«Ի տարբերություն Ադրբեջանի՝ Հայաստանը տեղեկատվական դաշտում ներկայանում է միայն փաստերով». ՊՆ պաշտոնյա

Հայ-ադրբեջանական տեղեկատվական պատերազմների, Հայաստանի Զինված ուժերի և տեղական ԶԼՄ-ների դերի և նշանակության թեմայով Tertam-ը զրուցել է ՀՀ պաշտպանության նախարարության տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչության պետ, արցախյան ազատամարտիկ, գեներալ-մայոր Վարդան Ավետիսյանի հետ: Ստորև ներկայացնում ենք Tertam-ին տված նրա հարցազրույցը:

- Տեղեկատվական պատերազմների առումով ինչպիսի՞ դիրքում և վիճակում ենք մենք:

- Տեղեկատվական պատերազմ կոչված դաշտում մենք աշխատում ենք միմիայն փաստերով: Ադրբեջանի և այսպես կոչված ադրբեջանցիների էթնիկ ծագման մասին հորինված պատմությունները, ԼՂՀ աշխարհագրական տարածքի հետ կապված ամպագոռգոռ հայտարարությունները, սեփականատիրական նկրտումները, որ այսօր տարածվում են ամենուր, առ ոչինչ են պատմական ճշմարտության առաջ: Նրանք պարզապես վախենում են իրականության աչքերին նայել, որովհետև այդ իրականությունն իրենց ձեռնտու չէ:

Մենք պարբերաբար ականատես ենք լինում այնպիսի սարսափելի դեպքերի, ինչպես օրինակ Նախիջևանի Ջուղա քաղաքի հայկական գերեզմանոցի հիմնահատակ ավերումն էր, նրանք ամեն կերպ փորձում են թյուրքացնել այդ տարածքները և վերացնել հայերի' տվյալ տարածաշրջանի էթնիկ ժողովուրդ լինելու մասին վկայող նյութական մշակույթի ցանկացած օրինակ:

Ի տարբերություն նրանց կեղծ գիտնականների, ովքեր վերջերս հատկապես Արցախի Տիգրանակերտ հնավայրի մասին հոդվածներ են հրապարակում' ծաղրելով մեզ' հայերիս, և Տիգրանակերտը ադրբեջանական քաղաք համարելով, Հայաստանը տեղեկատվական դաշտում ներկայանում է միմիայն փաստերով: Ի տարբերություն նրանց' մենք ունենք նյութական հարուստ մշակույթ ու դարերից եկող մշակույթի կոթողներ, պատմամշակութային հուշարձաններ, պատմագրություն ու մատենագրություն, որոնք արդեն իսկ առհավատչյան են մեր ժողովրդի անցած ուղու:

Կարծում եմ' սաֆարովյան իրադարձություններից հետո համայն աշխարհին է հայտնի, որ ալիևյան անթաքույց հայատյացությունը ողջ ադրբեջանցի ժողովրդի հիվանդությունն է: Սա ադրբեջանական իշխանությունների կողմից նախապես մտածված մի մեխանիզմ է, որն իրականում միտված է ժողովրդական տարբեր շերտերի ուշադրությունը իրենց երկրում առկա խնդիրներից շեղելուն:

- Տեղեկատվական պատերազմների դաշտում ինչպիսի՞ խնդիրներ կան այսօր ծառացած Հայաստանի զինված ուժերի առջև:

- Տեղեկատվական պատերազմը լոկ զինուժի խնդիրը չէ: Մենք ապրում ենք ցանցակենտրոն պատերազմների աշխարհում: Ներկայիս համաշխարհային մարտահրավերները ենթադրում են, որ ցանկացած հակամարտություն ներառում է հասարակական ամբողջ ներուժն ու կարողությունները: Այսօր չես կարող նետ ու աղեղով դուրս գալ ռազմի դաշտ, կամ պարտիզանական ջոկատներով հաղթել հակառակորդին: Նույն Ձեր նշած տեղեկատվական պատերազմները, դրանից բխող քարոզչությունը կարող են մի ակնթարթում փոխել իրադարձությունների ընթացքը:

Տեղեկատվական պատերազմի մասնակից, թիրախ ակամա կարող է լինել ցանկացած քաղաքացի, ուստի ամենից առաջ շատ կարևոր է, որ մեր հասարակությունը զինված լինի համապատասխան գիտելիքով, ճանաչի իր ժողովրդի անցած ուղին, սիրի իր երկիրը ու գնահատի այն ամենը, ինչը, որ մեր մարտական ընկերները կյանքի գնով պահեցին: Միմիայն այս կերպ կարելի է դիմակայել հակառակորդի կողմից մեր ազգը քարոզչության միջոցով պառակտելու փորձերին:

Այսօր լայնածավալ գիտահետազոտական աշխատանքներ են կատարվում, թե՛ էլեկտրոնային, թե՛ տպագիր, թե՛ աուդիո և վիդեո տարբերակներով լայնածավալ նյութեր են պատրաստվում, որոնք միջազգային հանրությանը պատմական ճշմարտությունը ներկայացնելու միտում ունեն: Այդ հարցերով հիմնականում զբաղվում են գիտական աշխարհի ներկայացուցիչները, քաղաքագետներն ու պատմաբանները, սակայն ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը' ի դեմս նախարար Սեյրան Օհանյանի, միշտ աջակից է նման նախաձեռնություններին: Օրինակ' վերջերս ՊՆ վարչական համալիրում կայացավ պատմաբան Հայկ Դեմոյանի «Հայկական ազգային խորհրդանշաններ» գրքի շնորհանդեսը, մի քանի տարի առաջ ՊՆ-ում կազմակերպվեց «Պատմություն և մշակույթ. ընդդեմ կեղծիքի և ոտնձգության» հանրապետական գիտաժողովը: Նման նախաձեռնությունները պիտի օրակարգային լինեն բոլորիս համար:

- Ըստ Ձեզ, ինչպիսի՞ ազդեցություն են թողնում տեղական լրատվամիջոցները բանակի վերաբերյալ հասարակական կարծիքի ձևավորման վրա:

-Լրատվամիջոցները Ձեր նշած տեղեկատվական պատերազմի մի մասն են: Տեղական լրատվամիջոցները տեղական, ներքին, ինչու ոչ, նաև արտաքին լսարանի համար, քարոզչության լավագույն միջոցներից են: Եվ այս պարագայում շատ կարևոր է, որ մենք ունենանք առողջ պատկերացումներով ու սթափ դատողություններով, կայացած ու սրտացավ լրագրողներ, ովքեր կգիտակցեն, որ իրենց ցանկացած հոդված, որն առնչվում է բանակին, կարող է վտանգավոր լինել ամբողջ հասարակության անվտանգության համար և կարող է օգտագործվել հակառակորդի կողմից մեր իսկ դեմ, ինչպես և հաճախ արվում է: Ցանկացած հարցին գրագետ և սրտացավ մոտեցումը, կարծում եմ, օգտակար է բոլորիս:

-Բանակի կայացման գործում ի՞նչ խանգարող հանգամանքներ կան այսօր:

-Ես կարծում եմ' մեր բանակը, ձևավորվելով ու թրծվելով պատերազմի թոհուբոհի մեջ, բավականաչափ ճանապարհ է անցել: Մեր զինված ուժերն այսօր բավականաչափ կայացած են, սակայն բանակաշինության գործընթացը շարունակական բնույթ է կրում, և բանակը միշտ թարմացման ու հզորացման կարիք ունի: Ուստի այն բոլոր թերությունները, որ այսօր առկա են, ժամանակի ընթացքում հույս ունեմ, որ շտկվելու են, չէ՞ որ մենք դեռ այնքան երիտասարդ ենք թե՛ որպես պետություն, և՛ թե որպես բանակ:

- Պատերազմի տարիներին արդյոք մտածո՞ւմ էիք, որ կունենանք այսպիսի բանակ, և առհասարակ, ինչպիսին էր բանակի մասին ձեր պատկերացումներն այն ժամանակ:

-Կանոնավոր բանակն, ինչ խոսք, բոլորիս երազանքն էր, դա նաև ժամանակի թելադրանքն էր, մեր նորանկախ պետությանը պարտադրվել էր պատերազմ և բանակն ուղղակի անհրաժեշտություն էր: Իսկ այսօր բանակը մեր ողջ ազգի հպարտությունն է և մեր երկրի խաղաղության գրավականը: Իսկ ինչ վերաբերում է զինվորական կոչումներին կամ գեներալի ուսադիրներին, ապա Հայոց բանակի սպա լինելը, անկախ ուսադիրների վրայի աստղերի քանակից, և՛ պատվաբեր է, և՛, իհարկե, պարտավորեցնող: