Հայտարարվել են 2025 թվականի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրները

Ֆիզիկայի 2025 թվականի Նոբելյան մրցանակը շնորհվեց ամերիկացի գիտնականներ Ջոն Քլարկին, Միշել Հ. Դևորին և Ջոն Մ. Մարտինիսին՝ քվանտային մեխանիկայի ոլորտում իրենց հետազոտությունների համար՝ էլեկտրական շղթաներում մակրոսկոպիկ քվանտային-մեխանիկական թունելավորման և էներգիայի քվանտացման հայտնաբերման համար: Այս մասին հայտարարեցին Նոբելյան կոմիտեի ներկայացուցիչները արարողության ժամանակ։

Քվանտային մեխանիկան թույլ է տալիս մասնիկին անցնել արգելապատնեշի միջով՝ թունելավորում կոչվող գործընթացի միջոցով: Երբ մեծ թվով մասնիկներ են ներգրավվում, քվանտային-մեխանիկական էֆեկտները սովորաբար դառնում են աննշան: Դափնեկիրների փորձերը ցույց տվեցին, որ քվանտային-մեխանիկական հատկությունները կարող են վերարտադրվել մակրոսկոպիկ մասշտաբով։

2024 թվականին ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակը շնորհվեց Ջոն Հոփֆիլդին և Ջեֆրի Հինթոնին՝ նեյրոնային ցանցերի միջոցով մեքենայական ուսուցման ոլորտում իրենց հետազոտությունների համար։

Թարգմանությունը՝  Lurer.com-ի