզ մոտ ճիշտ հակառակ պատկերն է, և ով պատահի՝ «քիթը խոթում» է այս գործի մեջ ու ոլորտի հերն անիծում. տեսնես՝ Մինասյանի օրո՞ք էլ է այդպես լինելու…:

Դավիթ Բաբանով