Բիզնեսը մնում է բիզնես…

Ձեզ երբևէ հետաքրքրե՞լ է այն հարցը, թե երբ ամենաբարձր մակարդակով որոշում է ընդունվում քաղաքամայր Երևանում կառուցել որևէ շինություն, համապատասխան լիազորություն ունեցողները որոշում կայացնելիս հատկապես ինչի՞ վրա են շեշտը դնում, ինչի՞ց ելնելով են որոշում, թե այս կամ այն կառույցը արժե՞ կառուցել, թե՞ ոչ…

Այն, որ հատկապես վերջին տարիներին քաղաքամայր Երևանում կառուցված նորակառույց շինությունների հիմնական նպատակը գրեթե բացառապես բիզնես շահ հետապնդելն է, հայտնի փաստ է. ոչ ոք, կոպիտ ասած, հենց այնպես՝ հանուն հասարակության բարօրության կամ, ասենք, հանուն քաղաքի գեղեցիկ տեսքի, միլիոններ չի ներդնում շինարարության մեջ, իր դրամական միջոցները ռիսկի չի ենթարկում: Բիզնես նշանակության կառույցների, հանրային սննդի նշանակության օբյեկտների և նմանատիպ բաների, ինչպես գիտեք, մեր քաղաքը պակաս չունի, իսկ այ մշակութային նշանակության շենքերի կարիքը, այնուամենայնիվ, ակնառու է. բավական երկար ժամանակ է, ինչ Երևանում նոր մշակութային օջախներ չեն հիմնվում, մշակութային նշանակության նոր շենքեր չեն կառուցվում:

Երբ ամենաբարձր մակարդակով որոշում ընդունվեց քաղաքաշինական օրակարգում ներառել Երևանի «Համազգային թատրոնի» առանձին շենք կառուցելու հարցը, տպավորություն ստեղծվեց, թե իշխանություններն այլևս նպատակադրվել են խախտել նախկին ոչ բարի ավանդույթն ու մի փոքր էլ հոգ տանել մշակույթի, արվեստի մասին: Հատուկ այդ նպատակով պլանավորվում էր հատկացնել քաղաքի սրտում գտնվող Գլխավոր պողոտայի տարածքը, ուր և շատ հետաքրքրական ճարտարապետական լուծումներով աչքի ընկնող կառույց պետք է վեր խոյանար. այդպես էլ չխոյացավ, ու հիմա Սոս Սարգսյանի հիմնադրած «Համազգային թատրոնը» շարունակելու է գործել Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի շենքում, մինչդեռ: Այս ողջ պատմության մեջ ամենաուշագրավ պահերից մեկն էլ այն է, որ, պարզվում է, տարածքն այդ, ուր նախատեսվում էր կառուցել թատրոնի նոր շենքը, պատկանում է «Տաշիր գրուպի» խմբերից մեկին՝ «Նոր Երևան» ՍՊԸ-ին: Ասում են՝ սեփականատերը մտադրվել է այս տարածքում կառուցել նոր սրճարան, որը կգա փոխարինելու հայտնի «Մալիբու»-ին:

Փառահեղ է, այնպես չէ՞: Ուրիշ էլ ի՞նչ կարելի էր ակնկալել մի երկրում, ուր մշակույթն ու դրա նշանակությունը հավասարվել է զրոյի: Ինչո՞ւ պետք է հանուն ինչ-որ «միմոսների» քաղաքի նման բանուկ վայրը վերածվեր ինչ-որ թատրոնի շինհրապարակի, դրանից ի՞նչ խեր: Մի՞թե մոռացել եք, որ քաղաքաշինության նախարար Նարեկ Սարգսյանն իր այդ պաշտոնին է նշանակվել բացառապես մեկ նպատակով՝ հուսախաբ չանել նրանց, ովքեր սույն քաղաքն ընկալում են բացառապես որպես մի տարածք, ուր կարելի է ցանկացած ճանապարհով «փող սարքել»: Իսկ ինչո՞ւ ես պետք է մեղադրեմ գործարարին այն պարագայում, երբ նա պարզապես իր գործն է անում: Ես կարող եմ ու պետք է մեղադրեմ այն պետական բարձրաստիճան չինովնիկին, ով թույլ է տալիս, որ իր քաղաքը հետզհետե վերածվի մի մեծ շուկայի՝ լի սրճարաններով, ռեստորաններով, բարերով…

Մնում է պարզապես հուսալ, որ եթե ոչ Գլխավոր պողոտայում, ապա գոնե ինչ-որ մի տեղ՝ քաղաքում, այնուամենայնիվ, կկառուցվի «Համազգային թատրոնի» շենքը, ու մարդիկ այլևս ստիպված չեն լինի «վիզները ծռել» ու իրենց համար տարածք խնդրել մեկ այլ մշակութային օջախի տնօրինությունից:

Դավիթ Բաբանով