Մտածված քա՞յլ, թե՞ անզգույշ արտահայտություն․․․

«Հայաստան-Իրան հարաբերություններին վնասող որևէ արտահայտությունն անթույլատրելի է․ լինի դա քաղաքական գործիչ, վերլուծաբան, հասարակական գործիչ՝ նախևառաջ պետք է ճանաչի Իրանը, հետո այս պետության մասին հայտարարություններով հանդես գա»։ ԼՈւՐԵՐ․com-ի հետ զրույցում նման տեսակետ հայտնեց իրանագետ Վարդան Ոսկանյանը՝ անդրադառնալով այսօր՝ հունվարի 16-ին, Ազգային ժողովի նիստի ընթացքում «Իմ քայլը» խմբակցության անդամ Հայկ Կոնջորյանի հայտարարությանը, թե՝ «մենք շրջապատված ենք ավտորիտար Թուրքիայով, Իրանով, Ադրբեջանով, միայն Վրաստանն է, որ ժողովրդավար ճանապարհով է գնում, և այդ երկրներով շրջապատված Հայաստանը կարող է միջազգային հանրության կողմից ընկալվել որպես տարածաշրջանի առաջատար ժողովրդավար երկիր»:

Ըստ նրա՝ Հայկ Կոնջորյանի հայտարարությունն ավելի շատ անփորձության հետևանք է, քան մտածված քայլ․ «Կարծում եմ՝ խմբակցության տեսակետը չէր, այլ անհատ պատգամավորի անզգույշ արտահայտություն է։ Առնվազն Հայաստանի շահերով չառաջնորդվող մարդ պետք է լինել՝ չհասկանալու համար, թե ինչպիսի կարևորություն ունի Հայաստանի համար Իրանը և հակառակը։ Այս առումով Հայաստան-Իրան հարաբերությունները չպետք է ենթակա լինեն որևէ անզգույշ արտահայտության հետևանքների։

Իրանը շատ բարդ երկիր է, և այդ երկիրը ճանաչելու համար մի քանի տասնամյակները միգուցե բավարար չլինեն, հետևաբար, Իրանի վերաբերյալ որևէ հայտարարություն անելուց առաջ առնվազն գոնե պետք է խորհրդակցել մասնագետների հետ, առավելևս, երբ այդ հայտարարությունը որևէ կերպ չի համապատասխանում իրականությանը»,- ասաց իրանագետը։ 

Ինչպե՞ս կմեկնաբանի պատգամավորի կողմից Իրանը Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ հավասար հարթության վրա դիտարկելը՝ հարցին ի պատասխան Ոսկանյանն ասաց․ «Դա կոպտագույն սխալ է, և չի կարելի համեմատել այդ երկրների հետ։ Իրանցիներն ունեն պետության սեփական մոդել, որը հիմնված է շիայական գաղափարախոսության վրա և այդ երկրի ժողովրդի գործն է՝ վճռել, թե ինչպիսի հասարակարգ կամ ինչպիսի պետական կառուցվածք պետք է ունենա Իրանի պես հազարամյա պետականություն ունեցող երկիրը։ 

Ինչ վերաբերում է համեմատության սխալ լինելուն, ապա ակնհայտ է, որ Ադրբեջանում իշխանությունը ժառանգական է, հստակ բռնապետական, Թուրքիայում իշխանությունը զավթված է մի անձի կողմից, մինչդեռ Իրանի պարագայում չի կարելի նման համեմատություն անել, քանի որ Իրանում կան հավասարակշռությունների և բևեռների բազմազանություն և այն բազմաշերտ պետություն է»,- նշեց նա։ 

Հարցին՝ հնարավո՞ր է հայտարարությունը որևէ կերպ ազդի երկու երկրների հարաբերությունների վրա, իրանագետը նկատեց․ «Իրանցիները պետականության հնագույն ավանդույթ ունեցող ժողովուրդ են և կարծում եմ՝ կարողանում են զանազանել թացը չորից։ Չեմ կարծում, թե նման անզգույշ արտահայտությունը կարող է պատճառ դառնալ հայ-իրանական հարաբերություններում նույնիսկ մազաչափ սառնության»,- եզրափակեց Ոսկանյանը։ 

Սոնա Հարությունյան