«Սասնա ծռեր»-ի հանդեպ կիրառվող հալածանքները 90-ականներով են բուրում

Իշխանությունների կողմից «Սասնա ծռերի» դեմ իրականացվող ճնշումները կարծես սկսում են կրել տևական ու առավել տոտալ բնույթ. «Հիմնադիր խորհրդարանի» գրեթե բոլոր անդամները ձերբակալված ու կալանավորված են, իսկ նրանք, ովքեր ազատության մեջ են, ենթարկվում են քաղաքական ճնշումների: Խոսքը, մասնավորապես այնպիսի դեմքերի մասին է, ինչպիսիք են Չուքասզյանը, Եղնուկյանը և այլք: Մասնավորապես՝ Գարեգին Չուգասզյանը անցել է ընդհատակ ,«Հիմնադիր»-ի ղեկավար անդամներ Կարո Եղնուկյանը, Ալեք Ենիգոմշյանը և այլք ձերբակալվել են՝ «Սասնա ծռեր» խմբավորման հետ կապ պահպանելու համար։

Օրեր առաջ էլ իր տան բակում ծեծի էին ենթարկել ՀԽ անդամ Հարություն Աղլամազյանին. իրողություններ, որոնք բնորոշում են ՀՀ- ում ստեղծված քաղաքական վատառողջ մթնոլորտը։ Պետք է նշենք, որ նմանօրինակ իրավիճակներն ամենևին էլ եզակի չեն նորանկախ Հայաստանի պատմության մեջ։ Տեղին կլիներ զուգահեռներ անցկացնել, օրինակ, «Դաշնակցություն» կուսակցության հանդեպ 1994 թվականին կիրառվող ճնշումների հետ։

1995 թ. ընտրություններից մոտ կես տարի առաջ ՀՀ նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի 1994 թ. դեկտեմբերի 28-ի հրամանագրով արգելվեց Դաշնակցության գործունեությունը՝ «Դրո» և «31» գործերի պատճառաբանությամբ: Կուսակցությունը մեղադրվեց Երեւանի նախկին քաղաքապետ Համբարձում Գալստյանի սպանության (1994թ. դեկտեմբերի 17-ին) եւ իր կազմում «Դրո» ահաբեկչական խմբի առկայության համար: Կալանավորվեցին ՀՅԴ առաջնորդներ Վահան Հովհաննիսյանը եւ Արմեն Ռուստամյանը, որոնց դեմ մեղադրանքները հետագայում չհաստատվեցին:

Բացի այս ամենն՝ ամենևին էլ ավելորդ չէր լինի հիշատակել մի ուշագրավ զուգադիպություն ևս, որ չվրիպեց մեր ուշադրությունից. ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանը օգոստոսի 1-ին իր ելույթում, ըստ էության, կրկնել էր այն նույն համեմատությունը, որ 1995-ի մայիսին Աժ-ում արել էր ՀՀ առաջին Նախագահը. Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը մեղադրանք էր ներկայացրել ՀՅԴ-ին՝ ահաբեկչական փորձերի համար, ասելով՝ թույլ չի տա, որ Հայաստանը դառնա Լիբանանի պես երկիր, եւ ահաբեկչությունը Հայաստանում կոչնչացվի:

Իսկ Սերժ Սարգսյանն, անդրադառնալով հայաստանյան վերջին դեպքերին, մասնավորապես նշել էր.«Երևանը Բեյրութ կամ Հալեպ չէ: Նախորդ դարաշրջանի՝ սառը պատերազմի տարիների լուծումները թող ոչ մեկը չփորձի Մերձավոր Արևելքից ներմուծել Հայաստան: Թող սա չհասկացողները ուսումնասիրեն Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմի պատմությունն՝ իրենց եզրակացությունները կատարեն դրանցից»:

Այսքանից հետո, եթե փորձենք վերլուծել իրավիճակն ու ի մի բերել գործընթացներն ու խորանալ դրանց մեջ առկա պատճառահետևանքային կապի մեջ, պետք է փաստենք, որ 1994 թվականից ի վեր իշխանական գործիքկազմը հիմնականում փոփոխությունների չի ենթարկվել, և ամեն անգամ աթոռը կորցնելու կասկածը իշխանությանը ստիպում է վերադառնալ արդեն ժանգոտած մեթոդներին։ Իսկ եթե նկատի առնենք նաև 2008 թվականի մարտի մեկի իրադարձությունները՝ կարող ենք արձանագրել, որ քանի դեռ հասարակության մի ստվար հատված շարունակում է իր հանցավոր ապատիան և քաղաքական հարցերում խաղաղ աջակցություն չի ապահովում փոփոխության կողմնակիցներին՝ անկախ նրանից, թե հեղափոխականները փոփոխություն իրականացնելու ինչ տարբերակ են ընտրել, Հայաստանում մեծամասշտաբ փոփոխությունների սպասելն անիմաստ է. խոսքերով չէ, որ հնարավոր է նորի սկիզբն ազդարարել, միայն բառերը չեն, որ ընդունակ են երկրում առողջ մթնոլորտ ձևավորել, քանի որ այդ ամենին հասնելու համար անհրաժեշտ են համապատասխան քայլեր ու վճռորոշ ձեռնարկներ, որ ընդունակ կլինեն նոր հույս ներշնչել հուսահատված հասարակությանն ու ապացուցել, որ իշխանական օղակներում ևս անտարբեր չեն երկրի ճակատագրի նկատմամբ։

Մ.Նազարյան