Առողջապահության ոլորտը տվել են երեխաների, նրանք էլ ռուբիկ/կուբիկ են խաղում․ Ծաղիկ Վարդանյան

«Առողջության իրավունք» իրավապաշտպան ՀԿ համանախագահ Ծաղիկ Վարդանյանը գրում է․

«Պետական պատվերով բուժումը սկսվե՞լ է

2025 թվականի առաջին ամիսը վերջանում է, սակայն դեռ բժշկական կազմակերպություններում պետական պատվերի  տեղադրումը չի սկսվել: Հետաքրքիր է, ի՞նչ հիմքերով են սոցիալապես անապահով և հատուկ խմբերի շահառուները բուժվում, «ավանդույթի» համաձայն բժշկական կազմակերպությունները  առողջապահության նախարարությունից բանավո՞ր են հրահանգվում: Հավանաբար,  2024թվականին լիազոր մարմնի ղեկավարները ժամանակ չունեին  արտերկիր գործուղումների ընդմիջումներում   զբաղվելու առողջապահության նախարարության  ամենակարևոր հարցով՝ պետական պատվերով:

Իսկ ինչու իրենց նեղություն տան, միևնույն է, իրենց կողմից բոլոր ձախողումները, բացթողումները, ժամկետների խախտումները «ներվում» է:

Այժմ ըստ էության՝ ի՞նչ է կատարվում պետական պատվերի տեղադրման գործընթացում.
Ըստ առողջապահության նախարարության պաշտոնյաների հայտարարությունների ամբողջովին «փոխվել է» պետական պատվերի տեղադրումը,  հաստատվել է հրապարակային օֆերայի պայմանագիր,ծառայության գներ  (որը խնամքով թաքցնում են, հանկարծ մարդ չտեսնի) և ալն:
Բայց արի ու տես, այս «նորագույն» պետպատվերը ընդամենը  նոստալգիկ հետքայլ է դեպի 2016-2017 թվականներ, երբ համարյա  նույն ձևաչափով ԲԿ-ներից պահանջում էին լայնածավալ տեղեկատվություն՝ անհասկանալի վերլուծականների  համար: Հաջորդիվ, հաշվի առնելով համակարգային մի շարք խնդիրներ 2019-2020 թվականներին պետական պատվերի տեղադրումը պարզեցվեց, անգամ ներդրվեց պարզ հայտի ձևաչափ՝  ԱԱՊ օղակի,  մարզային, հիվանդանոցների համար: 

Հիմա, առողջապահության նախարարության կառավարիչները շրդարձարձային հակառակն են անում՝   «հաճույքով» կրկնում են այդ ոչ վաղ անցյալում իրեն չարդարացրած, ԲԿ-ների համար ավելորդ ծանրաբեռնվածություն առաջացնող, բյուրոկրատական մոտեցումները:  Ավելին, մի քայլ առաջ են անցել և ձևակերպել այնպիսի դրույթներ, որի արդյունքում   իրենց համար «անցանկալի» ԲԿ-ներին պետական պատվերից զրկելու են, նրանց աշխատանքները խաթարելու  են՝ ընդհուպ մինչև սնանկացում:
Պայմանագրում և  ընդհանուր և լրացուցիչ պայմանների գնահատման ցուցանիշներում   (հիմա այդպես են անվանում իրենց կողմից պահանջվող տեղեկատվությունը), այնպիսի դրույթներ են ամրագրել, որ ցանկացած ԲԿ-ի հետ, երբ կկամենան  կարող են խզել պայմանագիրը, զրկել պետական պատվերից՝ արդյունքում սնանկացնել նրանց:

Սա լավ զգեստավորված թակարդ է և  դրա նպատակն է.
Առաջինը՝ առողջապահության նախարարության կառավարիչներին   առնչվող բիզնեսների մրցակիցներին շարքից հանել,

Երկրորդ՝ ամբողջ համակարգին տեռորի մեջ պահել  և պարտադրել կատարել առողջապահության նախարարության բոլոր անտրամաբանական հանձնարարակաները, ծրագրերը:

Երրորդ՝ պատժել   իրենց հակառակվողներին:
Այս պետական պատվերի պայմանագիրը և իրենց խուճուճ պահանջ պայմանները Դամոկլյան սուր է, որ ճոճվում  է առողջապահական համակարգի գլխին:

Էլ չասեմ, որ առողջապահության նախարարությունը մի կողմից թվայնացման մասին է թմբկահարում, մյուս կողմից ամբողջ ժամանակ նոր, տարաբնույթ իրար հակասող տեղեկանքներ, ձևաթղթեր է պահանջում, մտածածին պահանջներ  ավելացնում՝ որպես իրենց աշխատանքի ապացույց:
Nikol Pashinyan / Նիկոլ Փաշինյան, ՀՀ կառավարություն քանի դեռ չի կիրառվել այս խայտառակությունը, հանձնարարեք  վերանայել այն, պարզեցնել, հանել բոլոր թակարդները, հստակեցնել իրավունքների և պարտականությունների տիրույթը:

Իսկ որպես  ապացույց, որ այս բոլոր նոր պահանջները ընդամենը աշխատանքի իմիտացիա է, առաջարկում եմ ուսումնասիրել սոցիալական  փաթեթի շահառուներին բժշկական ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների ընտրության ձևը:  Ներկայացնեմ, միայն տվյալ տեսակի լիցենզիան բավարար է, որ կազմակերպությունը ներառվի ցուցակի մեջ: Եվ փաստում եմ,որ  2017թվականից մինչև հիմա բողոք, անորակ սպասարկում կամ այլ հարցեր չի արձանագրվել: Ահա ձեզ իրեղեն ապացույց, որ առողջապահության նախարարության այսօրինակ  «նորարարությունները» բացառապես տանելու են  կոռուպցիոն սխեմաների ձևավորման և անձնական դիվիդենտների շահման դաշտ:

Նաև առաջարկում եմ, հանձնարարել առողջապահության նախարարությանը հստակեցնել ով/ովքեր են վերլուծելու օֆերտայի համար  պահանջվող ծավալուն տեղեկատվությունը (ներկայացված է ստորաբաժանումերը):
ՀՀ առողջապահության նախարարություն,  ցավով արձանագրում եմ, որ 2017թվականի ձևաչափերը դիզայնի և իմաստային առումով ավելի լավն էին, իսկ  ԲԿ-ներից  բիզնես  ծրագիր չեք պահանջում, որ մի փոքր տարբերվեք, թե «մոռացե՞լ» եք:

Լավ, ձեր պահանջած տեղեկատվության մեծ մասը «Արմեդ» համակարգում առկա է, ինչու՞ ինքներդ չեք  վերլուծում:  Եթե այսպես անհարկի ամեն ինչ ԲԿ-ների վրա եք բարդելու, քանի՞ կոպեկ  արժի ձեր առողջապահության համակարգի  թվայնացումը:

Հ.Գ. Տպավորություն է որ առողջապահության ոլորտը տվել են երեխաների, նրանք էլ փորձարկում են, ռուբիկ/կուբիկ են խաղում, որտեղ կբարակի, այնտեղ էլ թող կտրվի, կասեն՝ ժողովուրդն էր մեղավոր»: