«ԵԱՏՄ-ի հետ ընդհանուր սահմանի բացակայությունը դեռ խոչընդոտ չէ Հայաստանի համար». ՀՀ Նախագահ

Ռուսաստանյան տնտեսության մեջ նկատվող ճգնաժամային երևույթները չէին կարող ազդեցություն չունենալ Հայաստանի վրա՝ անկախ Եվրասիական տնտեսական միությանն անդամակցելու Հայաստանի ընտրությունից: «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ՝ «Միր» հեռուստաընկերության «Միասին» հաղորդաշարին տված հարցազրույցի ժամանակ այս մասին ասել է ՀՀ Նախագահ Սերժ Սարգսյանը:

«Ռուսաստանը մեր հիմնական առևտրատնտեսական գործընկերն է: Բացի այդ, ՌԴ-ն աշխարհի ամենախոշոր տնտեսություններից է: Եվ անկախ այն հանգամանքից, Հայաստանը դարձե՞լ է միության անդամ, թե ոչ, այդ ազդեցությունն անպայման կլինի: Ի դեպ, միայն Հայաստանի վրա չի տարածվել այդ ազդեցությունը, այլ նաև մեր տարածաշրջանի բոլոր պետությունների, որոնք միության անդամներ չեն: Այդ պատճառով միությանն անդամակցությունն այստեղ որևէ նշանակություն չունի: Գուցե և հակառակն է. անդամակցությունը մի փոքր նվազեցրել է այդ ազդեցությունը»,- ասել է Նախագահ Սարգսյանը:

ՀՀ Նախագահի խոսքով՝ ՌԴ տնտեսությունը փոխազդում է ՀՀ տնտեսությանը առնվազն չորս ուղղություններով՝ մասնավոր տրանսֆերտներ, արտահանում, փոխարժեքի ձևավորում և ներդրումներ: «Մասնավոր տրանսֆերտները կազմում են Հայաստանի ՀՆԱ-ի շուրջ 20 տոկոսը, և ռուբլու արժեզրկման հետ մեկտեղ առաջ են գալիս խնդիրներ: Թեև տրանսֆերտների ծավալն ավելանում է, սակայն դրա արժեքը կրճատվել է ավելի քան 30 տոկոսով, իսկ դա բերում է բնակչության շրջանում պահանջարկի նվազման, ինչն էլ բացասաբար է ազդում ՀՆԱ-ի աճի վրա: Ինչ վերաբերում է արտահանմանը, մեր հիմնական շուկան ՌԴ-ն է: Եթե ռուսական շուկայում ևս նվազում է պահանջարկը, դա նշանակում է, որ մեր ապրանքների արտահանման ծավալը նվազում է, և կրճատվում են եկամուտները»,- ընդգծել է Սերժ Սարգսյանը:

ՀՀ Նախագահը նկատել է, որ ռուբլու արժեզրկումը ևս կարող է արտահանման համար խոչընդոտ դառնալ, իսկ եթե կրճատվում են եկամուտները, կրճատվում է բիզնեսի գործունեության ծավալը և դա բացասաբար է ազդում ներդրումների վրա: «Այդ փոխազդեցությունը իհարկե կա, դրանից չենք կարող խուսափել, սակայն ամեն տեսակի մարտահրավերները, այդ թվում նաև տնտեսական, գուցե հնարավորություն են տալիս այլ ուղղություններով հաջողությունների հասնելու համար: Այս պայմաններում, ես կարծում եմ՝ ունենալով մեծ շուկա և առանց խոչընդոտների ելք դեպի այդ շուկաներ, Հայաստանում գործար արության համար նշանակում է նոր հնարավորությունների ստեղծում»,- ամփոփել է միտքը Սերժ Սարգսյանը:

Անդրադառնալով այն դիտարկմանը, որ Հայաստանն ընդհանուր սահման չունի Եվրասիական տնտեսական միության երկրների հետ և դա գուցե ինչ-որ բարդություններ է առաջացնում Հայաստանի համար՝ Սերժ Սարգսյանը պատասխանել է. «Ի սկզբանե իսկապես կարծիք կար, որ ընդհանուր սահմանների բացակայությունը կարող է անհաղթահարելի խոչընդոտ դառնալ: Սակայն հետո մասնագետների մի մեծ խումբ ուսումնասիրեց այս հարցը և եկավ այն եզրահանգման, որ դա մեծ խոչընդոտ չի հանդիսանում: Ճիշտ է, մեր տնտեսավարողները ստիպված են լինելու բեռնափոխադրաման համար փաստաթղթեր լրացնել հարևան երկրներով ապրանքներն անցկացնելիս: Սակայն, կարծում եմ, որ դրանք այն ծախսերը չեն, որ կարող են էականորեն ազդել ապրանքնրի ինքնարժեքի և բիզնեսի շահութաբերության վրա: Գուցե ուրիշները չհամաձայնեն ինձ հետ, բայց կարծում եմ, որ Հայաստանի փորձը հետագայում կարող է ծառայել այն երկրներին, ովքեր ատրաստվում են անդամակցել միությանը, սակայն ԵԱՏՄ-ի հետ ընդանուր սահման չունեն»,- ասել է Հայաստանի Նախագահը:

Զրուցավարը փորձել է նաև ճշտել, թե այդ հարցի շուրջ Վրաստանի դիրքորոշումը խոչընդո՞տ չէ Հայաստանի համար, ինչին Նախագահ Սարսյանը պատախսնել է, որ այդ ուղղությամբ ևս աշխատանքներ տարվում են: «Կարծում եմ, որ ոչ՝ դա խոչընդոտ չէ: Համենայն դեպս մենք արդեն աշխատում ենք երեք ամիս, որևէ խոչընդոտ չկա: Ճիշտ է, մենք բոլորս՝ և հայկական, և ռուսաստանյան, և ղազախստանյան, և բելառուսական համապատասխան օրգանները պետք է ըմբռնումով մոտենանք այս շուկայի կայացման սկզբնական փուլին, այդ հարաբերությունների ձևավորմանը: Որովհետև փոփոխությունները մեծ են, և որոշ ժամանակ է պետք, որ բիզնեսը հարմարվի: Մենք մեր կողմից առավելագույնս բարյացակամ ենք վերաբերվում այդ ամենին, հետևաբար ես նման վերաբերմունքի կոչ եմ անում նաև բոլոր մնացած պետություններին: Համենայն դեպս, դրանով մենք արագացնում ենք միության կայացումը»,- ասել է Նախագահը:

Հայաստանը Եվրասիական տնտեսական միության լիիրավ անդամ է դարձել 2015թվականի հունվարի 2-ից: Համապատասխան պայմանագիրը կկնքվել էր 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ին, Մինսկում Բարձրագույն եվրասիական տնտեսական խորհրդի նիստի ժամանակ: Ավելի վաղ, 2014 թ. մայիսի 29-ին Ռուսաստանը, Բելառուսն ու Ղազախստանը Աստանայում ստորագրել էին Եվրասիական տնտեսական միության ստեղծման պայմանագիրը, որը գործողության ուժ ստացավ 2015 թ. հունվարի 1-ից: