«Հայաստանը կարող է տնտեսական շահ ունենալ ռուս-վրացական երկաթգծի կառուցումից». Stratfor

Համաշխարհային Մամուլ 15 Փետրվար, 2013 19:11

Ամենայն հավանականությամբ փետրվարի 18-ին սպասվող ընտրությունները չեն կարող հանգեցնել կարևոր քաղաքական և տնտեսական փոփոխությունների, ինչպիսին կարող է լինել ռուս-վրացական երկաթգծի կառուցումը: Այս մասին նշում է Stratfor վերլուծական պարբերականը:

Ռուսաստանի և Վրաստանի միջև հարաբերությունների ջերմացումը կարող է բերել Հայաստանի՝ տարածաշրջանում տնտեսական ինտեգրմանը, ինչպես նաև կարող է պետությունը դուրս բերել քաղաքական մեկուսացումից: Ի հեճուկս Ադրբեջանի և հետխորհրդային պետությունների, Հայաստանում ընտրություններն անց են կացվում բարձր մրցակցության պայմաններում: Թե 1998, թե 2003 թվականների ընտրությունները անցկացվեցին երկու փուլով, քանի որ առաջին փուլում ոչ մի թեկնածու չկարողացավ 50 %-ից ավելի ձայն հավաքել: Անցյալում այս քաղաքական մրցակցությունը հանգեցրեց բռնությունների: 2008 թվականի ընտրությունները, որի ժամանակ հաղթանակ տարավ Սերժ Սարգսյանը, ուղեկցվեցին Լևոն Տեր-Պետրոսյան հազարավոր կողմնակիցների բողոքի ցույցով, որոնք վերածվեցին բախումների և ավարտվեցին միայն անվտանգության ուժեր ներգրավելուց հետո: Անվտանգության ուժերի և ցուցարարների միջև բախումների ժամանակ 10 մարդ զոհվեց և հարյուրավորները վիրավորվեցին: Սակայն, ի տարբերություն նախկին ընտրությունների, այս ընտրություններում չի ակնկալվում, որ գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանը կարող է հանդիպել լուրջ մրցակցության, քանի որ նախկին նախագահներ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը և Ռոբերտ Քոչարյանը չեն դրել թեկնածություն: Ուստի ընտրություններից հետո բռնությունները քիչ հավանական են համարվում:

Արտաքին հարաբերությունների հարցում ընտրությունները չեն կարող բերել որևէ փոփոխությունների, քանի որ բոլոր թեկնածուները կողմ են Ռուսաստանի հետ ջերմ հարաբերությունների պահպանմանը: Մոսկվան Հայաստանի էներգիայի, օտար ներդրումների հիմնական ապահովողն է, ինչպես նաև երկրում Ռուսաստանին են պատկանում շատ ստրատեգիական ցանցեր, ինչպիսիք են՝ երկաթգիծը, հեռահաղորդակցության ենթակառուցվածքները և բնական գազի խողովակները: Ավելին՝ Ռուսաստանը ունի շուրջ 5000 կայազոր Հայաստանում, որով ապահովում է վերջինիս անվտանգությունը` հաշվի առնելով Ադրբեջանի հետ լարված հարաբերութունները Լեռնային Ղարբաղի հակամարտության հարցով: Հայաստանի գեոքաղաքական կողմնորոշումը դժվար թե փոխվի:

Հայաստանը միակ գլխավոր դաշնակիցն է Կովկասում Ռուսաստանի համար: Վրաստանը Սաակաշվիլիի օրոք որդեգրել էր ամերիկամետ քաղաքականություն, իսկ Ադրբեջանը փորձում էր հավասար հարաբերություններ հաստատել երկու կողմերի հետ: 2012 թվականին Բիձինա Իվանաշվիլիի ընտրություններից հետո Վրաստանը սկսեց ջերմացնել հարաբերությունները Ռուսաստանի հետ: Եթե Ադրբեջանը և Թուրքիան անհանգստացած են այս փոփոխությամբ, ապա Հայաստանը կարող է օգուտ քաղել վրաց-ռուսական ջերմ հարաբերություններից, քանի որ այն կարող է թարմացնել Աբխազիայով անցնող Ռուսաստան-Վրաստան երկաթգծի կառուցումը: Այս երկաթգծով Հայաստանը կարող է ուղիղ կապ հաստատել ռուսական շուկայի հետ և դուրս գալ շրջափակումից: