Ոսկու հետ խոշոր խաղերը շարունակվում են...

Ամենայն հավանականությամբ՝ շուտով Հայաստանը կրկին կսկսի համալրել իր պահուստները՝ ոսկով: Մեր տեղեկություններով՝ ոսկի պահեստավորելու շուրջ քաղաքական որոշումն արդեն կայացված է: Այդ գործով կզբաղվի Կենտրոնական բանկը: Թե որքան ոսկի է կուտակվելու, դեռ պարզ չէ: Հայտնի է միայն, որ գործընթացն ունենալու է շարունակական բնույթ: Կենտրոնական բանկը հավանաբար կգնի Հայաստանում արտադրված ոսկու մի մասը: Հայաստանը 2003 թվականին վաճառեց պահուստներում առկա ամբողջ ոսկին' 1.4 տոննա: ԿԲ–ն 2003 թվականի վերջում ընդունեց արտաքին համախառն ակտիվներում ոսկու իր պահուստից հրաժարվելու ռազմավարական որոշում։ Այս քայլը կարգավորիչը բացատրեց այն տարիներին ոսկու շուկայում առկա բարձր լիկվիդայնությամբ։ Կենտրոնական բանկի ոսկու պաշարի 1.4 տոննայի վաճառքից ստացվել է մոտ 17 մլն դոլար։

Այդ ժամանակ մեկ ունցիայի գինը մոտ 400 դոլար էր: Դա ոսկու ամենացածր գինն է վերջին 14 տարիների ընթացքում: Վաճառելուց անմիջապես հետո ոսկին աշխարհում սկսեց շեշտակի թանկանալ: Ներկայում մեկ ունցիան 1200 դոլարից ավելի է: Այլ կերպ ասած, ՀՀ-ն ոսկին վաճառեց էժան գնով եւ սկսում է գնել 3 անգամ թանկ գնով:

Ոսկին այդչափ ցածր գնով վաճառելը թերևս ուներ իր տրամաբանական պատճառները, սակայն դրանք բավարար չէին, որպեսզի օրվա իշխանությունը որպես պատճառ ներկայացնելով տարաբնույթ համաշխարհային ճգնաժամերը , օրը ցերեկով փաստացի փոշիացներ մեր երկրի հարստությունը:

Թվում է՝ եկել է սխալներն ուղղելու պահը, սակայն հասկանալի չէ՝ եռակի անգամ թանկ գնով ոսկին գնելու և պահուստային ֆոնդը համալրելու արդյունավետությունը որն է լինելու: Արդյո՞ք այս անգամ էլ ԿԲ-ը սխալ որոշում չի կայացնում, քանի որ ռիսկերը շատ են, իսկ սխալվելու հավանականությունը՝ մեծ: Համաշխարհային տնտեսությունը կրկին անգամ ալեկոծվում է և որևէ կանխատեսում անելն անշնորհակալ գործ է: Այս պարագայում ոսկին եռակի անգամ թանկ գնելը ոչ միայն շահութաբերության տեսանկյունից է խսիտ կասկածելի դառնում, այլ նաև՝ ռիսկայնության:

Այն պարագայում, երբ ՀՀ-ն ջանքեր է գործադրում ոսկու նոր պահուստային ֆոնդ ստեղծելու ուղղությամբ, երկրից հազարավոր տոննա սև պղինձ է արտահանվում: Ամեն տոննա սև պղնձի մեջ՝ կիլոգրամներով ոսկի կա, որ Հայաստանից «քոչում է»: Սև պղնձի մեջ առկա դեղին ոսկին ո՞ւմ գրպանները կամ ավելի ճիշտ՝ բանկային հաշվեհամարներն է տաքացնում՝ հայտնի չէ, թերևս դա է պատճառը, որ ակնհայտորեն ճիշտ և պարզ լուծումները թողնելով, կրկին ընկնում ենք ռիսկային գործարքների մեջ՝ ինչից տուժելու են պետությունը, և իհարկե՝ քաղաքացին: