2012 թ. մարտ ամսվա վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքի վերաբերյալ

2012 թ. մարտի 6-ի ՀՀ ԿԲ խորհրդի նիստին մասնակցում էին՝ ՀՀ ԿԲ նախագահ Արթուր Ջավադյանը, նախագահի տեղակալ Ներսես Երիցյանը, խորհրդի անդամներ Աշոտ Մկրտչյանը, Օլեգ Աղասյանը, Ահարոն Չիլինգարյանը, Վախթանգ Աբրահամյանը:
Խորհրդի նիստում, որը սկսվեց Իրավիճակային հաշվետվության ներկայացմամբ, քննարկվեցին գնաճի, արտաքին միջավայրի, իրական, հարկաբյուջետային և դրամավարկային հատվածների զարգացումները: 2012 թ. փետրվարին 12-ամսյա գնաճը կազմել է 3%՝ պահպանվելով 4% նպատակային մակարդակի ±1.5 տոկոսային կետ տատանումների թույլատրելի միջակայքում:
Ըստ պաշտոնական վիճակագրության՝ 2012 թ. փետրվարին նախորդ ամսվա նկատմամբ արձանագրվել է 0.9% գնանկում: Պարենային ապրանքների գները նվազել են 1.9%-ով՝ հիմնականում մրգերի (3.7%) և բանջարեղենի (10.7%) գների անկման արդյունքում, ամսական ցուցանիշին 1 տոկոսային կետ նպաստմամբ: Ոչ պարենային ապրանքների գներն աճել են 0.2%-ով, իսկ ծառայությունների սակագները մնացել են անփոփոխ:

2012 թ. հունվարին ՏԱՑ-ը կազմել է 4.4%, որը ձևավորվել է տնտեսության բոլոր ճյուղերում թողարկման ծավալների աճի արդյունքում: ՏԱՑ-ի բարձր ցուցանիշներ են արձանագրվել արդյունաբերությունում (21%) և ծառայությունների ոլորտում (6.7%), ավելի ցածր՝ գյուղատնտեսությունում (1.9%) և շինարարությունում (0.5%):

Արտաքին ապրանքաշրջանառությունը բնութագրող ցուցանիշները հետևյալն են. 2012 թ. հունվարին ՀՀ արդյունաբերության բարձր աճի պայմաններում արտահանման իրական ծավալների աճը շարունակվել է, սակայն, պայմանավորված նրանով, որ արտահանվող հիմնական մետաղների միջին գները հունվարին ցածր են եղել նախորդ տարվա հունվարի համեմատությամբ, արտահանման (FOB) դոլարային աճը 2011թ. հունվարի նկատմամբ կազմել է ընդամենը 0.4%: Ներմուծման(CIF) դոլարային աճը հունվարին նախորդ տարվա հունվարի նկատմամբ կազմել է 6.6%:

Խորհրդի նիստում ներկայացվեցին նաև ֆինանսական շուկայի փետրվար ամսվա զարգացումները. շուկայական ռեպո միջին տոկոսադրույքը հունվար ամսվա նկատմամբ նվազել է 0.5 տոկոսային կետով և կազմել 10.9 %, միջբանկային ռեպո տոկոսադրույքը՝ 0.3 տոկոսային կետով և կազմել 10.7%: Միաժամանակ, մինչև 1 տարի մարման ժամկետով պետական պարտատոմսերի առաջնային շուկայում նախորդ ամսվա համեմատ միջին տոկոսադրույքը նույնպես նվազել է և կազմել 8.9% (նվազումը 1.7 տոկոսային կետ): Բորսայական միջբանկային վարկերի միջին տոկոսադրույքը նախորդ ամսվա համեմատ նվազել է 3.2 տոկոսային կետով և կազմել 7.7%: Տոկոսադրույքներն աստիճանաբար նվազում են՝ դեկտեմբերին պարտադիր պահուստավորման մեխանիզմի փոփոխության հետևանքով ժամանակավոր աճից հետո:

2012 թ. փետրվարին արտարժույթի շուկայում դրամի միջին շուկայական փոխարժեքը նախորդ ամսվա համեմատ դրսևորել է հետևյալ միտումները. ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ այն արժեզրկվել է 0.3% տոկոսով՝ կազմելով 388.6 դրամ, Եվրոյի նկատմամբ արժևորվել է 2.7 %-ով' կազմելով 514.4 դրամ, ՌԴ ռուբլու նկատմամբ արժեզրկվել է 4.68 %-ով՝ կազմելով 13.04 դրամ: Նախորդ տարվա փետրվար ամսվա համեմատ դրամի միջին շուկայական փոխարժեքը դրսևորել է հետևյալ միտումները. ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ արժեզրկվել է 6.06 %-ով, Եվրոյի նկատմամբ արժեզրկվել է 3.07 %-ով և ՌԴ ռուբլու նկատմամբ արժեզրկվել է 4.29 %-ով:

Ֆինանսական շուկայի նկարագրված զարգացումների պայմաններում դրամավարկային ցուցանիշները փետրվարի 17-ի դրությամբ արձանագրել են հետևյալ միտումները. 12-ամսյա կտրվածքով դրամային ավանդների 40.4% աճի պայմաններում դրամային զանգվածն առաջանցիկ՝ 28.2% աճ է արձանագրել փողի զանգվածի համեմատությամբ: Արտարժութային ավանդների 12-ամսյա աճը կազմել է 21.1% (բացառելով փոխարժեքի փոփոխության ազդեցությունը՝ 14.2%): Արդյունքում, դոլարայնացման մակարդակն այդ ժամանակահատվածում նվազել է 1.4 տոկոսային կետով (ավելի, քան 3.8%-ով): Պահպանվել են վարկավորման բարձր աճի տեմպերը՝ 34.4%:

Իրավիճակային հաշվետվության քննարկումից հետո խորհուրդը սկսեց քննարկումներն արտաքին և ներքին մակրոտնտեսական զարգացումների, դրամավարկային քաղաքականության ուղղությունների վերաբերյալ:

2012 թ. փետրվարին պահպանվեցին տարեսկզբին ձևավորված համաշխարհային տնտեսական աճի հեռանկարների վերաբերյալ լավատեսական սպասումները, որոնց մասին վկայում են աշխարհի առաջատար երկրների առաջնորդող ցուցանիշները (leading indicators): Այս պայմաններում հիմնական հումքային և պարենային ապրանքների գները որոշակի աճ են արձանագրել: Նավթի գինը նախորդ ամսվա նկատմամբ ավելացել է շուրջ 7.6%-ով՝ արդյունաբերական պահանջարկից բացի պայմանավորվելով նաև Մերձավոր Արևելքում շարունակվող հակասություններով: Պղնձի գնի աճը նախորդ ամսվա նկատմամբ կազմել է 4.6%:

Ըստ Պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպության (FAO) տվյալների փետրվարին պարենային ապրանքների գների աճը հունվարի նկատմամբ կազմել է 0.94%՝ պայմանավորված շաքարավազի, բուսական և կենդանական յուղի, հացահատիկի գների աճով:
Համաշխարհային տնտեսական ակտիվության որոշակի վերականգնման նախանշանների, ինչպես նաև դրանց՝ դեռևս խոցելի հիմքերի վրա պահպանման պայմաններում ԵԿԲ-ն փետրվարին ևս քաղաքականության տոկոսադրույքն անփոփոխ է թողել և շարունակել է իրականացնել դրամավարկային քաղաքականության ոչ ստանդարտ միջոցառումներ՝ ֆինանսական շուկա ներարկելով մեծածավալ իրացվելիություն: Չնայած դրան և Եվրոգոտում պարտքային հիմնախնդիրների լուծման վերաբերյալ ձեռնարկված միջոցառումներին, պահպանվում են համաշխարհային տնտեսության աճի շուրջ անորոշությունները:
Առաջիկա ժամանակահատվածի համար անփոփոխ է նաև ԱՄՆ ԴՊՀ քաղաքականության տոկոսադրույքը: Միաժամանակ ԴՊՀ-ն դեռևս ձեռնպահ է մնում քանակական ընդլայնման երրորդ փուլի սպասվող մեկնարկից՝ հիմք ընդունելով տնտեսական ակտիվության դրական զարգացումները:

Խորհուրդն արձանագրեց, որ աշխարհի առաջատար մի շարք երկրներում տնտեսական ակտիվության դրական միտումների և համաշխարհային տնտեսական աճի հեռանկարների վերաբերյալ լավատեսական սպասումների ներքո հիմնական հումքային և պարենային ապրանքների միջազգային գները ձևավորել են թույլ գնաճային միջավայր: Բացի այդ, Մերձավոր Արևելքում աշխարհաքաղաքական խնդիրների պահպանման պարագայում գրանցվել է նավթամթերքի գնի աճ, որը որպես ռիսկ նախանշվել էր 2012 թ. առաջին եռամսյակի Դրամավարկային քաղաքականության ծրագրում: Խորհուրդն այս զարգացումները դեռևս մտահոգիչ չի համարում՝ առաջիկա ամիսներին Հայաստանում գնաճային միջավայրի վրա ազդեցության առումով:
Խորհուրդն արձանագրեց նաև, որ ՀՀ տնտեսության զարգացումների ազդեցությունը գնաճային միջավայրի վրա շարունակում է մնալ չեզոք՝ ինչպես հարկաբյուջետային քաղաքականության և մասնավոր ծախսումների, այնպես էլ աշխատանքի շուկայի կողմից:
Խորհուրդն ամփոփեց, որ զարգացումները ՀՀ տնտեսությունում ընթանում են Դրամավարկային քաղաքականության ծրագրերում ներկայացված բազային սցենարին համահունչ ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին զարգացումների համատեքստում, թերևս վերջինին վերաբերող որոշ ռիսկերի դրսևորմամբ:

Խորհուրդը գնահատում է, որ այս իրավիճակում մեծ հավանականությամբ 12-ամսյա գնաճը կանխատեսվող ողջ հորի­զոնի ընթացքում կպահպանվի 4% նպատակային թիրախի ±1.5 տոկոսային կետ տատանումների թույլատրելի միջակայքում: Տնտեսության զարգացման ներկա միտումների պայմաններում ԿԲ-ն կշարունակի պահպանել քաղաքականության տոկոսադրույքի 8% մակարդակը, որը գնաճային միջավայրի վրա կթողնի չեզոք ազդեցություն:

2012 թ. մարտի 6-ի նիստում ԿԲ խորհուրդը որոշեց անփոփոխ թողնել ԿԲ վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը' 8.0%: Լոմբարդային ռեպոյի և ներգրավված միջոցների տոկոսադրույքները սահմանվում են համապատասխանաբար' 11.0% և 5.0%: