Կանանց որոշակի տոկոս կա, որը համաձայն է հանդուրժել ամուսնու բռնությունը՝ հանուն ընտանիքի միասնության. թվային տվյալներ

2016 թվականի ընթացքում ՀՀ ոստիկանությունում գրանցվել է ընտանեկան բռնության 756 դեպք, որից 699-ը ֆիզիկական բռնության, 4-ը սեռական բռնության և 53 դեպք՝ կապված բռնության այլ տեսակների հետ: Նշված դեպքերից 3-ը կատարվել է կենակցի կողմից, 471-ը՝ ամուսնու կողմից կնոջ նկատմամբ, 20-ը՝ կնոջ կողմից ամուսնու նկատմամբ, 66-ը՝ ծնողի կողմից զավակի նկատմամբ, 99-ը՝ զավակի կողմից ծնողի նկատմամբ, 97-ը՝ ընտանիքի այլ անդամների կողմից: ՀՀ քննչական կոմիտեի տրամադրած տվյալների համաձայն՝ 2016 թվականի ընթացքում ընտանեկան բռնության 311 դեպքի առթիվ հարուցվել են քրեական գործեր: 

Այս տվյալներին ԼՈւՐԵՐ.com-ը ծանոթանում և հրապարակում է Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանի տարեկան հաղորդումից, որը բավական ծավալուն է: 

Ըստ այդմ՝ Հայաստանում ընտանեկան բռնության դեպքերի միասնական վիճակագրություն չի վարվում, ինչի արդյունքում բացակայում են բռնության դեպքերի, դրանց առաջացման պատճառների ու հատկապես խոցելի խնդրի վերաբերյալ պաշտոնական տվյալներ:

Ընդդեմ կանանց նկատմամբ բռնության կոալիցիայի հրապարակած տեղեկատվության համաձայն՝ 2016 թվականին գրանցվել է ընտանեկան բռնության վերաբերյալ մոտ 5000 զանգ: Խնդիրը նախևառաջ այն է, որ օրենսդրությամբ տրված չէ «ընտանեկան բռնություն» միասնական հասկացությունը: Արդյունքում յուրաքանչյուր իրավասու մարմին տվյալները հավաքագրում է ըստ իր մեկնաբանության: Բացի այդ, շատ հաճախ ընտանեկան բռնության ենթարկված կանայք վստահության և իրավական կառուցակարգերի պակասի պատճառով նախընտրում են դիմել միայն ոլորտի հասարակական կազմակերպություններին:

Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմը 2016 թվականին ևս ստացել է մի շարք ահազանգեր ընտանեկան բռնության դեպքերի մասին: Առ այսօր՝ Հայաստանը չունի ընտանեկան բռնության վերաբերյալ առանձին օրենք: ՀՀ օրենսդրությամբ կարգավորված չէ, օրինակ՝ հոգեբանական և տնտեսական բռնությունը:

Կանանց նկատմամբ բռնության և ընտանեկան բռնության դեմ պայքարի գործնական խնդիրներից են հասարակությունում առկա կարծրատիպերը, որոնց պատճառով բազմաթիվ դեպքեր մնում են առանց քննության: Ընտանեկան բռնության վերաբերյալ թե՛ մամուլում, թե՛ հասարակության մեջ, թե՛ իրավասու պետական մարմինների ներկայացուցիչների մոտ առկա են կարծրատիպային մոտեցումներ, որոնք ավելի են դժվարացնում բռնության դեպքերի բացահայտումը և դրա դեմ պայքարը:

Ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ տղամարդ հարցվածների մեկ երրորդից կամ նույնիսկ կեսից ավելին գենդերային հիմնախնդրի առնչությամբ սուբյեկտիվ են։ Նրանք արդարացնում են զուգընկերոջ դեմ ֆիզիկական բռնության գործադրումը։ Հարցվածների 35.7 տոկոսը, որից 44.6 տոկոսը տղամարդ են և 27.8 տոկոսը՝ կանայք, համաձայն են, որ կինը պետք է հանդուրժի բռնությունը՝ հանուն ընտանիքի միասնության: Որոշ դեպքերում կինը ծեծի է արժանի պնդման հետ համաձայն է հարցվածների 27.7 տոկոսը, որից 35.2 տոկոսը տղամարդ և 21 տոկոսը կին են:

ՄԻՊ-ի հրապարակած տվյալների համաձայն՝ Հայաստանում կանանց և տղամարդկանց սեռերի հարաբերակցության նորմայից շեղումը սկսել է նկատվել դեռևս 1991 թվականից, իսկ 2000 թվականին այն հասել է մինչև 120 տղա-100 աղջիկ հարաբերակցության այն դեպքում, երբ սահմանված նորման կազմում է 102-103 տղա-100 աղջիկ հարաբերակցությունը: