Հայաստանի ֆերմերները մեծ քանակությամբ ցորենի բերք են ստացել պետության հատկացրած էլիտային սերմերից

Հայաստանի մի շարք մարզերի ֆերմերներ ցորենի հսկայական բերք են ստացել՝ օգտվելով ՀՀ կառավարության հատկացրած էլիտային և սուպերէլիտային տեսակի սերմացուներից: Ծրագրի վերաբերյալ մամուլում հաճախակի շրջանառվել են բացասական երանգներով տեղեկություններ, որոնց հավաստիությունը ստուգելու համար «Արմենպրես»-ը Շիրակի, Սյունիքի և Արարատի մարզերը ներկայացնող ֆերմերներից հետաքրքրվեց ծրագրի արդյունավետության և իրենց ստացած բերքի ցուցանիշների վերաբերյալ: Ֆերմերները լավ բերք ստանալը միաբերան պայմանավորեցին ցանքսի բերքի աճեցման բոլոր փուլերը ճիշտ կազմակերպելու հետ:

Շիրակի մարզը ներկայացնող ֆերմեր Արա Սերգոյանը նշեց, որ ծրագրին մասնակցել է դրա մեկնարկի առաջին տարվանից՝ 2010 թվականից, օգտագործել է «Կրասնոդարսկայա -99» և «Նոտա» սորտերը և մեկ հեկտարից ստացել է 73-75 ցենտներ բերք: Հաջորդ տարի ցանել է «Կրասնոդարսկայա- 99», «Յուբիլեյնայա -100» և «Տանյա» տեսակի էլիտային և սուպերէլիտային տեսակի ցորեն: «Անցյալ տարի սուպերէլիտային տեսակից ստացել եմ ավելի քան 90 ցենտներ (1 հեկտարից) ցորենի բերք»,-հայտնեց ֆերմերը՝ կատակելով, որ բերքի այդ ցուցանիշներով հանգիստ կարող էր մրցակցել կանադացիների հետ:

Անդրադառնալով սերմացուների հետ կապված ֆերմերների դժգոհության մասին լուրերին՝ նա նշեց, որ Շիրակի մարզում որոշ մարդկանց մոտ եղել են բերքի մի փոքր ցածր ցուցանիշներ, սակայն 45-50 ցենտներ/հա ցուցանիշը պահպանվել է: Սերգոյանը ծրագրի արդյունավետությունը գնահատեց գերազանց և նշեց, որ դրան մասնակցելուց հետո ինքն այլևս տեղական տեսակի ցորեն չի ցանում: Նա տեղեկացրեց, որ անցյալ տարի 46 հեկտար էլիտար և 7 հեկտար սուպերէլիտար տեսակի ցորեն է ցանել և եղանակային բարենպաստ պայմանների դեպքում ակնկալում է նախկինի պես լավ բերք: Լավ բերք ստանալու համար ֆերմ երը խիստ կարևոր է համարում ցանքսը ժամանակին կատարելը և դրա հետ կապված տեխնոլոգիայի պահպանումը: Նրա դիտարկմամբ, վատ բերքից բողոքողները հիմնականում լավ չեն կազմակերպել ցանքսը: Սերգոյանը հայտնեց, որ նախորդ տարի ստացված բերքից գյուղացիներին վաճառել է ավելի քան 300 տոննա էլիտային և սուպերէլիտային տեսակի ցորենի սերմացու՝ մատչելի գներով:

Սյունիքի մարզից ֆերմեր Գագիկ Խաչատրյանը հայտնեց, որ սերմնաբուծությամբ զբաղվում է 2010 թվականից: «Այդ ծրագրին մասնակցեցինք: Վատ սերմեր չեն: Ինչ-որ դժգոհություններ լսում եմ, բայց իմ մշակած տարածքներից համեմաբար լավ բերք եմ ստացել: Անցյալ տարի մենք մի մասնագիտական խմբով իջանք Գորիսի ֆերմերների դաշտերը նայեցինք: Արտակարգ դաշտեր էին, ես հիացած էի, կարծես, Կուբանի դաշտերը լինեին»,- ասաց ֆերմերը՝ հավելելով, որ ինքն օգտագործել է «Սիլա», «Վասսա», «Կրասնոդարսկայա- 99&ra quo; տեսակի ցորենի սերմացուներ: «Ամենալավ արդյունքը ստացել եմ «Տանյա» սորտից: Անջրդի պայմաններում առաջին տարում մեկ հեկտարից ունեցել եմ 62 ցենտներ ցորենի բերք»,- ասաց ֆերմերը' հավելելով, որ լավ բերք ստանալը կախված է ցանքսի և դրա հետ կապված գործողությունների ճիշտ կազմակերպումից ու խնամքից: Խաչատրյանը նշեց, որ տարեկան ցանում է 50-60 հեկտար: «Անցյալ տարի 43 ցենտներ է կազմել մեկ հեկտարի միջին բերքատվությունը»,- հայտնեց ֆերմերը: Նա, սակայն, բացասական գնահատեց բարձր արտադրության սերմը 1:2 փոխհարաբերությամբ վերադարձնելու պայմանը և հ ամապատասխան պայմանագրում «ֆորս-մաժորային» իրավիճակների ազդեցության մասին կետի բացակայությունը:

Արարատի մարզը ներկայացնող ֆերմեր Թաթուլ Նահապետյանն ասաց , որ սերմնաբուծության և սերմնարտադրության զարգացման ծրագրի առաջին փուլին մասնակցել է, ստացել է բարձր բերք: «Մենք ստացել ենք 65 ցենտներ բերք մեկ հեկտարի»: Ընդհանուր ցանքատարածություններս կազմել են 6.8 հեկտար»,-ասաց Նահապետյանը՝ հավելելով, որ սովորական տեսակի ցորենից նախկինում ստացել է 40-50 ցենտներ բերք: Նա օգտագործել է «Յուբիլեյնայա-100» տեսակի ցորեն:

Ֆերմերը պատրաստ է հետագայում ևս մասնակցել վերոնշյալ ծրագրին:

2010 թվականի հուլիսի 29-ին ՀՀ կառավարությունը հաստատել է «ՀՀ 2010-2014թթ. ցորենի սերմնաբուծության և սերմնարտադրության զարգացման ծրագիր»-ը, որի շրջանակում գյուղացիներին բաժանվել է մի քանի հազար տոննա բարձր վերարտադրության սերմացու՝ 1:2 փոխհարաբերությամբ հետ վերադարձնելու պայմանով: Ակնկալվում է, որ մի քանի տարում հացահատիկի արտադրությունը տարեկան կհասցվի 350-360 հազար տոննայի։ ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության տվյալներով, 2013 թվականին մեր երկրում ցորենի միջին բերքատվությունը կազմել է 30.8 ցենտներ/հա: