Տեխնոկրատը...

Չնայած դեռևս այնքան էլ երկար ժամանակ չի անցել այն օրվանից, երբ հայտնի դարձավ Կարեն Կարապետյանի կառավարության կազմը, որպեսզի հնարավոր լինի լիարժեք գնահատական հնչեցնել դրա գործունեության վերաբերյալ, բայց պետք է նկատել, որ հասարակության սպասելիքներն այս կառավարությունից, երևի թե շատ ավելին են, քան բոլոր նախորդ կառավարություններից՝ միասին վերցրած: Բայց որքան էլ էմոցիոնալ առումով ներկայիս կառավարությունը հիմնականում դրականորեն է ընկալվում հասարակության գոնե մի հատվածի կողմից, դա դեռևս չի երաշխավորում կառավարության աշխատանքի արդյունավետությունը, քանզի ամենևին էլ գաղտնիք չէ, որ մեզանում խնդիրը ոչ թե մարդիկ են, այլ՝ ընդհանուր համակարգը. դեռևս լուրջ հարցական է մնում այն, թե կհաջողվի՞ արդյոք Կարապետյանի կառավարությանը միանգամայն նոր հիմքերի վրա դնել պետական կառավարումը Հայաստանում, թե՞ ոչ:

Հասկանալու համար, թե որքանով են կառավարության շանսերն իրական՝ երկրում տեղաշարժ գրանցելու, հարկավոր է գոնե որոշակի պատկերացում ունենալ դրա անդամների գործունեության վերաբերյալ, որ կարող է հստակություն մտցնել այն հարցում, թե ինչ կարելի է ակնկալել ներկայիս նախարարներից:

Ինչպես հայտնի է, Կարապետյանի կողմից կառավարություն բերված նախարարներից մեկն էլ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանն էր: Պետք է նկատել, որ ՀՀ ֆինանսների նախարարի պաշտոնում Վարդան Արամյանի նշանակումը շատերի կողմից հիմնականում դրականորեն ընկալվեց, քանի որ վերջինս, հանդիսանալով իր գործում իսկական պրոֆեսիոնալ, լավ կրթություն ստացած, բավական պատասխանատու պաշտոններում աշխատած անհատ, որքան էլ կարող է մեր իրականության համար տարօրինակ հնչել, չէր հասցրել նախկինում աչքի ընկնել բացասական գործունեությամբ, ներքաշվել աղմկահարույց կոռուպցիոն պատմությունների մեջ՝ ըստ էության՝ լիովին համապատասխանելով «տեխնոկրատ» որակավորմանը. Արամյանը դրական էր ընկալվում նաև գործարար միջավայրի կողմից, ինչը հույս էր ներշնչում, որ Կարապետյանի կառավարությունը միանգամայն նոր քաղաքականություն էր որդեգրելու հատկապես անհատ ձեռներեցների ու գործարարների նկատմամբ՝ որպես թիրախ ունենալով մենաշնորհների դեմ պայքարը:

Չանցած, սակայն, երկար ժամանակ, բոլորին պարզ դարձավ, որ տեխնոկրատներով լեցուն հայրենի կառավարությունում ոչ ոք առանձնապես չի պատրաստվում մոնոպոլիաների դեմ պայքար մղել, իսկ նույն Արամյանն էլ, իր ասուլիսներից մեկում խոսելով օլիգարխների ու մոնոպոլիաների դեմ պայքարից, ասել էր բառացիորեն հետևյալը. «Իրականում, աշխարհում ճիշտ չի, որ դու նման ձևակերպում անես՝ «օլիգարխների դեմ պայքար»: Իրականում, մարդկությունը երբ որ ծնվել է, «օլիգարխիա» շերտը եղել է: Նախնադարյան ժամանակահատվածում լավ օլիգարխը եղել է լավ մամոնտ սպանողը, որին հասել է ամենալավ կտորը: Մենք չպետք է մեր գլխի մեջ, մեր ուղեղի մեջ դնենք էն, որ օլիգարխների դեմ պետք է պայքարենք: Մենք պետք է ստեղծենք համակարգեր, որ թույլ չտա նման ազդեցություն ունեցող մարդկանց չարաշահել իրենց ռեսուրսները»:

Պետական պարգևների արժանացած հայտնի տնտեսագետի ու նախարարի նմանօրինակ արձագանքը Հայաստանին հուզող թիվ մեկ խնդրի վերաբերյալ դեռևս այն ժամանակ էր հստակ դարձրել այն գործելաոճը, որ որդեգրվելու էր կառավարության կողմից. այն, ըստ էության, կայանում է որևէ մեկի «հավին քշա չասելով» բյուջեն փող լցնելու քաղաքականության մեջ՝ մի մարտավարություն, որը, բնականաբար, չի կարող իրեն որևիցե կերպ արդարացնել. արդյունքում՝ ունենք 2017-ի պետական բյուջեի նախագիծը, որը, մեղմ ասած, գոհացուցիչ չէ, ինչի մասին է խոսում հենց միայն այն, որ ԱԺ պատգամավորների կողմից այդ կապակցությամբ ներկայացրած առաջարկները հասնում են 300-ի, որից, սակայն, ֆինանսների նախարարությունն ընդունել է ընդամենը 30-ը:

Սովորաբար, ընդունված է կարծել, թե այս կամ այն ոլորտը ոտքի կանգնեցնելու համար անհրաժեշտ է ընդամենը ունենալ բանիմաց ու գրագետ կառավարիչ, իսկ մնացյալ հարցերն ինքնաբերաբար կլուծվեն. հենց այդ տրամաբանությամբ է Կարապետյանը ձևավորել իր կառավարությունը, ինչը, սակայն, դատելով նույն այդ կառավարության ցույց տված արդյունքներից, այնքան էլ իրեն չի արդարացնում. համընդհանուր սիստեմը Հայաստանում այնպիսին է, որ թեկուզ հանճար էլ լինես, ստիպված ես լինում դառնալ համակարգի կամակատարն ու տեղավորվել այն շրջանակներում, որոնք քեզ պարտադրվում են ամենասկզբից. միայն Ֆլեթչեր ավարտելով երկիրը երկիր չես դարձնի…

Դավիթ ԲԱԲԱՆՈՎ