Խմբագրական. Վասն գյոռմամիշութեան

Անցավ ևս մեկ Մարտի 8, և ևս մեկ անգամ մենք բողոքեցինք ծաղիկների հեքիաթային գներից, հեքիաթային՝ վատ իմաստով: Բողոքեցինք` ինչպես ամեն տարի, բայց բողոքողներից շատերն էլ, ինչպես ամեն տարի, գնացին և խելոք-խելոք գնեցին «հեքիաթային» ծաղկեփնջերը: Այս տարի նույնիսկ գնային ռեկորդ սահմանվեց. սրահներից մեկում հայտնաբերվեց 920 հազար դրամ արժողությամբ ծաղկեփունջ: Եվ մենք նորից հայհոյեցինք, «քլնգեցինք» ծաղկավաճառներին, ծաղկի բիզնեսով զբաղվողներին՝ օգտագործելով արդեն անգիր արած արտահայտություններ, թե այն ի՞նչ գներ են, լրիվ խիղճները կորցրել են և այլն:

Այն, որ ծաղվաճառները ու ծաղկի բիզնեսով զբաղվողները մեղմ ասած՝ «քըխ» են, դա ոչ ոք չի հերքում, դա մենք արդեն վաղուց բացահայտել ենք, դա ամբողջովին մեր փչացած արժեհամակարգի կոնցեպցիայի մեջ տեղավորվող բան է: Բայց յուրաքանչյուր երևույթ երկու կողմ ունի, և երկու կողմից էլ պետք է նայել: Հիմա եթե այս երևույթին նայում ենք մյուս կողմից, ապա ծաղկավաճառներն ու ծաղկի բիզնեսով զբաղվողները «քըխ» լինելուց բացի, նաև բիզնեսմեն են և շուկա են ուսումնասիրում, պահանջարկը հասկանում, հաշվարկներ անում: Եվ եթե որևէ ծաղկի սրահում գոյություն ունի 920 հազար դրամանոց ծաղկեփունջ, ուրեմն հաստատ գոյություն ունի նաև դրա գնորդը, հակառակ դեպքում նման գին չէր դրվի: Ավելի պարզ ասեմ. եթե մեր հասարակության մեջ ծաղկում ու բարգավաճում են չտեսությունը, «գյոռմամիշությունը», ապա ինչո՞ւ զուտ փող աշխատող բիզնեսմենները չփորձեն փող աշխատել այդ չտեսության և գյոռմամիշության վրա, հանուն ինչի՞ կամ «վասն որու՞»: Սա այն դեպքն է, երբ կոնկրետ պահանջարկը ձևավորում է առաջարկ: Իսկ եթե չլիներ չտեսությունն ու գյոռմամիշությունը և «վասն գյոմամիշութեան» ոմանք չփորձեին ինքնահաստատվել միգուցե նաև պարտքով կամ վարկով կատարած նման թանկարժեք գնումներով պարծենալու միջոցով, ապա տվյալ դեպքում թանկարժեք ծաղկեփնջերը սրահներում կթոռոմեին: Իսկ թոռոմելուց հետո հաջորդ օրը արդեն նույն ապրանքի գինը ստիպված կնվազեր: Սա բիզնեսի պարզագույն կանոններից է:

Այնպես որ` նորից հանգեցինք նույն՝ արժեհամակարգային խնդրին: Երբ փչացած է հասարակության արժեհամակարգը, դա բոլոր դեպքերում ազդում է ամեն ինչի վրա: Ամեն ինչ փոխկապակցված է:

Կարեն Վարդանյան